Bijna 29 duizend Libanezen hebben hun huis moeten verlaten vanwege aanhoudende beschietingen over en weer tussen het Israëlische leger en strijdgroep Hezbollah. Dat meldt de Internationale Organisatie voor Migratie, een VN-orgaan. Het aantal ontheemden in Libanon is sinds maandag met 37 procent gestegen.
Sinds de aanval van Hamas openen Hezbollah en het Israëlische leger regelmatig het vuur op elkaar. Hezbollah is een bondgenoot van Hamas, maar de intensiteit van de beschietingen en de gekozen doelwitten wijzen erop dat geen van beide partijen de beschietingen wil laten escaleren tot grootschalige gevechten, zoals nu in Gaza het geval is.
Ook vandaag was het onrustig langs de Israëlisch-Libanese grens. De Israëlische luchtmacht heeft vannacht een aanval uitgevoerd op een plek waarvandaan Hezbollah gisteren raketten zou hebben afgevuurd. Vanochtend onderschepten de Israëliërs een raket afkomstig uit het zuiden van Libanon. Het Israëlische leger heeft bovendien een droneaanval uitgevoerd op een strijdgroep die van plan zou zijn geweest om antitankraketten af te vuren richting Israël.
Ook aan de Israëlische kant van de grens hebben veel burgers hun huizen verlaten. Het Israëlische leger heeft 42 dorpen en het stadje Kiryat Shemona geëvacueerd.
Maarten Albers
Nu de herinnering aan de aanval van Hamas vervaagt en de steun voor Israël afneemt, organiseert het leger een terreurexcursie voor de wereldpers. Interessant is ook wat daarbij niet wordt getoond.
Rob Vreeken
Julian Borger, correspondent van de Britse krant The Guardian, zit in Sderot, een Israëlische plaats op vijf kilometer van Beit Hanoun. Rond die plaats in het uiterste noorden van de Gazastrook lijken de grondgevechten het hevigst te zijn. Borger doet verslag vanaf een heuvel net buiten de stad, en kan Beit Hanoun zien liggen:
‘Hamas zei vannacht dat zijn strijders in gevecht waren met het Israëlische leger en dat gevecht lijkt nog steeds gaande te zijn. Zwaar machinegeweervuur is af en toe te horen vanuit Gaza, net als grotere granaatontploffingen, waarschijnlijk tankvuur.
‘Ten zuiden van deze heuvel kun je het gebulder horen van de grote zelfrijdende houwitsers die de Israëliërs hebben ingegraven in de omliggende akkers. Af en toe hoor je hoog boven je een gevechtsvliegtuig en stijgt door een luchtaanval een grote witte rookwolk op aan de horizon. De flatgebouwen aan de oostkant van Beit Hanoun, het dichtst bij de Israëlische grens en Sderot, liggen in puin.
‘Daarachter ligt het vluchtelingenkamp Jabalia, dat ook zwaar onder vuur ligt. De bombardementen op de stad houden aan, maar zijn minder intens dan vrijdagavond, toen het op zijn hevigst was tussen acht uur en half elf, mogelijk als voorbereiding op een invasie. Een Israëlische legerofficier voorspelde dat het weer zou escaleren als de zon vanavond ondergaat.’
Maarten Albers
Boven de Gazastrook en ook boven het zuiden van Israël hangt een dikke rooklaag als gevolg van de hevige bombardementen van de voorbije nacht, melden correspondenten van persagentschap AFP. Ook op zaterdagochtend melden die nog nieuwe bombardementen, maar de intensiteit is wel afgenomen in vergelijking met de nacht.
Volgens de Palestijnse Civiele Beschermingsdienst is in de nacht van vrijdag op zaterdag enorme schade aangericht in Gaza. ‘Honderden gebouwen en huizen werden volledig verwoest en duizenden andere huizen raakten beschadigd’, zegt een woordvoerder.
Meerdere persagentschappen delen foto's die genomen zijn vanuit de Israëlische plek Sderot, vlak bij de grens met Gaza. Van daaruit zou grote schade waar te nemen zijn die de voorbije nacht werd aangericht. (ANP)
Na de aanval van Hamas benadrukten westerse landen, waaronder Nederland, dat Israël het recht op zelfverdediging heeft. Inmiddels bombardeert Israël de Gazastrook al drie weken lang. Is dat geweld proportioneel?
Door Willem Feenstra, Pieter Sabel en Erik Verwiel
Het Israëlische leger ‘boekt vooruitgang in de verschillende fases van de oorlog’, aldus woordvoerder Daniel Hagari vanochtend. ‘De troepen zijn nog steeds in het veld en zetten de oorlog voort.’ Hagari ging niet in op de vraag of het langverwachte grondoffensief is begonnen.
De drie doelen van de operatie zijn volgens Hagari de ontbinding van Hamas, veiligheid aan de grens en de terugkeer van gijzelaars. Het Israëlische leger is het noorden van Gaza binnengevallen met infanterie, pantservoertuigen, genie-eenheden en artillerie, vergezeld van zware luchtaanvallen. Tot nu toe zouden er aan Israëlische zijde geen slachtoffers zijn gevallen.
Wel beweert het Israëlische leger twee belangrijke Hamas-commandanten te hebben gedood. Zulke successen brengen de Israëlische oorlogsdoelen dichterbij, aldus Hagari, en verzwakken Hamas, wat de gevechten in Gaza zal vergemakkelijken voor Israëlische soldaten.
Hagari zei dat er ondanks de hevige bombardementen vandaag vrachtwagens met hulpgoederen Gaza in kunnen. Hulporganisaties zeiden eerder dat de aanvallen een belemmering zijn voor de verdeling van die hulpgoederen over de Gazastrook.
Maarten Albers
Familieleden van mensen die gegijzeld zijn in Gaza zijn boos over de uitbreiding van de Israëlische aanvallen op de Gazastrook. Vannacht was ‘de ergste van alle nachten’, aldus het Familieforum voor Gijzelaars en Vermisten, een organisatie die de families van 229 gijzelaars vertegenwoordigt, in een verklaring.
Onder de families leeft volgens de groep ‘angst, frustratie en vooral enorme woede over het feit dat niemand van het oorlogskabinet de moeite heeft genomen om de families van ontvoerden te ontmoeten en hen één ding uit te leggen: of het grondoffensief de veiligheid van 229 ontvoerden in Gaza bedreigt’.
De families benadrukken dat ook hun familieleden in Gaza lijden onder de bombardementen. Bovendien is de escalatie van aanvallen door Israël vermoedelijk de doodsteek voor onderhandelingen over vrijlating van gevangenen. Buitenlandse media meldden gisteren nog dat die onderhandelingen goed verliepen, maar het lijkt erop dat ze in de loop van de dag zijn vastgelopen.
Maarten Albers
Lees ook: Onderhandelaar die gijzelaars vrij moet krijgen, ligt zelf onder vuur: ‘Ga naar huis, Gal Hirsch!’
Een van de weinige recente berichten uit Gaza zelf komt van BBC-correspondent Rushdi Abualouf, die verslag doet vanuit Khan Younis in het zuiden van de Gazastrook. ‘Er was een enorm bombardement in het noorden van de Gazastrook, op een schaal die we nooit eerder hebben gezien’, schrijft hij.
‘Je kon reusachtige vlammen de lucht in zien reiken, het leek erop alsof ze een ander soort bommen gebruikten. Bij het ziekenhuis hier vertelden ambulancebestuurders me dat ze met niemand konden communiceren, dus ze reden gewoon in de richting van de explosies.’
‘Er is overal paniek, zelfs hier in Khan Younis, waar er minder bombardementen waren. Mensen proberen hun familieleden elders te bereiken om te controleren of ze veilig zijn, maar de telefoonverbinding is verbroken. Het is totale chaos.’
Het Israëlische leger meldt via X dat het de man heeft gedood die verantwoordelijk was voor de luchtoperaties van Hamas. Asem Abu Rakaba zou in die functie ook de droneaanvallen op Israël op 7 oktober hebben gepland.
‘Hij leidde de terroristen die Israël infiltreerden met paragliders en was verantwoordelijk voor de droneaanvallen op posten van het leger’, aldus de Israëlische krijgsmacht (IDF). Rakaba zou zijn gedood bij een aanval met straaljagers.
Israël voerde in de nacht van vrijdag op zaterdag de aanvallen op Gaza op. Daarbij meldt het leger 150 ‘ondergrondse doelen’ te hebben uitgeschakeld, waaronder ‘terreurtunnels, ondergrondse gevechtsruimtes en andere ondergrondse infrastructuur’.
Ook de grondoperaties werden uitgebreid. Doordat internet- en telefoonverbindingen in het gebied zo goed als zijn uitgeschakeld, is het moeilijk om vast te stellen wat de omvang is van het grondoffensief. Ook woensdag- en donderdagnacht trokken Israëlische troepen al in beperkte mate de grens met Gaza over. (ANP)
De zware Israëlische aanvallen die vrijdagavond begonnen in de Gazastrook, zijn ook in de nacht van vrijdag op zaterdag doorgegaan. Het Franse persbureau AFP meldt ‘dat er ook zaterdag gevechten aan de gang zijn’, Al Jazeera spreekt van ‘nachtelijke intensieve bombardementen’ en Reuters meldt dat Hamas de Israëlische aanvallen zaterdag ‘op volle kracht’ tegemoet treedt.
Wat zich zaterdag precies in de Gazastrook afspeelt is lastig vast te stellen. Sinds vrijdagavond is er geen communicatie met het gebied mogelijk omdat de telefoon- en internetverbindingen niet meer werken. Onder meer Al Jazeera, dat meerdere verslaggevers in de enclave heeft, zegt nog altijd niet in staat te zijn contact te leggen met het gebied. De zender ‘werkt aan manieren om toch het laatste nieuws te brengen’.
De zware bombardementen en ‘intensivering’ van de aanval, ook door de Israëlische landmacht, zijn volgens het Israëlische leger nog niet het verwachte grootschalige grondoffensief. Een Israëlische verslaggever zei in de nacht van vrijdag op zaterdag wel tegen CNN dat ‘duizenden militairen’ van het Israëlische leger de Gazastrook zijn binnengevallen, maar dit is niet bevestigd. Woordvoerders van het leger en de Israëlische regering wilden tegenover Amerikaanse media niets kwijt over ‘lopende operaties’. (ANP)
Dat communiceren met mensen in de Gazastrook niet meer gaat door grootschalige internet- en telefoonproblemen, is mogelijk 'een dekmantel om op grote schaal gruweldaden uit te voeren', vreest de mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch. Vrijdagavond viel vrijwel alle communicatie met de Gazastrook weg en intensiveerde het Israëlische leger de aanvallen op het gebied.
Human Rights Watch stelt in de nacht van vrijdag op zaterdag in een verklaring dat 'mensenrechtenschendingen onbestraft kunnen blijven als er geen informatie over naar buiten komt'. (ANP)
De militaire tak van Hamas, de Al-Qassam Brigades, meldt dat het geconfronteerd wordt met een 'militaire inval' van Israëlische strijdkrachten in het noordelijke deel van de Gazastrook.
Volgens een verklaring van Hamas vinden er 'gewelddadige confrontaties' plaats bij de stad Beit Hanoun in het noorden van Gaza en bij het centraal gelegen Palestijnse vluchtelingenkamp Bureij. Verdere details werden niet gegeven. De mededelingen van Hamas zijn niet onafhankelijk verifieerbaar.
Hamas laat in een verklaring weten dat 'de Al-Qassam Brigades en alle Palestijnse verzetskrachten volledig klaar zijn om de confrontatie met de Israëlische agressie op volle kracht aan te gaan en de invallen te frustreren'. (Reuters)
Na de aankondiging dat Israël zijn grondaanvallen in de Gazastrook zou uitbreiden, zijn op de Westelijke Jordaanoever massaal Palestijnen de straat op gegaan. Dat melden Israëlische media. De Times of Israël heeft het over duizenden betogers, volgens het Palestijnse persbureau Wafa gaat het alleen al in de stad Nablus om honderden mensen.
Ook in Ramallah, Hebron en vele andere plaats op de Westelijke Jordaanoever gingen mensen de straat op. De demonstranten willen hun solidariteit tonen met de inwoners van de Gazastrook.
Volgens Wafa kwam het ook tot botsingen met Israëlische soldaten. (Belga)
De Amerikaanse regering heeft haar steun voor Israël vrijdag herhaald. 'Wij trekken geen rode lijnen voor Israël', zei de woordvoerder van de Nationale Veiligheidsraad, John Kirby.
Kirby weigerde om in te gaan op de uitbreiding van de Israëlische grondoperaties tegen Hamas in de Gazastrook. De VS blijven 'de veiligheidsbehoeften' van Israël en het recht van het land op zelfverdediging steunen, benadrukte hij. 'Dat zal zo blijven.'
Volgens Kirby hebben de VS met Israël gesproken over de manier waarop het land zou reageren op de terreuraanslagen van Hamas. 'En we hebben niet nagelaten om onze bezorgdheden te uiten over burgerslachtoffers, nevenschade en de aanpak die ze zouden kunnen kiezen.' (Belga)
Een verslaggever van The New York Times die zich momenteel in de Israëlische plaats Sderot bevindt, meldt even voor middernacht dat er 'elke paar minuten' beschietingen met artillerie vanuit Israël op Gaza klinken. De plaats ligt nog geen kilometer van de grens met de Gazastrook.
Naast de artilleriebeschietingen hoort en ziet de verslaggever ook Israëlische bombardementen. 'Een paar keer per uur kleurt de lucht boven het noorden van de Gazastrook fel oranje, waardoor de rook die optrekt na Israëlische bombardementen even zichtbaar wordt', schrijft de journalist.
Er is geen contact met Gaza mogelijk omdat vrijwel alle reguliere communicatiediensten in het gebied zijn uitgevallen. Er is dus nauwelijks informatie over de huidige situatie in de enclave.
Dit was het belangrijkste nieuws van vrijdag 27 oktober:
• Het Israëlische leger gaat zijn grondoperaties in de Gazastrook vanavond uitbreiden, zegt een woordvoerder. Sinds vrijdagavond voert Israël zware bombardementen uit, waardoor het gebied te maken heeft met internet- en telefoonstoringen. Volgens Israël betekent dit niet dat hiermee het aangekondigde grondoffensief is begonnen.
• Al Jazeera citeert een woordvoerder van de Al-Qassam-brigades, de militaire tak van Hamas, die stelt dat Israëlische grondgroepen de Gazastrook zijn binnengetrokken.
• Hamas zegt dat het pas meer gijzelaars kan vrijlaten als er een wapenstilstand komt. Tijdens Israëlische bombardementen zou het onmogelijk zijn om de gijzelaars te vinden en vrij te laten.
• Een resolutie die oproept tot een humanitair staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas heeft een grote meerderheid gehaald bij de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Nederland onthield zich van stemming.
Lees hier het volledige liveblog van vrijdag terug.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden