Voor de verkiezingen interviewt de Volkskrant alle lijsttrekkers. Vandaag aflevering 2: Joost Eerdmans (JA21). ‘Bij ons zit de rechtse kiezer niet in die fuik van na verkiezingen toch weer linksaf slaan.’
Eerdmans (52): ‘Ik moet meteen terugdenken aan Pim Fortuyn, die zei: ‘Ik maak een bezemkast van het Torentje en ik ga vanuit het Catshuis regeren.’ Maar het belangrijkste is dat wij dan een stevige doorbraak op asiel en migratie realiseren. We kondigen een asielstop af. Mensen kunnen niet meer fysiek in Nederland asiel aanvragen. In plaats daarvan gaan we partnerlanden inschakelen om asielprocedures over te nemen op een veilige plek buiten de Europese Unie. Nergens staat dat dat niet mag.’
‘Ik zeg het vaker: de VVD is voor de verkiezingen rechts en daarna is dat voorbij. Die partij laat veel beloften toch weer door het putje stromen als ze moet kiezen voor een coalitie. Ook doordat het lef ontbreekt om met andere partijen op rechts een coalitie te vormen. Bij ons zit de rechtse kiezer niet in die fuik van na verkiezingen toch weer linksaf te slaan.’
In de aanloop naar 22 november interviewt de Volkskrant de lijsttrekkers over hun ideeën voor de toekomst van Nederland. Alle partijen die nu vertegenwoordigd zijn in de Tweede Kamer en die weer meedoen aan de verkiezingen, zijn uitgenodigd. Eerder in deze serie: Wybren van Haga.
‘Bij FvD heb ik aarzelingen, want tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen bleek maar weer dat zij wel heel ver zijn afgedwaald van realistisch beleid (Thierry Baudet sprak daar onder meer zijn twijfels uit over de maanlanding, red.). Met de PVV valt zeker samen te werken. De VVD zegt nu Geert Wilders niet te laten vallen, maar ik houd er absoluut rekening mee dat ook dit weer verandert na de verkiezingen. Bij ons is dat anders. Een stem op JA21 maakt een rechts kabinet mogelijk. Dat is de kern van de zaak. Zelfs met vijf, zes zetels kunnen we het verschil maken.’
‘Nee. JA21 gaat geen linkse coalitie mogelijk maken. Ook geen middenkabinet. Dus als een rechtse coalitie niet mogelijk is, dan blijven we in de oppositie. Daar zijn wij effectiever.’
‘Dat ik consequent het fortuynisme heb gevolgd. Mijn hart is vanaf Pim Fortuyn opengaan voor de politiek. Hij werd in 2002 vermoord. De LPF eindigde op een treurige wijze. Sindsdien is het fortuynisme op zoek naar zijn juiste vorm. In Rotterdam heeft het met Leefbaar wel gewerkt. Maar op landelijk niveau is het een zoektocht. Dat hebben we natuurlijk ook met Baudet gezien. Die had het in handen, maar hij heeft het totaal vergooid. Ik hoop dat ik het nu bij JA21 gevonden heb. We willen op een rustige, stabiele manier groeien en serieus meedoen aan een kabinet.’
‘Dat zien wij als de geplaagde groep, die de afgelopen jaren klap op klap heeft gekregen. Deze mensen komen vaak niet in aanmerking voor toeslagen. Twee werkende ouders met schoolgaande kinderen hebben het geregeld moeilijk om de eindjes aan elkaar te knopen. We willen een aantal belastingverzwaringen terugdraaien, de btw weer terug naar het oude niveau. Wij zijn ook voor een hogere belastingvrije voet, dus dat je over de eerste 20 duizend euro van je inkomen geen belasting betaalt. Daarmee creëer je denk ik veel meer bedrijvigheid, koopkracht en economische voorspoed dan met alleen focussen op de onderkant.’
‘Wij denken dat er flink wat af kan van het klimaatfonds van 35 miljard euro en ook van het aanvullende klimaatpakket van 24 miljard. Hetzelfde geldt voor ontwikkelingshulp. En de migratiestop hè? Als wij de asielinstroom beperken, dan levert dat meteen geld op dat vrijgespeeld kan worden.’
‘Zo veel mogelijk. We laten er alleen wat geld in voor innovaties. Daar kun je zelfs geld mee verdienen. We ontkennen klimaatverandering niet, alleen kost het in onze optiek nu te veel geld zonder noemenswaardig effect. Het is heel dure symboolpolitiek. Weggegooid geld.’
Lacht: ‘Nog steeds een goed uitgangspunt! Maar de kleine beetjes zijn wel zeer marginaal als je kijkt naar de rest van de wereld. Ik zag laatst een staatje waaruit blijkt dat de wil om actief bij te dragen aan een duurzaam klimaatbeleid in Latijns-Amerika of delen van Azië echt bedroevend laag is: maar zo’n 10 procent. Terwijl daar het meeste resultaat behaald kan worden. Dan denk ik: Extinction Rebellion, ga eens een spandoek ophangen aan een viaduct in China.’
‘Je moet niet het klimaat proberen aan te passen, maar je moet je aanpassen aan het klimaat. Denk aan dijkverhoging. Verbeter de waterhuishouding: vang in natte tijden meer water op, dat je later tijdens droogte weer kunt inzetten.’
