In ieder geval Arnhem en Zwolle hebben gehoor gegeven aan die oproep. De gemeente Arnhem heeft hiervoor twee schepen laten aanrukken, waar 200 asielzoekers de komende twee maanden kunnen verblijven. In Zwolle kunnen zestig asielzoekers terecht bij een al bestaande opvanglocatie. Welke gemeenten zich nog meer hebben gemeld, is nog niet bekend.
Daarmee is het probleem voor nu opgelost, maar het COA heeft al aangekondigd dat er nog veel meer opvangcapaciteit nodig is. Er is nu voldoende aanbod om ‘dit weekend en begin volgende week door te komen’. ‘Dank aan de gemeenten die snel in actie zijn gekomen en nog steeds komen', schrijft de opvangorganisatie op haar website. ‘Dat laatste is hard nodig, want we hebben de komende tijd nog veel extra plekken nodig.’
September is elk jaar de maand waarin er een piek te zien is in het aantal aanmeldingen van asielzoekers, maar volgens Van der Burg is het aantal dit jaar ‘bovengemiddeld hoog’. In mei meldden zich wekelijks zo’n achthonderd asielzoekers. Vorige week waren het er 1.200, ongeveer evenveel als vorig jaar rond deze tijd. Deze week liep het aantal op tot soms 250 per dag.
Hieronder bevinden zich dagelijks ook zo’n 30 tot 40 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers). Het gaat om jongeren, veelal jongens, tussen de 16 en 18 jaar oud. De meesten zijn afkomstig uit Syrië. Ze zijn door hun familie vooruit gestuurd om asiel aan te vragen of hebben zelf besloten naar Europa af te reizen.
‘Het is niet bekend waarom er een plotselinge toename van amv’ers is’, zegt een woordvoerder van het COA. ‘Voor deze jongeren is het extra lastig om opvangplekken te realiseren, omdat ze ook begeleiding nodig hebben.’
Irene de Zwaan is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over jongerencultuur en onderwijs
De jongeren worden vanwege hun kwetsbare status apart van volwassen asielzoekers opgevangen. Nadat ze een aanvraag hebben ingediend in Ter Apel, gaan de kinderen van boven de 15 jaar naar een instelling. Kinderen onder de 15 jaar worden bij gezinnen geplaatst.
Het COA en Nidos, de voogdijinstelling die zich over deze groep ontfermt, riepen maanden geleden al op dat er meer opvangplekken voor deze jongeren moeten komen. Gemeenten zijn er vaak niet happig op deze groep te plaatsen, vanwege de beeldvorming dat jonge asielzoekers meer overlast veroorzaken.
Nederland kampt al twee jaar met een opvangcrisis, waardoor asielzoekers vaak lange tijd in noodopvanglocaties worden ondergebracht. Van de 57 duizend asielzoekers die momenteel in Nederland worden opgevangen, verblijven er 26 duizend in de noodopvang. De locaties variëren van hallen met stapelbedden, kajuiten in cruiseschepen, hotels en tentenkampen. De voorzieningen zijn er soberder dan in reguliere opvanglocaties.
Volgens het COA is ‘het eind van het puzzelen en schuiven nu in zicht’. De opvangorganisatie hoopt een herhaling van het scenario van vorig jaar te voorkomen. Toen raakte het aanmeldcentrum in Ter Apel zo overbelast dat honderden asielzoekers op plastic stoelen of in de buitenlucht moesten slapen.
Afgelopen woensdag luidde Unicef de noodklok. De hulporganisatie liet op X (voorheen Twitter) weten ‘zorgwekkende signalen’ te krijgen over een gebrek aan bedden voor alleenreizende kinderen. Ze zouden bovendien niet de begeleiding krijgen waar ze recht op hebben. ‘Kinderen missen structuur, dwalen op het terrein en missen voldoende persoonlijke aandacht’, aldus Unicef-directeur Suzanne Laszlo.
Van der Burg heeft al aangekondigd dat hij de asielzoekers ‘desnoods ongevraagd’ zal onderbrengen in hotels en andere noodopvanglocaties, mochten gemeenten niet over de brug komen met extra opvangplekken. ‘De nood is hoog’, schrijft de bewindsman in zijn brief aan de gemeenten.
In de nabije toekomst zal de spreidingswet waarschijnlijk enige verlichting brengen. De wet wordt aankomende dinsdag in de Tweede Kamer behandeld. Nu er op initiatief van het CDA een wijziging is doorgevoerd, waarin gemeenten meer tijd krijgen om onderling tot een verdeling van het aantal opvangplekken te komen, is de invoering van de wet een stap dichterbij een meerderheid. De nieuwe verdeelsleutel, die uitgaat van een verdeling van asielzoekers op basis van het inwonersaantal van gemeenten, zal op z’n vroegst in 2024 worden doorgevoerd.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden