N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.
Karel de Grote en Ivan de Verschrikkelijke kent iedereen wel, maar er zijn nog veel meer heersers met opvallende bijnamen. Bart Funnekotter stelt ze aan u voor. Deze week: een heilige vocht voor Jezus tegen joden en moslims.
1214 - 1270
In de hele geschiedenis van Frankrijk is maar één koning heilig verklaard. De inzet voor het geloof van deze Lodewijk IX was dan ook voorbeeldig. De gezondheid van de staatsfinanciën en zijn eigen lichaam betekenden niets voor hem: alles moest wijken voor de glorie van god. Die houding leverde hem in 1297, slechts een kwart eeuw na zijn dood, een heiligverklaring op. Daarmee kanoniseerde de paus een man die tijdens zijn leven al ‘de Heilige’ werd genoemd.
Lodewijk was een telg van het huis Capet. Zijn vader Lodewijk de Leeuw overleed in 1226, waardoor junior reeds op twaalfjarige leeftijd in Reims tot koning van Frankrijk werd gekroond. Zijn moeder Blanca van Castilië trad op als regent en gaf hem een zeer religieuze opvoeding. Vanaf 1234 nam Lodewijk de touwtjes zelf in handen.
Zijn geloofsijver manifesteerde zich op constructieve én destructieve wijze. Constructief, in letterlijke zin, was zijn belangstelling voor relieken. In 1238 gaf Lodewijk de opdracht voor de bouw van een kapel in Parijs, bekend als de Sainte-Chapelle. Hierin bewaarde hij objecten die te maken hadden met het lijden van Jezus, waaronder een stuk van het Ware Kruis en de Doornenkroon.
Die kroon had keizer Boudewijn II van Byzantium als onderpand voor een lening aan een bankier in Venetië gegeven. Lodewijk betaalde de schuld af – een bedrag van meer dan 13.000 livres (goudstukken) – en nam het object in bezit.
Destructief, ook weer letterlijk, was Lodewijk in de omgang met andere religies. In 1240 vond de Disputation de Paris plaats, een zaak waarin de Talmoed, de Joodse bijbel, in het beklaagdenbankje zat op beschuldiging van godslastering. De rabbijnen die als advocaat optraden voor hun heilige boek deden dat zonder succes. Het gevolg was dat tienduizenden joodse geschriften aan de vlammen werden prijsgegeven.
Het was Lodewijks grote droom om de moslims in het Heilige Land te verslaan. Daarvoor ontwikkelde hij een gewaagd plan: de Zevende Kruistocht zou aan land gaan in Egypte, om zo via de achterdeur op te trekken richting Jeruzalem, dat sinds 1244 in islamitische handen was.
De onderneming liep uit op een ramp, lezen we in de Histoire de Saint Louis van zijn strijdmakker Jean de Joinville. Nadat Lodewijk en de zijnen in de zomer van 1249 aan land waren gegaan, belemmerde het wassende water van de Nijl hun opmars en het kruisvaardersleger werd bij Fariskur vernietigend verslagen. Lodewijk werd gevangengenomen, maar kwam vrij nadat zijn vrouw Margaretha het astronomische bedrag van 400.000 livres had betaald als losgeld.
Voor de Heilige was de kwestie hiermee niet af. Twintig jaar later nam hij opnieuw het kruis op. Hij voer in 1270 richting wat nu Tunesië is – wederom niet echt rechtstreeks op zijn doel af – en veroverde de plaats Carthago. Daar besloot god zijn trouwe dienaar tot zich te roepen. Lodewijk kreeg dysenterie en stierf op 56-jarige leeftijd. Zijn lichaam werd in een lange processie via Sicilië en Italië teruggebracht naar Parijs.
U kunt ons via dit formulier informeren over taalfouten of feitelijke onjuistheden, dat stellen wij zeer op prijs. Berichten over andere zaken worden niet gelezen.
Source: NRC