Vooral de nederlaag in Mid Bedfordshire was een klap voor de Conservatieven. Sinds de jaren dertig heeft dit welvarende district net boven Londen altijd een Conservatief naar het Lagerhuis afgevaardigd. Bij de verkiezingen 2019 kreeg het Conservatieve kamerlid Nadine Dorries bijna 60 procent van de stemmen. Deze meerderheid werd weggevaagd doordat Conservatieve stemmers massaal thuisbleven. Door deze apathie kon het gebeuren dat Labour weliswaar minder stemmen kreeg dan drie jaar geleden, maar toch nipt wist te winnen.
In Mid Bedfordshire speelt mee dat de 66-jarige Dorries er in de afgelopen jaren een potje van heeft gemaakt. Bij zijn aantreden als premier had Boris Johnson haar minister van Cultuur, Media en Sport gemaakt, een functie waar deze uitgesproken politicus, bekend van optredens in realityshows, niet geschikt voor bleek te zijn. Ze is afgelopen jaren drukker geweest met het steunen van Johnson, voor wie ze totale bewondering koestert, dan het bijstaan van de mensen in haar kiesdistrict, wat de primaire taak van een afgevaardigde hoort te zijn.
Over de auteur
Patrick van IJzendoorn is correspondent Groot-Brittannië en Ierland voor de Volkskrant. Hij woont sinds 2003 in Londen en schreef er meerdere boeken, waaronder over de Brexit.
Haar aftreden was een manier om zo veel mogelijk schade toe te brengen aan Rishi Sunak. Dorries heeft de premier nooit kunnen vergeven dat hij met zijn ontslag, anderhalf jaar geleden, de val van Johnson heeft ingeluid. De ondergang van Johnson speelde ook mee bij de tussentijdse verkiezing in Tamworth, een provinciestad in Midden-Engeland. Daar nam Chris Pincher afscheid, de volksvertegenwoordiger die enkele mannen onzedelijk had betast in een herenclub. Dit schandaal, en het liegen erover, vormde de genadeklap van Johnsons premierschap.
Pincher kreeg in 2019 tweederde van de stemmen, maar Labour wist ook deze blauwe muur te breken. Deze twee nederlagen volgen op een lange reeks andere tussentijdse verkiezingen die rampzalig voor Sunaks partij waren afgelopen. Het enige lichtpuntje was de overwinning afgelopen zomer in het West-Londense kiesdistrict van Johnson zelf. Daar wonnen de Conservatieven omdat de kiezers daar hun onvrede wilden tonen met de omstreden milieuheffing die de Londense burgemeester Sadiq Khan zou gaan invoeren voor oudere auto’s.
De vooraanstaande opiniepeiler Sir John Curtice heeft berekend dat als de uitslag in Mid Bedfordshire volgend jaar landelijk wordt herhaald, de Tories maar twintig zetels zullen overhouden. Dat zou bijna het einde van de partij zijn. Bij de Brexit-verkiezingen van 2019 hadden ze nog 365 van de 650 zetels. Curtice trok de vergelijkingen met de jaren negentig toen de door schandalen geteisterde Conservatieven ook de ene na de andere tussentijdse verkiezing verloren, wat leidde tot een historische zege van Tony Blairs New Labour bij de verkiezingen van 1997.
Voor Sunak, die de afgelopen dagen in Israël op bezoek was, is het een tegenvaller, want hij had gehoopt het tij te hebben gekeerd. Een troost is dat bij deze twee nederlagen de impopulariteit van Dorries en Pincher de overhand hadden. Hij moet hopen dat de Conservatieve kiezers wel gaan stemmen bij de landelijke verkiezingen. Voor Labour is het een lichte teleurstelling dat kiezers niet massaal zijn overgelopen om hun onvrede te uiten over de regering. Voor de derde partij van Engeland, de eurogezinde Liberaal-demorcaten, waren de resultaten weinig hoopvol.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden