Ondanks de vierde nederlaag op rij in de eredivisie voelt trainer Maurice Steijn nog het vertrouwen van de clubleiding, hoe gekortwiekt die ook is. Hij sprak de laatste weken meermaals met adviseur Louis van Gaal, die hem ook vertelde over zijn eerste fase als hoofdtrainer bij Ajax, eind 1991, toen het publiek na mindere resultaten om Johan Cruijff riep. Zeker is dat het spelersmateriaal destijds beter was dan nu. ‘Het is wederom een mokerslag', gaf Steijn na de nederlaag in Utrecht toe.
Met Van Gaal besprak hij ook een systeemwissel, naar 5-3-2, om meer zekerheid in te bouwen, maar Steijn achtte de tijd na de interlands te kort om een andere speelwijze in te slijpen, met spelers die elkaar toch al matig aanvoelen. Ajax kwam met 2-0 achter, met 3-2 voor, verloor dus met 4-3 en zakte van de zestiende naar de zeventiende plaats, op het einde van het seizoen aanleiding voor directe degradatie. Deze week speelt het elftal tegen Brighton (Europa League, uit) en PSV (uit).
De vraag is relevant hoelang Steijn mag blijven zitten, nu er geen enkele vooruitgang zichtbaar is en het elftal telkens dezelfde fouten maakt. FC Utrecht, getraind door Ron Jans, klom van achttien naar zestien en was terecht euforisch na het spektakelstuk, qua scoreverloop.
Ajax ging al vroeg gestrekt op het zonnige gras, zo leek het althans, door met 2-0 achter te komen. Vrijwel niets wees op herstel, totdat de 19-jarige Kristian Hlynsson twee keer scoorde binnen een paar minuten. Twee keer vrijwel vanuit het niets, telkens op aangeven van Borna Sosa, de linksachter die aanvallend veel beter is dan in defensief opzicht. De Kroaat is al Ajax’ koning van de assist, al is het wat overdreven om in het rariteitenkabinet over koningen te spreken.
Dankzij een strafschop van Steven Bergwijn nam Ajax zelfs een voorsprong, maar even gemakkelijk ging die weer verloren toen FC Utrecht Ajax met een vloeiende aanval volledig uit elkaar trok en invaller Jens Toornstra 3-3 maakte. De dramatische defensie incasseerde vervolgens na een onderbreking vanwege het gooien van bekers nog een doelpunt, van Oscar Fraulo, een fraaie stift langs de ingevallen doelman Diant Ramaj.
Steijn wijst telkens op de veerkracht van Ajax en zegt dat hij een eventueel ontslag niet in de hand heeft. Ajax is: onzekerheid, angst, de voorliefde voor de pass achteruit of breed, vooral tussen Josip Sutalo en Jorrel Hato, geen druk op de bal, geen verband tussen linies, backs die tegelijk ten aanval trekken terwijl minimaal een van hen moet blijven. Geen evenwicht op het middenveld. Te weinig diepte. Geen opbouw.
Terwijl FC Utrecht juist vertrouwen putte door het omzichtige, angstige geschuif van Ajax, zonk Ajax verder in peilloze diepte van de crisis, waarin adviseur Van Gaal en voormalig voorzitter Michael van Praag op de achtergrond met de organisatie van de toekomst bezig zijn; directeur Alex Kroes eerder losweken van AZ, de opleiding reorganiseren, enzovoorts. Het heden repareren is blijkbaar plan B. ‘Elke dag voel ik vertrouwen', herhaalde Steijn zijn mantra.
Steijn krijgt de spelers gewoon niet aan de gang, ook niet degenen die al langer bij Ajax zitten. Steven Berghuis viel dramatisch in. De belangrijkste aanvallers Brian Brobbey en Bergwijn lopen vaak doelloos rond, wachtend op een bal die bijna nooit komt. Op een gegeven moment gaan ze die steeds meer vragen in de voeten, terwijl ze juist diepte horen te zoeken. ‘Na een voorsprong moet je de wedstrijd over de streep trekken’, vond Bergwijn.
Kort voor rust nam Utrecht een voorsprong, na een voorzet van Othmane Boussaid, het niet al te slimme wegkoppen van de bal door Sosa naar het midden, waarna Ryan Flamingo de bal heerlijk op de schoen nam, buiten het bereik van doelman Jay Gorter. Kort na rust was het zelfs 2-0. Alleen al het ridicule misverstand tussen Anton Gaaei en Josip Sutalo, dat leidde tot een hoekschop, was toonaangevend. Zakaria Labyad zette voor, Mike van der Hoorn kopte in. Gorter redde, maar deed dat achter de doellijn.
Strijdlust
Ajax toonde veerkracht, al leek dat slechts een uitvloeisel van oprispingen. Na de benutte strafschop van Bergwijn leek Ajax op weg naar de zege, al zou die niet verdiend zijn geweest. In de slotfase redde doelman Ramaj, ingevallen voor de geblesseerde Gorter, eerst knap bij een kans van invaller Isac Lindberg, waarna de qua gedrag van supporters redelijk verlopen wedstrijd toch nog werd stilgelegd door bekers op het veld.
Het gegooi was eerder genegeerd door scheidsrechter Dennis Higler, maar hij vond het nu opeens nodig even te staken volgens een regel die willekeurig wordt toegepast. Na de hervatting scoorde Oscar Fraulo met een stift, na een onbegrijpelijke, onderschepte pass van Sutalo. Het feest in het stadion bruiste en contrasteerde hevig met weer een troosteloze aftocht van Ajax.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden