Van Den Haag naar Duindorp is een kippe-eindje, 5 kilometer over de grond, en toch is het een hele reis. Zeker op Prinsjesdag, als de Glazen Koets deftig aan de wijken voorbijrijdt. Of is het omgekeerd: Duindorp houdt zich daar niet mee bezig. Vergeefs zoek ik naar een televisie om met Duindorpers naar de troonrede te kijken, het enige wat ik krijg is ongezouten meningen.
Bij Nico’s Hengelsport gaat het van: ‘We worden belazerd’, ‘we worden in de maling genomen’, ‘niemand komt voor ons op’, ‘alles wat in de politiek zit, zit erin voor z’n eigen gewin’.
En die pakjes shag op tafel gaan 20 euro kosten, ‘terwijl in Duitsland kosten ze 10, begrijp jij het?’
Volgens het Prinsjesdagonderzoek van EenVandaag, het Ipsos-onderzoek van de NOS, volgens het SCP, volgens de inzichtelijke stukken die collega Margriet Oostveen erover schrijft, volgens de burgers op straat is het vertrouwen in de politiek verdampt. Dat is al langer aan de gang, maar nu lijkt het een vaststaand feit, in beton gegoten en afgezonken in een zee zonder nuance. Dat de Troonrede een liefdesverklaring is aan gewone hardwerkende mensen – het zal. De politiek houdt zich zelf niet aan de wetten die ze oplegt, daar komt het hier op neer. Daar helpt geen plotselinge verlaging van de benzineprijs meer aan, ‘ook dat hebben ze weer mooi bekokstoofd daaro’.
Duindorp is een kleine volksbuurt, aan de randen overspoeld door welvaart. Nieuwe appartementencomplexen in het hogere segment dringen zich op, daar vestigen zich bedrijfjes in orthomoleculaire geneeskunde, coaching en healing, plus investeringsmaatschappij ‘Retirement Lane’. Hun balkons vormen een leesplank van grote, witte woorden: schip, schuim, schol, alsof ze in Duindorp niet weten wat het betekent zo dicht bij de zee te zijn.
Pal ertegenover staat de voetbalkooi die het epicentrum werd van strijd: de appartementenbewoners gingen in bezwaar vanwege geluidsoverlast, de Duindorpers waren woest. Ze wonnen het bij de rechter. Zoals ze ook woest waren over het nieuwjaarsvuur dat eerst tot grote hoogte door de overheid werd gedoogd en daarna verboden. Het is een wijk van luide stemmen en toch blijft luisteren verstandig.
Op de radio zegt een hoogleraar dat de burgers behoefte hebben aan de franje van Prinsjesdag, maar hier zeggen de burgers wat anders: ‘We worden bedonderd’. Bij de vorige verkiezingen stemden ze PVV, BBB en JA21, maar zelfs het geloof in uiterst rechts lijkt tanend. ‘Wilders wil nu meedoen met de kliek, nou, dan weet je het wel.’
Op de vraag hoe verder komt geen antwoord. Iemand oppert de Glazen Koets eens door Duindorp te laten rijden, door de Schilderswijk, door het Laakkwartier, door Ypenburg, en dan de koning met z’n Troonrede in wijkcentrum Het Trefpunt. ‘Geen kans joh.’
Daar is het trouwens druk: sportgroepjes, kaartgroepjes; vertrouwen in elkaar is er genoeg. Maar de tv staat uit. ‘Voor ons doen ze niks.’ ‘Ouderen worden afgeserveerd’.
Iemand vertelt dat ein-de-lijk de AOW met 10 procent ging stijgen. Maar dat bleek 8 procent. En nu verhoogt de woningcorporatie de huur omdat z’n inkomen is toegenomen. ‘Dat heeft de politiek bedacht. Dus vind je het gek dat ik nu voor het eerst zeg: bekijk het maar.’
In lunchroom ’t Tesseltje bekijk ik de troonrede op mijn telefoon, de koning spreekt over ‘maatschappelijk weefsel’ en luid klinkt het naast me: ‘Hij leest gewoon voor wat die leugenaars opschrijven!’ De barvrouw vertelt dat ze ‘ermee is opgehouden’, en of ik weet wat ‘ontwaken’ is: ‘Dan zie je hoe de zaken echt geregeld worden.’ Zelf gelooft ze in ‘kleine zelfstandige gemeenschappen waar mensen gelijkwaardig zijn’ met eigen scholen en ‘eten rechtstreeks van het land’.
Het is een kleine afstand en een groot contrast met het feest van de democratie in de Tweede Kamer, later die middag: iedereen in zondagse kleren, kinderen en ouders mee, overal belangrijke mensen, hun dienstwagens met chauffeur handzaam om de hoek. De stemming is uitgelaten. Bij het aanbieden van de begroting haalt de minister van Financiën eerst een politiek filosoof aan, en daarna een Libanese dichter, en dan zegt ze: ‘We leven ook in een zogeheten high trust society, een samenleving waar mensen steeds meer vertrouwen hebben in elkaar.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden