Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde tot vreugde van de klimaatactivisten een motie van GroenLinks, D66 en de Partij voor de Dieren voor het opstellen van zulke scenario’s. Voor het kerstreces wil de Kamer dat er een stuk ligt waarin voor tientallen verschillende subsidies wordt uitgewerkt wat er zou gebeuren wanneer die binnen twee, vijf en zeven jaar worden stopgezet.
‘De politiek is altijd al aan zet, maar nu deze motie is aangenomen, gaan wij kritisch volgen of er ook echt betekenisvolle stappen worden gezet om de subsidies af te schaffen’, zegt een woordvoerder van Extinction Rebellion. De actiegroep blokkeerde een maand lang dagelijks de A12. Maar vorige week werd de dagelijkse actie al gestaakt in afwachting van de stemming in de Tweede Kamer. Nu de motie is aangenomen, kan XR formeel niet centraal beslissen dat er niet meer gedemonstreerd zal worden, zegt de woordvoerder. ‘Zo zit onze organisatie niet in elkaar. Maar de groep die binnen XR de blokkades organiseert, stopt daar voor nu dus mee.’
Over de auteur
Tjerk Gualthérie van Weezel schrijft voor de Volkskrant over energie en de impact van de energietransitie op het dagelijks leven.
Extinction Rebellion maakte van het afschaffen van fossiele subsidies afgelopen jaren de belangrijkste inzet van demonstraties. Het gaat dan vooral om belastingvoordelen die bedrijven en burgers krijgen op fossiele brandstoffen. Mede door die aandacht volgden verschillende onderzoeken naar het bestaan en de omvang van deze subsidies. De hoogste berekening kwam op Prinsjesdag van het kabinet zelf: die kwam op een bedrag tussen de 39,7 en 46,4 miljard euro.
Direct bij de publicatie maakte het kabinet duidelijk dat het afschaffen van die subsidies in de praktijk nog best ingewikkeld is. Soms zijn daarvoor internationale verdragen die in de weg staan. En soms is het effect van afschaffing waarschijnlijk dat zowel de Nederlandse economie als het klimaat erop achteruitgaat.
De Tweede Kamer vraagt in de motie dan ook om aan te geven hoe ‘negatieve effecten’ van het afbouwen van subsidies verzacht kunnen worden. Ook zou het onderzoek inzicht moeten geven in de positieve effecten die het afschaffen van subsidies zou kunnen hebben ‘op innovatieve, circulaire bedrijvigheid’.
De woordvoerder van Extinction Rebellion erkent dat het afschaffen van sommige subsidies niet direct kan. ‘Maar er zijn ook regelingen die echt op zeer korte termijn geschrapt kunnen worden, zoals de raffinaderijvrijstelling voor Shell en andere bedrijven.’
Overigens zal een deel van de vragen in de motie waarschijnlijk donderdag al worden beantwoord. Dan publiceren het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving een rapport over het afschaffen van fossiele subsidies, waar zij samen een jaar aan hebben gewerkt.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden