Het Israëlische leger heeft Gazanen in de buurt al-Nasr en Gazanen in het vluchtelingenkamp al-Shati – beide gelegen in Gaza-Stad – opgeroepen die gebieden zo snel mogelijk te verlaten. Dat melden inwoners aan Al Jazeera. Gazanen kregen het bericht om voor 16.00 uur te vertrekken. Daarna zullen aanvallen heviger worden, waarschuwt Israël.
Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken in Gaza was eerder vandaag een moskee in Sheikh Radwan, een buurt in Gaza-Stad die grenst aan al-Nasr, al het doelwit van Israëlische gevechtsvliegtuigen. In totaal zijn nu meer dan dertig moskeeën in Gaza verwoest, meldt het ministerie.
Daan van Acht
Bij Israëlische luchtaanvallen op de Gazastrook zijn het afgelopen etmaal ruim 400 Palestijnen om het leven gekomen, meldt Hamas. Volgens het lokale ministerie van Gezondheid van de militante groepering is het dodental inmiddels 5.087. Het aantal gewonden in de Gazastrook ligt nu op 15.300.
Het aantal nieuwe doden dat Hamas meldt, ligt hoger dan de afgelopen dagen. Van vrijdag tot en met zondag steeg het dodental met ongeveer 250 per etmaal. Hoewel de cijfers van Hamas niet onafhankelijk zijn te verifiëren, strookt de toename met eerdere berichten over nachtelijke luchtaanvallen door Israël. Journalisten van uiteenlopende internationale media noemden de bombardementen van afgelopen nacht al opvallend hevig.
Israël kondigde afgelopen weekeinde al aan de luchtaanvallen op de Gazastrook te zullen intensiveren in aanloop naar het verwachte grondoffensief tegen Hamas. Met raketaanvallen en bombardementen wil Israël de risico’s voor de grondtroepen verkleinen, denken militaire analisten. Vanochtend meldde het Israëlische leger tientallen luchtaanvallen te hebben uitgevoerd op doelen van Hamas.
Pepijn de Lange
Demissionair premier Rutte is gearriveerd in Israël voor een ontmoeting met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Rutte kwam aan in de Israëlische stad Tel Aviv, maar reist direct door naar Jeruzalem voor het gesprek met Netanyahu. Dat vindt naar verwachting plaats tussen 14.00 en 14.45 uur (Nederlandse tijd). Daarna staat Rutte de pers te woord.
Later op de dag reist Rutte verder naar de Palestijnse stad Ramallah op de bezette Westelijke Jordaanoever. Daar ontmoet de premier om 17.00 uur de Palestijnse president Mahmoud Abbas. Na hun gesprek staat weer een persmoment gepland.
Pepijn de Lange
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) roept Israël op het evacuatiebevel voor ziekenhuizen in het noorden van Gaza in te trekken. Een woordvoerder zei vandaag tegen de Britse omroep BBC dat het ‘bijna onmogelijk’ is om patiënten te evacueren.
Israël heeft mensen in het noorden van Gaza meermaals opgeroepen naar het zuiden te trekken. Ook heeft het land hulporganisaties gevraagd ziekenhuizen te ontruimen. Volgens de WHO-woordvoerder is dat echter voor veel patiënten uitgesloten. ‘Velen liggen aan beademingsapparatuur’, zegt hij. ‘Er zijn pasgeborenen in couveuses, mensen in instabiele toestand.’
De Gazastrook, die vrijwel volledig is afgesloten van de buitenwereld, kampt met onder meer een tekort aan medische hulpmiddelen. Sinds zaterdag is een aantal vrachtwagens met chirurgische materialen en medicijnen vanuit Egypte het Palestijnse gebied binnengekomen. ‘Maar dat is lang niet genoeg’, aldus de WHO-woordvoerder.
Redactie / ANP
Opnieuw is een vrachtwagenkonvooi met hulpgoederen vanuit Egypte de grens met de Gazastrook overgestoken. Dat meldt persbureau Reuters op basis van informatie van een hulpverlener en twee veiligheidsfunctionarissen. Om hoeveel vrachtwagens het gaat, is niet bekend.
De Gazastrook werd kort na de aanval van Hamas door Israël volledig afgesloten, maar wordt sinds zaterdag weer mondjesmaat bevoorraad. Volgens de Verenigde Naties betraden zaterdag twintig vrachtwagens en zondag veertien vrachtwagens het gebied. Om de ergste nood van de ruim 2 miljoen Palestijnen te lenigen, zijn volgens de VN ongeveer honderd vrachtwagens per dag nodig.
De laatste dagen klinkt vooral de roep om brandstof tot de Gazastrook toe te laten. Omdat het gebied vrijwel zonder stroom zit, draaien ziekenhuizen op noodgeneratoren. Gisteren waarschuwde de commissaris-generaal van UNRWA, Philippe Lazzarini, nog dat de brandstofvoorraad over drie dagen op is. ‘Zonder brandstof zullen we de bevolking van Gaza, wier behoeften met het uur groeien, in de steek moeten laten’, zei Lazzarini.
Pepijn de Lange
Het Israëlische leger heeft afgelopen nacht ‘beperkte invallen’ uitgevoerd in de Gazastrook. Dat zegt zowel de Israëlische legerwoordvoerder Daniel Hagari als de militaire vleugel van Hamas, de Al-Qassam-brigades.
Volgens woordvoerder Hagari waren de invallen bedoeld om Palestijnse strijders uit te schakelen. De Al-Qassim-brigades melden in een verklaring dat het ten oosten van de stad Khan Younis tot schermutselingen kwam. De Hamas-strijders vernietigden daarbij naar eigen zeggen een tank en twee bulldozers van het Israëlische leger. Daarna zouden de Israëliërs zich hebben teruggetrokken.
De Israëlische soldaten zochten in de Gazastrook ook naar informatie over de verblijfplaats van de gegijzelden. Het Israëlische leger heeft inmiddels weet van 222 gegijzelden, tien meer dan gisteren.
Pepijn de Lange
Israël is vastbesloten Hamas ‘te vernietigen’ en zal zoveel mogelijk kopstukken willen liquideren. Wie zijn dat eigenlijk? De politiek leider, die niet in Gaza verblijft, en drie anderen die bovenaan de lijst zullen staan.
Lees hier de analyse van Israël-redacteur Sacha Kester.
Bij een Israëlische inval op de bezette Westelijke Jordaanoever zijn twee Palestijnen om het leven gekomen, meldt het Palestijnse ministerie van Gezondheid. De inval vond plaats in het vluchtelingenkamp Jalazone, dat ten noorden van de stad Ramallah ligt. Ook elders viel Israël volgens het Palestijnse ministerie de Westelijke Jordaanoever binnen. Israël heeft zich niet over de operaties uitgelaten.
Sinds de aanval van Hamas twee weken geleden zijn ook de spanningen op de Westelijke Jordaanoever toegenomen. Zo voerde Israël afgelopen weekeinde een luchtaanval uit op de al-Ansar-moskee in Jenin, waarbij twee doden vielen. Volgens het Israëlische leger was onder de moskee een bunker gebouwd, waar ‘terroristen van Hamas en de Islamitische Jihad’ aanslagen zouden hebben beraamd.
Het Palestijnse persbureau Wafa meldt dat het Israëlische leger bij de recente invallen op de Westelijke Jordaanoever in totaal 120 mensen heeft gearresteerd. Een kleine zestig Palestijnen werden volgens Wafa aangehouden in de stad Hebron. Veertig van hen zouden afkomstig zijn uit de Gazastrook.
Pepijn de Lange
Lees ook deze reportage die buitenlandverslaggever Rob Vreeken op de Westelijke Jordaanoever maakte: De Westoever verenigt zich tegen Israël, en wil van kritiek op Hamas niet weten: ‘Nu zijn we één’
Een Israëlische inval in de Gazastrook hangt al twee weken in de lucht. Kort na de bloedige aanval door Hamas riep Israël 300 duizend reservisten op. Om de radicale Palestijnse beweging Hamas uit te schakelen, zullen Israëlische soldaten de Gazastrook in moeten trekken, is de gedachte. Volgens de Israëlische regering begint de volgende fase van de oorlog zeer binnenkort.
Pepijn de Lange
Lees ook deze analyse van verslaggevers Stieven Ramdharie en Willem Feenstra: Hoe gaat het grondoffensief in Gaza eruitzien?
Israël heeft de afgelopen nacht opnieuw luchtaanvallen uitgevoerd op de Gazastrook. Naar eigen zeggen bestookte het Israëlische leger tientallen Hamas-doelen. De Arabische nieuwszender Al Jazeera meldt op basis van de Palestijnse veiligheidsdienst Palestinian Civil Defence dat het vluchtelingenkamp Jabalia zwaar is getroffen. Daarbij zouden dertig doden zijn gevallen.
Journalisten in de regio bevestigen dat de Gazastrook flink onder vuur is genomen. Zo spreekt Al Jazeera-correspondent Hani Abu Isheba, die zich in het Palestijnse gebied bevindt, van ‘non-stopbombardementen’. Volgens hem stortten in de zuidelijk gelegen stad Rafah vijf woontorens in. Palestijnse hulpdiensten vertelden hem dat daarbij zeker vijftig mensen omkwamen.
Ook CNN-correspondent Nic Robertson, die in de Israëlische stad Sderot dicht bij de Gazastrook is, meldt dat Israël de Gazastrook aanzienlijk heeft bestookt. Hij spreekt van ‘het langdurigste bombardement op Noord-Gaza’ sinds hij twee weken geleden begon met zijn verslaggeving vanuit het gebied.
Pepijn de Lange
Sinds Israël de bombardementen op de Gazastrook begon, gaan veel Palestijnen in steden op de Westelijke Jordaanoever de straat op. Onder jong en oud is de woede groot, en van kritiek op Hamas wil niemand weten. ‘De kolonisten zullen aangevallen worden.’
Lees hier de reportage van buitenlandverslaggever Rob Vreeken.
Demissionair premier Rutte reist vanochtend af naar Tel Aviv in Israël voor een gesprek met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Tijdens het eendaagse bezoek staat ook een ontmoeting met de Palestijnse president Mahmoud Abbas gepland.
Bij Netanyahu zal Rutte pleiten voor terughoudendheid bij het gebruik van geweld. Kort na de bloedige aanval door Hamas zei de premier dat Israël ‘het volle recht’ had om zich te verdedigen. Inmiddels leeft bij het kabinet ook de zorg dat het conflict escaleert en dat meer landen zich met de strijd gaan bemoeien.
Voorafgaand aan zijn bezoek voerde Rutte gisteravond al telefoongesprekken met Netanyahu, de Egyptische president Abdul Fatah al-Sisi en de Franse president Emmanuel Macron. ‘Israël moet er alles aan doen om te voorkomen dat burgers het slachtoffer worden van de strijd tegen Hamas’, schreef Rutte daarna op X.
Rutte is niet de eerste buitenlandse regeringsleider die Israël bezoekt sinds de aanval door Hamas. Zo bezochten de Duitse bondskanselier Olaf Scholz, de Britse premier Rishi Sunak en de Amerikaanse president Joe Biden de afgelopen dagen Israël al. Macron komt morgen langs voor een gesprek met Netanyahu.
Pepijn de Lange
Het Israëlische leger maakt zich klaar om de Gazastrook binnen te trekken, maar het is mogelijk dat er, in het grootste geheim, al Israëlische militairen aanwezig zijn. Het roemruchte eliteteam Sayeret Matkal staat bekend om zijn riskante en bloedige operaties.
Experts gaan ervan uit dat het leger sterk zal leunen op de inzet van Sayeret Matkal bij de bevrijding van de meer dan 210 gijzelaars in de Gazastrook. Op aanwijzing van deze ‘special forces’ zullen bommen worden gegooid en zal het leger zijn aanvalstroepen sturen. Waar ze kunnen, komen de commando’s ook zelf in actie.
Lees hier het profiel over het eliteteam Sayeret Matkal door buitenlandverslaggever Michel Maas.
De Verenigde Staten hebben een voortdurende stroom met hulpgoederen aan Gaza beloofd. Volgens het Witte Huis stemt Israël ermee in dat ‘deze stroom met cruciale hulp nu zal worden voortgezet’.
De Verenigde Naties hebben berekend dat Gaza ongeveer honderd vrachtwagens per dag nodig heeft om tegemoet te komen aan de behoeften van de naar schatting 2,4 miljoen mensen die er wonen. Daarvan is ongeveer de helft op de vlucht door de Israëlische bombardementen.
Martin Griffiths, de chef voor noodhulp van de VN, zei dat de laatste levering voedsel, water en medische voorraden een ‘klein beetje hoop gaf aan de miljoenen mensen met dringende behoefte aan humanitaire hulp. Maar ze hebben meer nodig, veel meer’.
Zondagavond reden veertien vrachtwagens met hulpgoederen vanuit Egypte de Gazastrook binnen. Eerder reden een eerste konvooi van twintig vrachtwagens en een tweede konvooi van zeventien vrachtwagens met humanitaire hulpgoederen Gaza in.
ANP
De buitenlandministers van de EU-landen overleggen maandag in Luxemburg over de oorlog tussen Israël en Hamas. Ze maken zich steeds meer zorgen over de gevolgen van de Israëlische tegenaanvallen op de Gazastrook. De roep om een staakt-het-vuren klinkt steeds luider.
De EU-landen denken van oudsher heel verschillend over het slepende conflict tussen Israël en de Palestijnen. Maar na de bloedige verrassingsaanval van Hamas twee weken geleden spraken ze toch eensgezind hun steun uit voor Israël. Nu Israël het dichtbevolkte en berooide Gaza, waar Hamas de baas is, dag in, dag uit bestookt, worden er meer kanttekeningen geplaatst. Zowel onder Nederlandse als onder Europese ambtenaren gaan open brieven rond met kritiek op de volgens de opstellers te onvoorwaardelijke steun voor Israël.
Veel EU-lidstaten verleggen de nadruk de afgelopen dagen naar de noden van de Gazanen. Ook Nederland pleit inmiddels voor gevechtspauzes om hulp te kunnen aanvoeren en mensen in veiligheid te brengen. Voorzichtig klinken ook twijfels over het grondoffensief in de Gazastrook waarvoor Israël zich zou opmaken.
Demissionair premier Rutte reist maandag naar Israël voor gesprekken met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en de Palestijnse president Mahmoud Abbas.
Ook de Franse president Emmanuel Macron bezoekt Israël deze week.
ANP
China beschouwt de situatie in het Midden-Oosten als ‘zeer serieus’, vanwege het toenemende risico op een grootschalige grondoorlog en het verspreiden van gewapende conflicten langs naburige grenzen. Dit zeiden de Chinese staatsmedia maandag, die de Chinese Midden-Oostengezant Zhai Jun citeerden.
Zhai, die het Midden-Oosten bezoekt, zei dat de effecten in de regio en internationaal steeds groter worden naarmate het conflict langs de Israëlisch-Libanese en de Israëlisch-Syrische grenzen zich verspreidt, ‘wat de vooruitzichten zorgelijk maakt’.
De Chinese Midden-Oostengezant riep de internationale gemeenschap op ‘in dit opzicht zeer waakzaam’ te zijn. Volgens hem moet er bij de betrokken partijen op worden aangedrongen dat ze zich strikt aan het internationaal humanitair recht houden en een ernstige humanitaire ramp vermijden.
Zhai zegt dat China bereid is alles te doen wat nodig is om de dialoog te bevorderen, een staakt-het-vuren af te kondigen en de vrede te herstellen. Ook is China voorstander van een tweestatenoplossing.
Afgelopen week weet Zhai de oorzaak van de crisis tussen Israël en Gaza aan het ontbreken van garanties voor de rechten van de Palestijnen.
ANP
Bij Israëlische luchtaanvallen zondagavond laat op gebouwen in Jabalia, een Palestijns vluchtelingenkamp in de Gazastrook, zouden dertig doden zijn gevallen. De Arabische nieuwszender Al Jazeera baseert dit nieuws op informatie die is verstrekt door het ministerie van Binnenlandse Zaken in Gaza, dat wordt geleid door Hamas.
Autoriteiten in de Gazastrook spreken volgens de nieuwszender van ‘veel slachtoffers’ na een aanval op een wooncomplex in het grootste van de acht vluchtelingenkampen in de Palestijnse enclave. Ook zouden tenminste 27 mensen gewond zijn geraakt.
‘We hebben een acuut gebrek aan medicijnen en medische apparatuur’, zei de directeur van het Indonesische Ziekenhuis in Noord-Gaza tegen de Arabische nieuwszender.
Jabalia is een dichtbevolkt vluchtelingenkamp, waar ook de VN aanwezig zijn. Het hulpagentschap voor Palestijnse vluchtelingen van de organisatie, de UNRWA, beheert er onder meer drie scholen, waarvan sommige zijn ingericht als opvangcentra voor gevluchte families.
Het is niet de eerste keer dat Israël aanvallen op het kamp heeft uitgevoerd. Volgens mensenrechtenorganisatie Amnesty International voerde de Israëlische luchtmacht op 9 oktober een luchtaanval uit, waarbij een drukke markt in Jabalia werd getroffen. Daarbij viel een nog onbekend aantal doden.
Redactie
De Israëlische luchtmacht heeft maandag aanvallen uitgevoerd op twee groepen Hezbollah-strijders, die van plan waren om antitankwapens en raketten op Israël af te vuren. Volgens het Israëlische leger werden beide groepen uitgeschakeld voordat ze konden vuren.
Eén groep hield zich op in de buurt van de Israëlische stad Mattat, op ongeveer 13 kilometer van de plaats Aitaroun. De tweede groep bevond zich in het noorden in het gebied rond de Shebaa-boerderijen, een stuk land dat sinds 1967 door Israël wordt bezet, maar dat ook door Libanon wordt geclaimd.
Volgens Israël werden meer Hezbollah-doelen onder vuur genomen, waaronder gebouwen en een observatiepost. Er zijn nog geen meldingen over schade of gewonden.
Sinds de aanval van Hamas op Israël nemen de beschietingen door het door Iran gesteunde Hezbollah en Israël toe. Israël heeft 42 gemeenschappen langs de noordelijke grens met Libanon geëvacueerd.
Zondagnacht kwamen bij Israëlische luchtaanvallen op Hezbollah-doelen in Libanon zes strijders van de militante groepering om het leven.
ANP
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog tussen Israël en Hamas van zaterdag 21 en zondag 22 oktober:
• Zowel zaterdag als zondag is een vrachtwagenkonvooi met hulpgoederen de Gazastrook binnengereden via de zuidelijke grensovergang bij Rafah.
• Het dodental als gevolg van Israëlische luchtaanvallen en bombardementen op de Gazastrook is volgens de Palestijnse autoriteiten verder opgelopen. In ruim twee weken tijd zouden 4.651 Palestijnen zijn omgekomen.
• Het aantal gijzelaars in de Gazastrook waar het Israëlische leger weet van heeft, is opgelopen tot 212. Hamas heeft twee Amerikaanse gijzelaars vrijgelaten.
Lees hier het volledige liveblog van zaterdag en zondag terug.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden