Blauwtong is een virusziekte. De ziekte wordt verspreid door de knut, een soort mug. Dieren kunnen elkaar onderling niet aansteken.
Als een dier besmet is met blauwtong, krijgt het onder meer koorts en zwellingen in de kop. In zeer ernstige gevallen kunnen ze een blauwe tong krijgen: vandaar de naam van het virus. Er is geen behandeling tegen de ziekte: diereigenaren zijn vooral aangewezen op pijnstillers en ontstekingsremmers.
Vooral schapen worden ziek van blauwtong en kunnen hier zelfs dood aan gaan. Ook runderen, herten en dierentuindieren zoals kamelen kunnen besmet raken. De ziekte is niet gevaarlijk voor mensen.
Blauwtong is een zogenoemde meldingsplichtige ziekte, net als vogelgriep. Als veehouders denken dat een van hun dieren blauwtong onder de leden heeft, moeten ze dat melden bij het landelijke meldpunt. Vervolgens worden tests uitgevoerd om te controleren of dat vermoeden klopt.
Het is al bijzonder dat het virus überhaupt in Nederland de kop heeft opgestoken. Vóór de huidige uitbraak was het virus sinds 2009 niet meer in ons land gezien.
De vorige uitbraak begon in 2006 en verspreidde zich ook erg snel. Na twee jaar begon een grootschalige vaccinatiecampagne tegen dit specifieke type blauwtong. Daarna namen de besmettingen flink af en verdween het virus zelfs even.
Dit jaar stak blauwtong weer de kop op. De eerste meldingen van dit jaar kwamen in september uit het Noord-Hollandse Wijdemeren en het Utrechtse Stichtse Vecht. Inmiddels is het virus bijna overal in Nederland. Alleen in Zeeland, Limburg en Groningen wordt nauwelijks of geen blauwtong gemeld.
De huidige uitbraak is van een ander type dan de uitbraak in 2006. Tegen dit type is nog geen vaccin, wat het ook lastig maakt om de uitbraak onder controle te krijgen. Er wordt wel gewerkt aan een vaccin, maar het kan lang duren voor het middel echt kan worden ingezet.
Het venijn van de uitbraak zit hem vooral in de kleine mugjes die het virus verspreiden. Veehouders kunnen wel wat zogenoemde 'knuttenwerende maatregelen' nemen, bijvoorbeeld door gaas op te hangen of hun dieren voor de schemering binnen te zetten. Maar het is lastig om de piepkleine beestjes echt helemaal bij de dieren weg te houden.
De hoop is nu vooral gericht op de dalende temperaturen. Hoe kouder het wordt, hoe groter de kans dat de besmette knutten weer verdwijnen.
Om meerdere redenen. Niet alleen zien veehouders hun geliefde dieren ziek worden of zelfs sterven, ook heeft de uitbraak effect op de bedrijven zelf.
Denk bijvoorbeeld aan het verhandelen van dieren. Ons land heeft geen vrijstatus meer nu blauwtong is vastgesteld. Dat betekent dat mensen die schapen, koeien of andere risicodieren naar het buitenland willen verhandelen, extra maatregelen moeten nemen, bijvoorbeeld door ze in quarantaine te zetten.
Er zijn ook zorgen over de ontbrekende compensatie voor de dode dieren. Andere veeboeren, zoals pluimveehouders, hebben een solidariteitsfonds voor bijvoorbeeld preventieve ruimingen door vogelgriep. Maar in de schapensector bestaat zo'n fonds niet.
Experts wijzen ook op de gevolgen voor de dierenpopulatie. Schapen kunnen niet worden gedekt als ze ziek zijn. "Dus die hele schapenpopulatie krijgt een enorme dreun", concludeerde Adema al.
Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen
Source: Nu.nl algemeen