‘Nee, je moet natuurlijk fossiele energie blijven gebruiken tot je genoeg kerncentrales hebt. Voor de duidelijkheid: wij zijn niet per se tegen windenergie en ook niet tegen mensen die zonnepanelen op het dak hebben. Sterker nog: ik heb ze zelf. Alles wat mensen doen om op een of andere manier energie op te wekken, is prima en is ook winst. Maar het punt is: wind- en zonne-energie zijn geen structurele oplossing. Kijk naar Duitsland: daar staat in het noorden een heel woud aan turbines, het land heeft 1.000 miljard uitgegeven aan de duurzaamheidsagenda en is nog steeds is het vieste jongetje van Europa. Dat komt doordat ze daar de kerncentrales hebben gesloten en de vieze bruinkoolcentrales weer hebben geopend. Wind en zon alleen bleken niet stabiel genoeg om het land te voorzien van energie.’
‘Vrijwel alle mensen die hier komen zijn al door meerdere veilige landen gereisd. Dat is ook het oneigenlijke aan het verhaal dat ze allemaal echt op de vlucht zijn. Want dat ben je niet als je uit België of Duitsland komt. Dus zul je die mensen in eerste instantie daarnaartoe terug moeten brengen.’
‘Ze moeten wel, want dit is letterlijk het Dublin-verdrag. In de praktijk houdt alleen niemand zich eraan; het verdrag is failliet. Alles en iedereen loopt door. Maar als je het hard speelt, zeg je: ja Duitsland, ja België, jullie moeten ze terugnemen. Het beste is natuurlijk om samen als kopgroep, met Frankrijk en Oostenrijk erbij, te zorgen voor nette opvang buiten de EU. Dat mensen die echt rennen voor hun veiligheid daar beschut worden opgevangen.’
‘Ik ben nu bezig om met een deskundige alle brandhaarden die er zijn in beeld te brengen. Dus Jemen, het Midden-Oosten, gebieden in Afrika, Somalië. En daaromheen de groene landen, waar al heel veel aan opvang gebeurt. Dat zijn de landen waarmee je uiteindelijk een deal moet gaan sluiten. En dan niet een Tunesië-deal, van alleen tegenhouden, nee, juist opvang volgens onze normen en waarden. En wat ons betreft zetten we daar ook geld bij.’
‘Eigenlijk is dat wel het belangrijkste uitgangspunt, ja. Ik vind het volstrekt logisch dat wij Oekraïners opvangen. Maar niemand wil dat mensonterende gedoe met bootjes overzee.’
‘Wij willen arbeidsmigratie van buiten de EU echt minimaliseren. Binnen de EU moeten we meer met vergunningen gaan werken. We hebben nu veel mensen uit het voormalige Oostblok die zich hier vestigen, in Den Haag of Rotterdam, zonder dat we precies weten met hoevelen ze op een kamer zitten, wat voor contract ze hebben – en die ook nog eens worden uitgebuit. In totaal een miljoen, geloof ik. Terwijl je daar prima mensen die in de bijstand zitten voor zou kunnen inzetten. Dat is overigens ook weer niet zo makkelijk, we hebben het in Rotterdam geprobeerd. Zeker is wel dat arbeidsmigratie geen goed alternatief is voor onze arbeidskrapte, dat heeft zelfs het Centraal Planbureau onlangs nog gezegd.’
‘Dat zou ik een prima idee vinden. Het gaat nu te makkelijk, met te grote aantallen.’
‘Wij staan pal achter Oekraïne. De agressor is Poetin, die steun moet expliciet worden uitgesproken. Maar wij twijfelen wel over de F-16’s die worden overgedragen. Onze landmacht moet bij oefeningen ‘pang pang’ roepen. We hebben geen tanks en munitie meer om onszelf te verdedigen. Moeten we dan niet veel meer naar Amerika kijken? Het is in elk geval een goede ontwikkeling in de politiek dat steeds meer partijen die 2 procent van de totale begroting voor defensie in hun programma hebben staan.’
‘Dat wil Trump hè, ze allebei aan tafel zetten.’
‘Het leidt ertoe dat je de Donbas en Krim als verloren beschouwt. En dat vind ik een no-go. Dan kniel je uiteindelijk voor Poetin en dat moet je niet doen. Hij zal zich moeten terugtrekken.’
‘Het eerste wat in je opkomt is keihard terugslaan, alles platbombarderen en Hamas uitroeien. Maar dat gaat ook de levens van gijzelaars kosten. Ik ben geen veiligheidsexpert, maar misschien is het beter om eerst met behulp van commando’s gijzelaars te bevrijden en daarna Gaza in te nemen.
‘Een groot risico is hoe Iran en Hezbollah reageren. Wat maak je los? Ik denk dat dit ook het dilemma is van Netanyahu. Hij wil spierballen laten zien, maar als buurlanden betrokken raken, dan reageert ook Amerika en voor je het weet heb je een derde wereldoorlog. Voor mij staat in elk geval vast dat Nederland Israël moet steunen, eventueel ook militair, in eerste instantie om gijzelaars te redden.’
‘Verbieden. Het is absoluut onaanvaardbaar dat er wordt gejuicht om de moord op Israëliërs en dat Hamas wordt aangemoedigd om nog meer te moorden. Los van totale onbeschoftheid is het ook gewoon strafbaar. In onze wet staat dat je niet mag opruien of oproepen tot geweld.’
‘De veenbrand onder het electoraat is sinds 2002 nooit echt uitgegaan. Je ziet nu wat onder Fortuyn ook gebeurde, ik was er zelf onderdeel van, dat een partij heel extreem groeit en vervolgens weer als een pudding in elkaar zakt. Van der Plas kachelt na haar grote klapper bij de Provinciale Staten weer naar beneden. Omtzigt heeft niet voor niets twee dagen met zijn kandidaten in een kasteel gezeten, daar heeft hij groot gelijk in. Een nieuwe partij moet stabiel en rustig opkomen, want het is gewoon geen gemakkelijke weg.’
Source: Volkskrant