Ik heb meteen het alarmnummer gebeld. Als een medemens in nood verkeert, moet je niet dralen. Misschien had hij wel een delier. Gezien de hoge druk waaronder onze Wopke moest presteren, verbaasde het niet dat hij nu wartaal begon uit te slaan. Midden in het Europees Parlement! Mijn hemel, wat een moment om in te storten. Al die voorbereiding, al die inzet. En dan gestrekt gaan. Dat gun je niemand.
Maar kijk eens, hij bleef rustig verder praten: ‘Minstens een keer per week vragen mijn kinderen me over twee zaken: over de oorlog in Oekraïne en de klimaatverandering. En of die kinderen nou aan mijn eigen keukentafel zitten, aan die van u of waar dan ook in de wereld; hun generatie verdient een toekomst.’
De klimaatverandering blijkt een enorm probleem te zijn voor Hoekstra. Hij zit er dusdanig mee in z’n maag dat hij niet zomaar de volgende klimaatmeneer van de EU wil zijn, dat ligt niet in zijn aard. Welnee, het ambitieniveau moet ‘naar boven worden bijgesteld, over de hele linie’. Die Timmermans heeft heus aardig werk verricht, het is Hoekstra die weet hoe we echt vooruit moeten. De Green Deal 2.0.
‘Als commissaris zal ik mij baseren op feiten, cijfers, op de wetenschap. En alleen wetenschappelijk bewijs zal mij overtuigen.’ Aldus de man die in de stikstofdiscussie de kritische depositiewaarde – een wetenschappelijk onderbouwde grenswaarde voor stikstofneerslag – een ‘gemankeerd middel’ noemde.
Er is veel gemopperd op de voordracht van Hoekstra; hij is een voormalige consultant die bij Shell heeft gewerkt, investeerde als minister (buiten medeweten van de Kamer) een sloot belastinggeld in Air France-KLM en liet zijn eigen coalitie vallen door de stikstofdoelen te torpederen.
Diezelfde man verkondigt nu dat er niet langer gewacht kan worden met het behalen van klimaatdoelen. ‘Er is geen alternatief’, sprak hij ferm het Europees parlement toe. Hij vindt grote oliemaatschappijen immoreel, fossiele subsidies achterhaald en contraproductief, wil kerosine belasten en pleit voor het principe dat de vervuiler betaalt. Dit alles met de toezegging: ‘Ik zal me onverdroten inzetten om coalities te smeden en nieuwe oplossingen te zoeken.’
Zou hij zijn overgenomen door buitenaardse wezens? Dat lijkt aannemelijker dan het scenario dat meneer al die tijd z’n kinderen aan de keukentafel heeft genegeerd tot het moment dat hun vragen samenvielen met zijn nieuwe sollicitatieprocedure.
Maar dan komt er een opmerking uit het parlement, meneer Chahim gelooft het allemaal niet: ‘Ik denk dat u terugvalt op uw rol als consultant, waarbij u goed begrijpt wat de zaal wil horen.’ Chahim vraagt zich af hoe iemand ineens zo’n draai kan maken. Hierop zegt Hoekstra: ‘Als ik het mezelf makkelijk had willen maken dan had ik nog een half jaar, of gegeven de Nederlandse traditie misschien een jaar, demissionair minister kunnen blijven. Maar ik ben tot op het bot gemotiveerd voor de grote opgave die hier ligt.’
Dat verklaart een hoop. Meneer Hoekstra was gewoon uitgekeken op zijn vorige baan, en had geen zin meer om de lange, pijnlijke, neergaande rit uit te zitten. Liever bijt hij zich vast in een nieuwe uitdaging. Hoekstra presenteert zijn ambitie alsof die gericht is op het behalen van klimaatdoelen, maar we hebben hier te maken met iemand die zichzelf nieuwe carrièredoelen heeft gesteld. Daar is weinig mis mee.
Voor sommige functies is het alleen wel handig als er ook intrinsieke motivatie aanwezig is. Bijvoorbeeld als de publieke zaak moet worden gediend. De windvaanopstelling kan in dat geval onvoordelig uitpakken; het is de reden waarom veel mensen een hekel hebben aan politici.
Over de auteur
Ibtihal Jadib is rechter-plaatsvervanger, schrijver en columnist voor de Volkskrant. Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.