Omtzigt maakte zijn langverwachte kandidatenlijst met 44 namen dinsdagavond bekend in perscentrum Nieuwspoort. Niet geheel onverwacht komt als tweede op de lijst voor Nieuw Sociaal Contract zijn huidige politieke vertrouweling Nicolien van Vroonhoven. Zij is fiscalist en helpt Omtzigt sinds september vorig jaar al met het uit de grond stampen van zijn nieuwe partij en functioneert momenteel ook als zijn woordvoerder.
Premierskandidaat is ze echter niet. ‘Uit deze kandidatenlijst kunnen geen conclusies over een premierskandidaat worden getrokken’, zegt Omtzigt voorafgaand aan de presentatie stellig tegen de Volkskrant. Hij zal over de ‘steeds terugkerende vraag over het premierschap’ ergens in de komende weken mededelingen doen. Eerder zei Omtzigt zelf niet die ambitie te hebben.
Over de auteur
Natalie Righton is politiek verslaggever van de Volkskrant. Zij schrijft sinds 2013 over de Nederlandse politiek. Daarvoor was zij correspondent in Afghanistan. Righton won meerdere journalistieke prijzen.
Volg alles over de Tweede Kamerverkiezingen hier.
Op plek 3 staat van de kandidatenlijst voor de Tweede Kamer staat strafrechter Judith Uitermark, die zich hard heeft gemaakt voor bemiddeling tussen daders en slachtoffers. Plek 4 gaat naar oud-ambassadeur Caspar Veldkamp (Israël, Griekenland), die momenteel deel uitmaakt van de raad van bestuur van de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling. Op plek 5 staat Sandra Palmen, de voormalige topjurist van de Belastingdienst die haar bazen in 2017 al tevergeefs waarschuwde voor de gevolgen van het massaal terugvorderen van kinderopvangtoeslag. Het memo-Palmen dat ze daarover schreef, bereikte de relevante politici niet.
Opvallend is dat Omtzigt verder zo’n beetje voor elk verkiezingsthema dat voor hem belangrijk is een expert heeft aangetrokken. ‘Judith Uitermark en Sandra Palmen weten bijvoorbeeld precies hoe je goed bestuur en de rechtsbescherming van burgers op orde kunt brengen’, zegt Omtzigt.
De expertise van Palmen komt volgens Omtzigt ook van pas bij het verkiezingsthema bestaanszekerheid, omdat zij veel snapt van de manier waarop sociale zekerheidswetgeving werkt. Ook de nummer 10 – Merlien Welzijn, nu directeur-bestuurder van een Rotterdamse woningcorporatie – kan haar expertise hiervoor inzetten. ‘Bestaanszekerheid gaat voor een deel over het hebben van een dak boven je hoofd. Daar weet Merlien veel van af’, zegt Omtzigt. Voor het verkiezingsthema migratie wil hij onder meer gebruikmaken van de expertise van oud-diplomaat en ontwikkelingsbank-expert Veldkamp.
Op plek 6 staat Eddy van Hijum (oud-Kamerlid CDA), op plek 7 Aant Jelle Soepboer (wethouder in de gemeente Noardeast-Fryslân), op plek 8 Agnes Joseph (pensioen-expert), plek 9 Jesse Six Dijkstra (expert kunstmatige intelligentie).
Opvallende namen iets lager op de lijst zijn onder anderen die van Rosanne Hertzberger, microbioloog en NRC-columnist die de confrontatie niet schuwt. Zij staat op plek 17. Ook Diederik Boomsma, de Amsterdamse fractievoorzitter van het CDA die in 2022 nog werd verkozen tot het beste raadslid van Nederland, staat op de lijst, op plek 21.
Ook Faith Bruyning komt op de lijst, zelf slachtoffer van de toeslagenaffaire en inmiddels bijna afgestudeerd jurist. Wahhab Hasso, een Nederlandse yezidi-activist wiens familie slachtoffer was van genocide door terreurorganisatie IS, staat op plek 40 van de kandidatenlijst. Ook oud-VVD’er Folkert Idsinga staat voor Omtzigt op de lijst.
Theoretische gezien kunnen er kandidaten afvallen, omdat de definitieve kandidatenlijst van Nieuw Sociaal Contract pas op maandag 9 oktober moet worden aangeleverd bij de Kiesraad.
Onlangs nog werd een nieuw aangetreden woordvoerder van Omtzigt binnen een paar uur ontslagen toen bleek dat hij de BoerBurgerBeweging had vergeleken met ‘een gezwel dat de kwetsbare democratie van binnenuit kapotmaakt’. Omtzigt vond deze woordkeus van Onno Aerden niet passen bij Nieuw Sociaal Contract. ‘Je kunt prima zeggen dat iemand een verkeerde mening heeft of dat je het met iemand niet eens bent. Maar daar hoor je geen woorden als ‘gezwel’ bij te gebruiken.’
Inmiddels heeft de partij geleerd van eerder gemaakte fouten. De kandidaten voor de Tweede Kamer hebben een uitgebreide screening doorlopen. De partij kreeg eind augustus 2.431 aanmeldingen, waarna vier selectierondes volgden. Een team van circa 25 professionele hr-managers heeft allereerst een voorselectie gemaakt uit de sollicitatiebrieven, daarna volgden 144 eerste sollicitatiegesprekken en 72 tweede gesprekken. Omtzigt zat zelf bij 57 van die gesprekken.
De laatste selectieronde was afgelopen weekeinde op de hei. Daar hebben Omtzigt en zijn kernteam alle potentiële kandidaat-Kamerleden uitgelegd wat er van een Kamerlid wordt verwacht en hoe je een standpunt opbouwt. Ook is gekeken of er een klik was en of kandidaten standpunten bleken te willen uitventen die heel erg afweken van Omtzigts opvattingen.
‘Uiteindelijk hebben we 44 top-kandidaten over’, zegt Omtzigt tegen de Volkskrant. Een heel team van mensen om hem heen die net als hij willen werken aan zaken als bestaanszekerheid en bestuur, maakt hem blij, zegt hij. ‘Af en toe was het best eenzaam om alleen te opereren.’
Kandidatenlijst Tweede Kamer namens Nieuw Sociaal Contract (top 10)
1.Pieter Omtzigt
2.Nicolien van Vroonhoven- Kok
3.Judith Uitermark
4.Casper Veldkamp
5.Sandra Palmen-Schlangen
6.Eddy van Hijum
7.Aant Jelle Soepboer
8.Agnes Joseph
9.Jesse Six Dijkstra
10.Merlien Welzijn
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden