Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) in een woensdag gepubliceerd rapport over de coronacrisis. Het is het derde en laatste deel waarin de raad heeft gekeken naar de gehele periode van januari 2020 tot en met september 2022.
"Het kabinet hield tijdens de coronacrisis te lang vast aan de gekozen kortetermijnstrategie", luidt de conclusie van de OVV. "Door deze aanpak zijn nieuwe risico's en daaruit voortvloeiende schade onvoldoende meegenomen in de crisisaanpak."
De raad vindt dat het kabinet bij een volgende gezondheidscrisis vaker moet bekijken of de koers gewijzigd moet worden.
Het kabinet wilde tijdens de coronapandemie te allen tijde voorkomen dat coronapatiënten niet meer in ziekenhuizen terechtkonden. Met name de ic-afdelingen raakten snel vol. Als daar geen plek meer zou zijn, zouden artsen moeten beslissen wie wel en wie niet gered moest worden. Dat was ethisch gezien bijna een onmogelijke opgave. Zover kwam het uiteindelijk niet.
Het kabinet was bang voor een situatie zoals in Bergamo. In maart 2020 sloeg het coronavirus hard toe in de Noord-Italiaanse stad. Daar was op de ic's in de ziekenhuizen geen plek voor alle coronapatiënten. Coronapatiënten stierven op de gang in het ziekenhuis. Doordat er in korte tijd veel patiënten aan corona bezweken, was er een tekort aan doodskisten. "Het is een schrikbeeld dat het kabinet in Nederland wil voorkomen", schrijft de OVV.
Naarmate de coronacrisis voortduurde, wijzigde het kabinet de strategie niet. Terwijl er door de pandemie ook andere problemen opdoemden. De maatschappelijk onrust groeide door de lockdowns, de mogelijke invoering van 2G (waarbij alleen gevaccineerden toegang kregen tot bijvoorbeeld de horeca) en een groepsverbod. Die onrust ontaardde ook regelmatig in heftige rellen.
Deze problemen speelden geen rol bij de totstandkoming van de coronamaatregelen. "Het kabinet paste de strategie hierop niet aan", oordeelt de OVV.
OVV-voorzitter Chris van Dam benadrukt bij de presentatie van het rapport de context van de periode. "Niemand was voorbereid op een crisis van deze omvang en deze duur", zei hij.
Volgens Van Dam is er "een enorme prestatie" geleverd. "Mensen hebben het beste van zichzelf gegeven in de bestrijding van de crisis", vindt de voorzitter. In dat licht moeten de adviezen en aanbevelingen van de OVV dan ook worden gezien.
De gezondheidscrisis met overwerkt gezondheidspersoneel en uitgestelde zorg kwam daar nog bij. Ook hier oordeelt de raad hard.
"Het kabinet pikte signalen van de zorgmedewerkers onvoldoende op en bleef vertrouwen op hun veerkracht. Juist in een langdurige crisis is dat risicovol."
Source: Nu.nl algemeen