Het is een van vele verbluffende momenten, uit een show van Madonna waaraan maar geen einde lijkt te komen. Na een spetterende uitvoering van Into the Groove, waarbij een troep dansers de popkoningin terecht op de schouders draagt, neemt Madonna even rust. Ze verschijnt op een van de catwalks, naast een etalagepop die eruitziet als een piepjonge versie van zichzelf. Ze wijst op de zwarte leren pet van de pop, de rode boerenzakdoek om de nek. ‘Ja, ik was nog op zoek naar mijn look.’
Ze vertelt over haar eerste carrièremoves, haar pogingen ‘iets’ met popmuziek te doen, het liefst als drummer. En waarom ze daarna toch maar de gitaar pakte. Ze grijpt een zilveren Gibson en ramt er de drie akkoorden van haar newwaveliedje Burning Up uit, uit 1983. De etalagepop komt tot leven en schokschoudert mee op de muziek van haar latere zelf. Wat een geweldige act.
Over de auteur
Robert van Gijssel is sinds 2012 muziekredacteur bij de Volkskrant, met speciale interesse voor elektronische muziek, dance en de hardere muziekgenres.
Als Madonna na jaren van stilte eindelijk weer eens met een popcircus naar de stad komt – afgelopen weekend in Antwerpen, begin december in Amsterdam – dan hoop je dat zij een goed verhaal heeft. Dat ze een megahal als het Sportpaleis meesleurt in haar geschiedenis. Maar of je het ook mag verwachten?
De laatste Madonna-jaren waren zorgwekkend. In optredens, op haar sociale media, of als desastreuse pauze-act op het Eurovisie Songfestival, kwam ze nogal onnavolgbaar over. Haar uiterlijk veranderde, wat normaal is voor iemand die een dagje ouder wordt, maar veel Madonna-volgers vonden haar verschijning soms verontrustend. Vorig jaar werd ze ook nog erg ziek, waardoor ze het eerste deel van haar wereldtournee moest afzeggen. De nare gedachte dat Madonna (65) niet eeuwig zou doordansen op Into the Groove, kwam op en ging maar niet weg.
Tot dit weekend. Dat juist de vrouw die zo ver weg leek nu komt met een zo openhartige en aanraakbare show, is een klein popwonder. Madonna zoekt in Antwerpen steeds contact met haar publiek en neemt de zaal aan de hand mee door een ongelooflijke carrière. Ze is niet ongenaakbaar, maar juist bereikbaar, bijvoorbeeld als ze I Will Survive zingt van Gloria Gaynor en speelt op de gitaar, met een breekbare maar heel pure zangstem. Dichterbij kun je niet komen. En o ja: ze ziet er dus fantastisch uit, in wat voor creatie dan ook. Als ze even een korte shuffle danst in Hung Up, tussen een stel naakte mede-dansers, gaat er een rilling door je lijf. Is ze dan tóch tijdloos?
De Celebration-show vergt veel van zowel de zangeres als het publiek. Wat krijgen we veel te verwerken, bijna tweeënhalf uur lang. Bij ieder nummer verandert het podiumbeeld en de entourage. En liedjes uit de 40-jarige loopbaan worden op een zo knappe manier aan elkaar verbonden dat ze van betekenis veranderen en iets vertellen over wat de zangeres voor de wereld heeft betekend.
Kijk naar het spektakel dat wordt opgevoerd bij Erotica, waarmee Madonna de blik op seksualiteit in de vroege jaren negentig verlegde naar het vrouwelijke perspectief. Op het podium worden boksringen opgetrokken uit blauwe laserstralen en daarin verschijnt de ster in een zwarte satijnen badjas, als onderdeel van weer zo’n oogverblindende choreografie. De zware, bonkende beat gaat daarna over in die van Justify my Love, waarbij Madonna ineens op een rood bed ligt en een soort robotachtig bevredigingsritueel doorloopt.
Ze laat haar nummers ook iets vertellen over waar de wereld doorheen is gegaan. Live to Tell bijvoorbeeld wordt een monument voor de slachtoffers van de aids-epidemie. De zangeres zweeft metershoog in een lege lijst langs enorme zwartwit-foto’s van grootheden als Keith Haring en Arthur Ashe. Het is haast sensationeel ontroerend, maar toch niet larmoyant. Uitzinnig leuk is het modetoneel dat wordt opgevoerd bij het nummer Vogue, met dansers op een ronddraaiend podium en Madonna die per danser – en creatie – jurypunten geeft. Wat een feest.
De muzikale arrangementen van haar nummers geven soms te denken. In alle versies bonkt een gure technobas: Madonna heeft geen band bij zich en laat alles van de geluidsband komen. Bij het nummer Die Another Day zingt zij ook nog door de autotune, waardoor je helemaal niet meer het idee hebt bij een levend concert te staan. Maar het overdonderende visuele spektakel poetst die vrij ernstige bedenkingen toch weg. Als Ray of Light wordt ingezet, weer met Madonna in die hoogwerker, stokt de adem je in de keel, ook al zingt zij hier soms nadrukkelijk buiten de lijntjes. Het beeld gaat gewoon niet meer van je netvlies.
En steeds, na iedere act in dit avondvullende theater, richt de zangeres zich weer tot haar publiek. ‘Blijf bij je begin’, zegt ze ergens. ‘Vergeet nooit waar je vandaan bent gekomen, toen je honger had en blut was. Zoals ik. Ik zeg je dit vanuit mijn hart: ik bén daar nog!’ Het voelt na deze show van een schijnbaar herboren popster niet eens als een loze levensles.
Sportpaleis, Antwerpen. Tournee. Ziggo Dome, Amsterdam 1/12 en 2/12.
Madonna begint vaak te laat aan haar shows – het is een van haar greatest hits. In Antwerpen trad zij zondag anderhalf uur later dan aangekondigd aan. De show duurde tot na middernacht. Veel fans gingen een half uur voor het einde de zaal uit, waarschijnlijk om niet in vervoersproblemen te komen. Bezoekers van de Ziggo Dome in december zijn gewaarschuwd
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden