Niet op een zondag dus, na een Grand Prix – het glansrijke echte werk, volgens de Limburger – maar al op een zaterdagavond in Qatar op het Lusail-circuit. Verstappen werd tweede in de sprintrace en pakte daarmee zeven punten, maar hij was al zeker van de wereldtitel toen zijn enige concurrent daarvoor, teamgenoot Sergio Pérez, crashte. De Mexicaan wacht de komende vijf resterende races een strijd om de tweede plek in de eindrangschikking.
Met zijn derde opeenvolgende wereldtitel nestelde Verstappen zich bij de grootheden van de Formule 1. Een prestatie die hij dankt aan zichzelf, zijn team, de versnipperde tegenstand én een heel slimme Brit: vier drijvende krachten achter Verstappens succes.
Ze passen bij lange na niet allemaal op de feestelijke groepsfoto rondom Max Verstappen, de leden van Team Red Bull. Het zijn tientallen mannen en een enkele vrouw, op Verstappen in zijn raceoutfit na allemaal gehuld in een T-shirt met ‘World Champions’ en een grote ‘6’. Ze vierden vorige maand in Japan, op het circuit van Suzuka, dat Red Bull daar zijn zesde zogenoemde constructeurstitel won.
Het complete Red Bull-team telt naar schatting 1.000 werknemers, het overgrote deel daarvan werkt in de fabriek in het Britse Milton Keynes aan de ontwikkeling en productie van de auto; elk seizoen een nieuwe. Logisch dat alle coureurs, dus ook Verstappen, consequent spreken van ‘we’ – ‘we reden de snelste ronde’. Ook de derde opeenvolgende wereldtitel van de Nederlander is een prestatie van het collectief, benadrukt Verstappen.
In grootte lijkt de Red Bull-equipe niet te verschillen van die van Mercedes en Ferrari. Wel is, mede door de uitzonderlijk goede prestaties van Red Bull en de worstelingen van Mercedes en Ferrari, een verschil in sfeer en cultuur waarneembaar. Verstappen en Pérez die voor een sponsorvideo een balletje hooghouden, vlak voor een kwalificatiesessie; andere teams zitten dan allang in hun concentratiezone.
Verstappen kent geen andere cultuur dan die van het Red Bull-team en is ermee vergroeid. Wat daarover naar buiten komt, laat zich samenvatten als met een blij gemoed, tegen een hoger salaris dan de rest, hard werken om eindeloos te zoeken naar het allerkleinste voordeel. Iedereen met een goed idee kan zich uiten. Aldus stopt de verbetering van de auto nooit, net zo min als de pitstop-trainingen.
Over de auteur
Robert Giebels schrijft voor de Volkskrant over wielrennen en Formule 1. Hij was correspondent in Azië, schreef over economie en won als politiek verslaggever de journalistieke prijs De Tegel.
Daarnaast vervullen capabele mensen cruciale functies in het team. Christian Horner als manager, Hannah Schmitz als koelbloedige race-strateeg en race-ingenieur Gianpiero Lambiase als onmisbare ‘man van de radio’ voor Verstappen – ‘als hij stopt, stop ik ook’, heeft de drievoudig wereldkampioen ooit gezegd.
De laatste fase van de race in Zandvoort, Verstappens negende zege op rij, was exemplarisch voor hoe het er bij Team Red Bull aan toe gaat. Toen het plots hard begon te regenen liet het team, bij monde van Lambiase, de keuze aan Verstappen: nog een rondje doorrijden, of meteen de pit in voor regenbanden. Verstappen reed op een droge weg en koos voor het eerste, maar het team zag dat delen van de baan al kletsnat waren.
Onmiddellijk binnenkomen, klonk over de boordradio – ‘box Max, box!’ – en meteen stuurde Verstappen de pit in. ‘Soms is het aan mij, soms aan het team’, legde hij later de teamwerkwijze uit. ‘Uiteindelijk moet je vertrouwen hebben in elkaar en in elkaars beslissingen. Ik was heel erg blij dat ze me toen naar binnen riepen.’
Hoe goed een Formule 1-team ook functioneert en hoe voortreffelijk ook de coureur, als de auto niet top is, blijven overwinningen en wereldtitels onbereikbaar. Red Bull heeft echter veruit de beste auto van het veld, nu al twee jaar. Succes kent vele vaders, maar bij Red Bull steekt één man daar bovenuit: Adrian Newey.
De 64-jarige, aangenaam bescheiden Britse Formule 1-ingenieur kwam in 2006 bij Red Bull, ontwerpt 40 jaar raceauto’s en zijn creaties hebben al twaalf constructeurtitels opgeleverd. Plus dertien ‘individuele’ wereldtitels voor coureurs, de laatste was die van Verstappen zaterdag.
Geen auto-ontwerper kan tippen aan het palmares van Newey, wiens grote kracht schuilt in het aanpassen van zijn ontwerpen aan nieuwe regels die autosportfederatie FIA steeds maar weer verzint om de Formule 1 competitiever te maken. ‘Dit is ons grootste succes’, zegt Newey (ook consequent in eerste persoon meervoud) over het huidige seizoen, waarin zijn auto tot dusver alle races won, op één na – Singapore. Tweemaal zegevierde Verstappens ploeggenoot Pérez.
In de Formule 1-wereld geldt Newey als de man die lucht zijn wil op kan leggen. Wie de luchtstromen boven en onder een in de bochten trage, op het rechte eind razendsnelle Formule 1-bolide begrijpt én ze weet te temmen, zit bovenop de apenrots.
Sinds twee jaar is door de grootste regelwijziging ooit van de FIA, de luchtstroom ónder de auto de sleutel tot succes. In plaats van met allemaal vleugels de auto naar beneden duwen, dient nu een slimme onderkant de auto naar beneden te trékken. Dat Newey weet hoe, bleek tijdens het raceweekend van Monaco in mei.
Zowel een Red Bull (die van Pérez) als een Mercedes (van Hamilton) crashten en werden met een hoogwerker uit de baan getakeld. Minutenlang hingen ze hoog in de lucht, waardoor de onderkant, de vloer, voor iedereen zichtbaar was. ‘Alsof je onder de rok van een vrouw kijkt’, zei Red Bull teambaas Horner. ‘Ze hadden onze auto op een sleepwagen moeten zetten’, mokte zijn Mercedes-collega Toto Wolff.
De kenners hadden hun oordeel snel klaar. De zogenoemde vloer van de Red Bull, een labyrint aan slimme sluisjes en tunnels toonde in volle glorie het genie van Newey. En de vloer van Mercedes? ‘Uit de prehistorie.’
Het negatieve oordeel over de onderkant van de Mercedes is exemplarisch voor de worsteling van het team dat jaren achtereen de Formule 1 slaapverwekkend domineerde. Mercedes was verre van het enige Formule 1-team dat instortte door de majeure regelwijziging die in het seizoen van 2022 van kracht werd. Feitelijk deden ze dat allemaal. Op Red Bull na.
Neem de Aston Martin van tweevoudig wereldkampioen Fernando Alonso. Het team greep in 2022 volkomen mis bij het ontwerpen van een auto volgens de nieuwe regels, maar had het lef om voor het seizoen 2023 vrijwel compleet opnieuw te beginnen. Aldus was Alonso in het begin van dit jaar de enige die bij de Red Bulls van Verstappen en Pérez in de buurt kwam.
Intussen zaten Ferrari en Mercedes niet stil en kwamen upgrade na upgrade sterker opzetten en deelden steeds vaker het podium met Verstappen, die daar alleen in Singapore niet op stond. Ferrari-rijder Carlos Sainz won die fysiek zwaarste race van het seizoen, voor Lando Norris van McLaren en Hamilton van Mercedes. McLaren bezette in de laatste race in Japan achter Verstappen beide overige podiumplaatsen.
Kortom: de oppositie tegen Verstappen is verdeeld over vier partijen. En alle vier zijn nog aan het uitvogelen hoe ze het beste uit hun huidige auto’s kunnen halen.
Al die tijd heeft Red Bull kunnen nadenken over de auto voor volgend jaar die nóg beter moet worden dan de RB19 waar Verstappen nu mee rijdt – ‘mijn beste auto ooit’. De bolide was nauwelijks te onderscheiden van de RB18, van 2022, maar is toch ruim een halve seconde per gemiddeld racerondje sneller. Dikke kans dat de RB20 volgend jaar wéér sneller zal zijn dan de versnipperde concurrentie.
Onderzoek wijst uit dat een Formule 1-coureur persoonlijk 14 procent bijdraagt aan zijn prestatie, de rest is materiaal en team. Dat het hebben van de beste auto geen garantie is voor succes, bewijst Verstappens ploeggenoot ‘Checo’ Pérez. Die heeft exact hetzelfde materiaal en staat daarmee tweede in de rangschikking, vóór de wereldkampioenen Hamilton en Alonso.
Pérez (33), die aan het begin van het seizoen nog dacht wereldkampioen te kunnen worden, kan gezien zijn tweede plek geen slechte coureur worden genoemd. Maar de Mexicaan staat wel een straatlengte achter zijn zeven jaar jongere teamgenoot die hetzelfde materiaal tot zijn beschikking heeft. Verstappen, zeggen zijn negentien tegenstanders unaniem in uiteenlopende superlatieven, mag dan in de beste auto rijden, hijzelf is ook van een ander, veel hoger niveau dan de rest.
Het bewijs zit hem in zijn constantheid onder wisselende omstandigheden en op circuits met uiteenlopende karakteristieken. Het beste is dat te zien voor wie met Verstappen ‘meerijdt’ via de tv-camera op de auto en dat vergelijkt met de ‘onboard’-beelden van anderen. Ongeëvenaard is de precisie waarmee Verstappen de snelste manier vindt om over de baan te gaan. Onderwijl spaart hij zijn banden en knobbelt de juiste racetactiek uit.
Een voorbeeld van de ruimte in zijn brein kwam tijdens een trainingssessie in de Grand Prix van Spanje. Terwijl hij met ruim 200 kilometer per uur als snelste van het veld zijn bochtige rondjes reed en over de radio met Lambiase overlegde, zei Verstappen opeens: ‘Iemands telefoon gaat. Is dat die van Helmut?’
Inderdaad klonk in de buurt van Lambiase de ringtone van Red Bull-adviseur Helmut Marko, een van de ontdekkers van Verstappen. ‘Zoals Max me blijft verbazen’, zei Marko, ‘er komt geen eind aan.’
Verstappen is volgens hemzelf en mensen als Marko en teambaas Horner nog altijd niet uitgeleerd. ‘Ik probeer elk jaar beter te worden’, stelt de coureur, die bezig is met zijn negende seizoen, in Qatar zijn 180ste Grand Prix rijdt, waarvan hij ruim een kwart won.
De inwoner van Monaco heeft een miljoenencontract bij Red Bull tot en met 2028. Voor 2026 staat weer een grote regelwijziging op het programma, maar als Verstappen, zijn team en Newey die net zo tegemoet treden als de vorige, behoren nóg vijf wereldtitels voor de Nederlander tot de mogelijkheden. Acht keer kampioen: dat is geen Formule 1-coureur ooit gelukt.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden