De wet moest eigenlijk afgelopen januari al ingaan, maar keer op keer moest staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel) burgemeesters en medewerkers van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) teleurstellen.
Ook na het debat van deze week is het traject nog niet klaar. De Kamer stemt op z'n vroegst volgende week over het voorstel. Pas daarna komt het op de agenda van de Eerste Kamer.
Hoe zit het ook alweer met de wet? Op dit moment kunnen gemeenten niet verplicht worden om asielzoekers op te vangen. Daar moet - zo vindt het kabinet - verandering in komen, zodat niet steeds dezelfde gemeenten te hulp schieten.
Maar dit dwangelement ligt politiek zeer gevoelig. Na maandenlange coalitieonderhandelingen ging de VVD er vorig najaar schoorvoetend mee akkoord. Onder meer de toevoeging van financiële beloningen voor gemeenten die vrijwillig meewerken haalde de partij over de streep.
Het resultaat is een wetsvoorstel dat volgens adviesorgaan Raad van State "onnodig complex" is. Maar onder het motto van beter een ingewikkelde wet mét steun van de coalitie dan een simpelere wet zónder steun, wijzigde Van der Burg het wetsvoorstel niet.
Nu het kabinet is gevallen, heeft de VVD alsnog de steun ingetrokken. D66, CDA en de ChristenUnie zijn nog wel voor de wet. Samen met GroenLinks, PvdA, PvdD, Volt, SP, SGP en BBB hebben ze een voorstel ingediend om de wet eenvoudiger te maken.
Gemeenten moeten als het aan deze partijen ligt langer de tijd krijgen om vrijwillig plekken aan te bieden. Ook moet het aantal benodigde bedden nog maar in één ronde verdeeld worden, zodat gemeenten meteen weten waar ze aan toe zijn. Het dwangelement en de financiële beloning zijn niet geschrapt.
Dit betekent overigens niet dat er in elke gemeente een asielzoekerscentrum moet komen. Gemeenten mogen op provinciaal niveau onderling plekken uitruilen. Als de ene gemeente bijvoorbeeld meer statushouders opvangt, kan de andere een azc of bijzondere opvang openen.
Toch gaat het erom spannen of de wet het in de Tweede Kamer haalt. De SGP is sowieso tegen. De SP ziet niets in de geldbonus en wil pas na het debat een besluit nemen. Als de partij zich achter het wetsvoorstel schaart, zal het de Tweede Kamer overleven.
De BBB wil de garantie dat de opvangplekken op basis van inwoneraantal worden verdeeld. In de wet is dit geregeld, maar dichtbevolkte provincies zijn kritisch. Zo zouden de gemeenten in Zuid-Holland opvangplekken voor twintigduizend asielzoekers moeten regelen. De provincie vindt dit onrealistisch, omdat ruimte schaars is.
Ook wil de BBB een maximum aan het aantal asielzoekers dat Nederland kan opvangen. Zonder de steun van de partij is de kans groot dat het wetsvoorstel in de Eerste Kamer alsnog sneuvelt.
Een wetsvoorstel moet altijd worden aangenomen door de Tweede en Eerste Kamer. De Tweede Kamer kan ook aanpassingen doen (amendementen indienen). Die amendementen worden besproken tijdens het debat.
Als de Tweede Kamer op een later moment over het wetsvoorstel stemt, geven de Kamerleden eerst een oordeel over deze aanpassingen. Pas daarna wordt er gestemd over het complete voorstel dat dan op tafel ligt.
Het kan voorkomen dat partijen de wet wel willen aanpassen, maar uiteindelijk tegen de wet stemmen. Ze willen de wet dan in ieder geval verbeteren voor het geval die er toch gaat komen.
Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen
Source: Nu.nl algemeen