De Freedom Caucus werd acht jaar geleden opgericht door een groepje radicale Republikeinen in de VS. Het gezelschap is een vliegwiel geworden voor politiek die in de eerste plaats wil saboteren.
Een handvol radicale saboteurs die de machine van de Amerikaanse democratie met een stok tussen de spaken tot stilstand brengen. Dat is niet alleen een doemscenario waar Capitoolwatchers en politicologen al jaren voor waarschuwen. Sinds de coup waarmee acht radicale Republikeinen Kevin McCarthy uit het zadel wipten, is dat ook de politieke realiteit.
Nu de voorzitter van het Huis van Afgevaardigden is vertrokken, staat de Amerikaanse politiek op de rand van onbekend politiek terrein.
De stuwende kracht achter McCarthy’s afzetting is de Freedom Caucus. Het gezelschap van uiterst rechtse en conservatieve gedelegeerden in het Huis van Afgevaardigden werd begin 2015 opgericht, toen Obama nog president was en de Tea Party de radicaalste flank was van de Republikeinse partij.
Over de auteur
Sterre Lindhout schrijft voor de Volkskrant over Noord- en Zuid-Amerika. Ook volgt ze de ontwikkelingen op het gebied van globalisering en wereldhandel. Hiervoor was ze correspondent Duitsland.
Onder de negen oprichters waren Mark Meadows (die later werd ingelijfd in Trumps regering), Ron DeSantis en Jim Jordan, de gedelegeerde uit Ohio die zich kandidaat stelde als opvolger van McCarthy en als nog radicaler geldt.
De Freedom Caucus kreeg internationale naamsbekendheid op de vleugels van Trumps presidentschap, maar blijft desondanks omgeven door een zweem van mysterie. In de eerste plaats omdat buitenstaanders nooit zeker weten wie er lid zijn; het gezelschap houdt zijn ledenlijst geheim.
Sommigen, zoals de huidige voorzitter, Scott Perry uit Pennsylvania, hebben hun lidmaatschap op hun persoonlijke website staan. Maar de meerderheid houdt zijn lidmaatschap verborgen. Het aantal leden dat in de Amerikaanse media circuleert, ligt tussen veertig en vijftig.
Pew Research Center kwam begin dit jaar met een lijst van 49 namen van Republikeinen die volgens zijn informatie lid zijn van de Caucus óf er wat betreft ideeëngoed dicht tegenaan zitten. De onderzoekers kwamen tot deze selectie op grond van stemgedrag, informatie op sociale media en officieuze ledenlijsten.
De Caucus telt volgens die lijst zes vrouwen en 43 mannen, en welgeteld één zwarte Amerikaan. De meerderheid komt uit het zuiden en het westen uit de VS, vooral uit rurale kiesdistricten. De meesten zijn de politiek ingegaan na 2010, dus in de hoogtijdagen van de Tea Party of onder Trump.
De groep ijvert voor zo min mogelijk overheidsuitgaven, een strenger migratiebeleid en een potdichte grens met Mexico. Daarnaast zijn de leden, op enkele uitzonderingen na, voor een algeheel verbod op abortus. Aandringen op een snel einde aan de Amerikaanse militaire en financiële hulp aan Oekraïne is het nieuwste speerpunt.
Dat er binnen de Freedom Caucus meningsverschillen mogelijk zijn, blijkt uit het feit dat het grootste deel van de leden niet voor de motie stemde om McCarthy weg te sturen.
En dat er voor leden gedragscodes gelden, bleek toen Marjorie Taylor Greene, een van de bekendste (en radicaalste) leden deze zomer uit het gezelschap werd gezet. Waarschijnlijk werd Greene gestraft omdat ze McCarthy had gesteund in zijn deal met de Democraten over een hoger schuldenplafond.
Op de lijst van het Pew Research Center staan zes van de acht Republikeinen die dinsdag voor het vertrek van McCarthy stemden. Een van hen is Matt Gaetz. Naar eigen zeggen is hij geen lid van de Freedom Caucus, maar wel van een nieuw, relatief onbekend gezelschap dat zichzelf aanduidt met ‘The Twenty.’ Volgens The New York Times zijn de bij deze club aangesloten afgevaardigden nog radicaler en eropuit om elke vorm van samenwerking met de Democraten te blokkeren.
In de acht jaar van zijn bestaan lijkt de Freedom Caucus een vliegwiel geworden van een Republikeinse koers die in de eerste plaats gericht is op het saboteren van beleid en niet op het bedenken ervan. ‘Dit is hoe een democratie in de problemen eruitziet’, zegt Daniel Ziblatt, professor politicologie aan Harvard, in The Washington Post. Ziblatt is auteur van How Democracies Die, de verontrustende bestseller uit 2018.
Op een meer praktisch niveau rijst de vraag hoe een andere voorzitter in dit politieke klimaat, met verkiezingen op komst, tot compromissen kan komen over ingewikkelde zaken als de begroting en de financiering van de oorlog in Oekraïne.
Source: Volkskrant