September is traditioneel de maand waarin er een piek te zien is in de aanmeldingen van asielzoekers, maar volgens demissionair staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel) is het aantal dit jaar ‘bovengemiddeld hoog’. In mei meldden zich wekelijks naar schatting achthonderd asielzoekers. Vorige week waren het er twaalfhonderd, ongeveer evenveel als vorig jaar rond deze tijd. Deze week liep het aantal op tot soms 250 per dag.
Vandaar dat Van der Burg vrijdag een dringende oproep deed aan gemeenten: realiseer nog voor maandag twaalfhonderd extra opvangplekken. De bewindsman maakte duidelijk dat hij ze ‘desnoods ongevraagd’ zal onderbrengen in hotels en andere noodopvanglocaties, mochten gemeenten niet over de brug komen.
Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) maakte dit weekend bekend dat voldoende gemeenten hebben gereageerd. De gemeente Arnhem heeft de eerste 95 asielzoekers ondergebracht op een schip. Een tweede schip wordt maandag verwacht. In Zwolle kunnen zestig asielzoekers terecht op een bestaande opvanglocatie, waar momenteel veel Oekraïense vluchtelingen verblijven. Welke gemeenten nog meer hebben gereageerd, is nog onbekend.
Voor nu wel, maar het COA heeft al aangekondigd dat er nog veel meer opvangcapaciteit nodig is. Er is nu voldoende aanbod om ‘dit weekend en begin volgende week door te komen’, schrijft de organisatie op haar website. ‘Dank aan de gemeenten die snel in actie zijn gekomen en nog steeds komen. Dat laatste is hard nodig, want we hebben de komende tijd nog veel extra plekken nodig.’
Nederland kampt al twee jaar met een opvangcrisis, waardoor asielzoekers vaak lange tijd in noodopvanglocaties worden ondergebracht. Van de 57 duizend asielzoekers die momenteel in Nederland worden opgevangen, verblijven er 26 duizend in de noodopvang. De locaties variëren: hallen met stapelbedden, kajuiten in cruiseschepen, hotels, tentenkampen. De voorzieningen zijn er soberder dan in de reguliere opvang.
Vooral voor de groep alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers) is er dringend behoefte aan opvanglocaties. Hun aantal nam de afgelopen maanden rap toe. Volgens het COA melden zich nu dertig tot veertig amv’ers per dag in Ter Apel. Het gaat om jongeren, veelal jongens, tussen de 16 en 18 jaar oud. De meesten zijn afkomstig uit Syrië. Ze zijn door hun familie vooruitgestuurd om asiel aan te vragen of hebben zelf besloten naar Europa af te reizen.
De jongeren worden vanwege hun kwetsbare status apart van volwassen asielzoekers opgevangen. Nadat ze een aanvraag hebben ingediend in Ter Apel, gaan de kinderen van boven de 15 jaar naar een instelling. Kinderen onder de 15 jaar worden bij gezinnen geplaatst.
Het COA en Nidos, de voogdijinstelling die zich over deze groep ontfermt, riepen maanden geleden al op dat er meer opvangplekken voor deze jongeren moeten komen. Gemeenten zijn vaak niet happig op het plaatsen van deze groep, vanwege de beeldvorming dat jonge asielzoekers meer overlast veroorzaken.
‘Vooralsnog is het gelukt om iedere asielzoeker die zich in Ter Apel meldt een bed aan te bieden’, zegt de woordvoerder van het COA. ‘Maar het eind van het puzzelen en schuiven is in zicht’. De opvangorganisatie hoopt een herhaling van het scenario van vorig jaar te voorkomen. Toen raakte het aanmeldcentrum in Ter Apel zo overbelast, dat honderden asielzoekers op plastic stoelen of in de buitenlucht moesten slapen.
Afgelopen woensdag luidde Unicef de noodklok. De hulporganisatie liet op X weten ‘zorgwekkende signalen’ te krijgen over een gebrek aan bedden voor alleenreizende kinderen. Ze zouden bovendien niet de begeleiding krijgen waar ze recht op hebben. ‘Kinderen missen structuur, dwalen op het terrein en missen voldoende persoonlijke aandacht’, aldus Unicef-directeur Suzanne Laszlo.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden