Home

Nobelprijs voor ontrafelen ultrasnelle veranderingen elektronen

N.B. Het kan zijn dat elementen ontbreken aan deze printversie.

Natuurkunde Pierre Agostini, Ferenc Krausz en Anne l’Huillier krijgen de Nobelprijs voor Natuurkunde voor hun experimenten met lichtpulsen.

De Nobelprijs voor Natuurkunde gaat dit jaar naar Pierre Agostini (1968), Ferenc Krausz (1962) en Anne l’Huillier (1958) voor de ontrafelen van ultrasnelle veranderingen in atomen en elektronen, op de schaal attoseconden. Een attoseconde is een triljoenste van een seconde.

Secretaris generaal Hans Ellegren van de Zweedse Koninklijke Academie van Wetenschappen in Stockholm maakte de beloning van het drietal aan het eind van de ochtend bekend op een persconferentie. De drie laureaten delen de prijs van 11 miljoen Zweedse kronen (omgerekend 950.000 euro).

In 1987 ontdekte Anne l’Huillier dat licht veel verschillende boventonen produceerde als ze infrarood laserlicht door een edelgas liet schijnen. Die boventonen komen voort uit de interactie van het laserlicht met atomen in het gas; het geeft sommige elektronen extra energie die vervolgens weer als licht wordt uitgezonden. l’Huillier legde hiermee het fundament voor verdere ontdekkingen.

In 2001 slaagde Pierre Agostini erin om een reeks opeenvolgende lichtpulsen te produceren, waarbij elke puls slechts 250 attoseconden duurde. Rond dezelfde tijd werkte Ferenc Krausz aan een ander soort experiment, waarin hij erin slaagde een enkele lichtpuls te isoleren die 650 attoseconden duurde. De extreem korte lichtpulsen kunnen worden gebruikt om de snelle processen door te meten waarmee elektronen bewegen of van energie veranderen.

De kortste tijd die ooit door natuurkundigen is gemeten is 247 zeptoseconden.

U kunt ons via dit formulier informeren over taalfouten of feitelijke onjuistheden, dat stellen wij zeer op prijs. Berichten over andere zaken worden niet gelezen.

Source: NRC

Previous

Next