De afgrond is al in zicht als Kevin McCarthy, voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, eindelijk aan de noodrem trekt. Uren voordat de Amerikaanse overheid zaterdagnacht zonder geld komt te zitten, met een zogenoemde ‘shutdown’ tot gevolg, doet de Republikein wat hij steeds weigerde: een handreiking aan de tegenpartij. McCarthy brengt een compromis ter stemming, onder luid protest van zijn uiterst-rechtse partijgenoten.
Dankzij Democratische steun krijgt McCarthy op de valreep een wet aangenomen die de overheid voor 45 dagen financiert. Even later, krap drie uur voor de deadline, gaat ook de Senaat akkoord. President Joe Biden zet met spoed zijn handtekening. Het noodlot is afgewend – voor even.
Over de auteur
Thomas Rueb is correspondent in de Verenigde Staten voor de Volkskrant. Hij woont in New York. Hij is auteur van het boek Laura H.
De tijdelijke financieringswet is een staaltje politiek compromis. Grove bezuinigingen zijn er niet in opgenomen, tot woede van veel Republikeinen. Maar steun voor Oekraïne, een vurige wens van de Democraten, ontbreekt ook.
‘Politieke samenwerking heeft overwonnen’, reageert Chuck Schumer, de Democratische leider in de Senaat. ‘We kunnen een zucht van opluchting slaken.’ Toch laat hij een sneer naar McCarthy niet achterwege: ‘Hij had deze beslissing weken geleden al kunnen maken.’
Met zijn onverwachte manoeuvre heeft McCarthy, op een moment dat niemand dat meer van hem verwachtte, het Congres uit een gevaarlijke impasse weten te slepen. ‘Ik hou wel van een gok’, zei hij. Daar kleeft voor hem wel een prijskaartje aan.
De voorzitter is nu kwetsbaar voor een aanval vanuit zijn eigen rechterflank. Al wekenlang wordt hij gedwarsboomd door een radicaal-rechtse factie binnen zijn partij, aangevoerd door Congreslid Matt Gaetz uit Florida. Zij blokkeerden afgelopen weken elke vorm van financiering zonder grote concessies. Een shutdown is voor hen wenselijker dan compromis.
McCarthy heeft op de valreep een andere keuze gemaakt. Die kan hem nu zijn hamer kosten. Uiterst-rechtse Republikeinen dreigen hem het voorzitterschap te ontnemen. In ruil voor hun steun ging McCarthy er eerder mee akkoord dat elk individueel lid een motie tot afzetting tegen hem mag indienen. Vermoedelijk zal iemand van hen volgende week, als het Huis weer bijeenkomt, de aanval op hem openen.
Het waren de Democraten die zaterdag de doorslag gaven. De stemming in het Huis van Afgevaardigden was tekenend voor de enorme verdeeldheid binnen McCarthy’s onstuimige meerderheidsfactie. De Republikeinse voorzitter ontving voor zijn compromis meer steun van links (209 stemmen voor) dan vanuit zijn eigen partij (126 voor). Maar liefst 90 Republikeinse Congresleden stemden tegen de wet.
De Senaat stemde daarentegen behoorlijk eensgezind, met 88 stemmen vóór en 9 (Republikeinen) tegen. Even leek de wet daar zaterdagnacht in het geding te komen. Senator Michael Bennet, een Democraat uit Colorado, hield de stemming tegen uit protest voor het ontbreken van steun voor Oekraïne.
Uiteindelijk kwamen Chuck Schumer en zijn Republikeinse tegenhanger Mitch McConnell met een verklaring op de proppen waarin zij beloofden zich te blijven inzetten voor ‘meer steun op het gebied van economie en veiligheid voor Oekraïne’, waarvoor in de Senaat onder Republikeinen meer animo bestaat dan in het Huis van Afgevaardigden.
‘Dit is een tussenstop, niet het eindstation’, concludeerde Schumer zaterdagnacht. De overheid is nu liquide, maar binnen 45 dagen begint het gevecht in het Huis opnieuw. De vraag is wie er zich dan voorzitter mag noemen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden