Volgens de Israëlische regering houdt de militante Palestijnse groepering Hamas 54 Thaise burgers gevangen in Gaza, veruit de grootste groep buitenlanders onder de circa 220 gijzelaars. Bij de aanvallen door Hamasstrijders in Israël zouden daarnaast 24 Thai zijn gedood, terwijl 21 Thaise burgers nog worden vermist. De Thaise regering houdt het voorlopig op 33 Thaise doden, 18 gewonden en 18 gijzelaars. Beide regeringen zijn nog aan het uitzoeken waardoor hun cijfers verschillen. Voor de oorlog woonden en werkten er circa 30.000 Thai in Israël.
Afgelopen week keerden ruim 4.500 Thai terug in hun land. Bijna eenzelfde aantal wacht nog op repatriëring. In de Thaise media verschijnen beelden van doodskisten die uit El Al-vliegtuigen worden getild en van radeloze familieleden van gijzelaars die hun regering oproepen in actie te komen. Die stuurde vrijdag een team van onderhandelaars naar het Hamas-kantoor in de Iraanse hoofdstad Teheran. Een eerste gesprek verliep voorspoedig, meldt de leider van de sjiitische moslimorganisatie in Thailand.
De Israëlische regering probeerde eind jaren tachtig een jarenlange Palestijnse opstand (de Eerste Intifada) te breken door Palestijnse arbeiders te vervangen door andere arbeidsmigranten. De bouwsector koos voornamelijk voor Oost-Europeanen, Turken en Chinezen; de zorgsector rekruteerde exclusief Filipijnse vrouwen en de tuinbouw nodigde louter Thaise mannen uit. Die verdeling is nog steeds actueel.
De keuze voor Thaise landarbeiders berust op een strategisch toeval, concludeert een proefschrift uit 2019. Tijdens de intifada kwam het Thaise leger regelmatig langs om te leren hoe je nederzettingen in betwist gebied bouwt. Wellicht een goed idee, meenden de generaals, langs hun eigen grens met Cambodja en Laos. Zo leerden honderden Thaise ‘stagiairs’ hoe je een coöperatieve boerderij opzet en een zelfvoorzienende gemeenschap draaiend houdt. De samenwerking beviel zo goed dat beide landen een exclusieve overeenkomst sloten. Nog steeds komen vrijwel alle migranten voor de Israëlische landbouw uit Thailand.
Over de auteur
Noël van Bemmel is correspondent Zuidoost-Azië voor de Volkskrant. Hij woont in Denpasar, Indonesië. Eerder schreef hij over Amsterdam, reizen en defensie.
De meeste Thaise arbeidsmigranten werken op een mosjav, een soort kibboets maar dan met privéboerderijen. De commerciële akkerbouwers en tuinders werken vaak intensief samen en leunen zwaar op de inzet van arbeidsmigranten. Thaise arbeiders (97 procent is man) oogsten bloemkolen of plukken granaatappels, tomaten en citrusvruchten. Eten en slapen doen ze doorgaans in gemeenschappelijke verblijven. Een mosjav ligt doorgaans afgelegen, zodat de Thaise rol in de Israëlische samenleving grotendeels onzichtbaar blijft.
De Thaise migranten zijn grotendeels afkomstig uit de regio Isaan in het noordoosten, een relatief arm deel van Thailand. Daar kunnen ze – als ze geluk hebben – een minimumloon van omgerekend 260 euro per maand verdienen. In Israël ligt het minimumloon op 1.300 euro. Veel Thaise migranten leven zuinig en sturen maandelijks 1.000 euro naar huis om bijvoorbeeld schulden af te betalen of land te kopen en een huis te bouwen. Het werkvisum is vijf jaar en drie maanden geldig.
Zoals overal ter wereld doken er schimmige tussenpersonen op de migratiemarkt, die woekerprijzen vroegen voor werk in Israël. Beide regeringen hebben de afgelopen decennia diverse verdragen gesloten, in samenwerking met de Verenigde Naties, om de prijs voor een contract flink te verlagen en de arbeidsomstandigheden voor migranten te verbeteren. Desondanks komt uitbuiting veelvuldig voor.
Zo concludeerde de Israëlische ngo Kav LaOved in 2020, op basis van een (niet-representatieve) Facebook-enquête onder Thaise migranten, dat 83 procent van hen minder verdient dan het minimumloon en te veel uren maakt, vaak in onveilige omstandigheden. Sommige arbeiders klaagden dat ze in raamloze kamertjes slapen (wat tegen de voorschriften is) met onvoldoende sanitaire voorzieningen en nauwelijks toegang tot medische zorg. Vorig jaar omschreef de Amerikaanse regering de omstandigheden van sommige Thaise migranten als dwangarbeid. Anderzijds: een representatief onderzoek uit 2019 concludeert dat er de afgelopen decennia veel is verbeterd en dat 60 procent van de Thaise ondervraagden hun vrienden een baan in Israël zou aanbevelen.
De meeste Thaise migranten bedanken voor repatriëring. Thuis wacht werkloosheid en wie net begonnen is, zit waarschijnlijk met een startschuld van 2.000 euro aan de tussenpersoon. De Thaise regering belooft repatrianten een eenmalige compensatie van 390 euro te betalen.
Volgens de arbeidsmarktsocioloog Yahel Kurlander (Tel-Hai College) is er nu een acuut tekort aan arbeidskrachten, mede doordat er 15.000 Palestijnse arbeidsmigranten zijn weggevallen. ‘Wie blijft, krijgt een bonus van 465 euro. De komende tijd zitten ze ook in een betere onderhandelingspositie om meer loon of betere leefomstandigheden te vragen.’ Of dat effect blijvend is, zal volgens Kurlander blijken. ‘De regering overweegt nu ook migranten uit Sri Lanka en Vietnam uit te nodigen. Dus waarschijnlijk komt er door deze oorlog een einde aan de exclusieve samenwerking met Thailand.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden