In het bedreigde Timboektoe zijn inwoners bang voor een herhaling van 2012. In dat jaar trok de islamitische terreurgroep Ansar Dine de stad binnen en voerde met harde hand de sharia in. Hoe is het er nu?
Jihadistische rebellen blokkeren al bijna een maand de toegang tot de stad Timboektoe in Mali. De dreiging rijt de oude wonden van 2012 open. Dat jaar veroverden Toearegrebellen de historische woestijnstad, kort daarop trok de islamitische terreurgroep Ansar Dine de stad binnen en voerde met harde hand de shariawet in. Hoe is het nu in de stad? De Volkskrant sprak met drie inwoners via spraakberichten op WhatsApp.
‘Het is rustig in de stad, té rustig. Alle transportwagens staan stil: niemand kan eruit, niemand kan erin. Daardoor is alles enorm duur geworden: olie, rijst, gierst – alle etenswaren zijn in prijs gestegen. Dat hakt er bij de mensen hier enorm in. Een zak houtskool bijvoorbeeld kost sinds de blokkade 8.000 West-Afrikaanse Frank (ruim 12 euro), dat is bijna dubbel zo veel als normaal.
‘Ik maak me grote zorgen, om mijzelf en mijn familie, om mijn bedrijf en om mijn werknemers. Ik handel in bronwater en ijs. Ik geef nu alleen maar geld uit aan stroom, om de vriezers aan te houden.
‘Toen Minusma (de VN-missie, red.) hier nog zat, was het leven overzichtelijk. Natuurlijk was er sprake van criminaliteit, maar dat waren kleine dingen, zoals autodiefstal. Dankzij de VN-missie konden werkloze jongeren ook aan de slag. Ik heb in 2019 ook voor ze gewerkt, als schoonmaker. Sinds Minusma met de aftocht is begonnen, verandert hier alles.
‘Mensen worden bang van al die terreurdreigingen. Laatst nog zijn er mensen omgekomen bij een granaataanval. Vrijwel iedereen die ik ken, denkt erover om de stad te verlaten. De mensen die het geld ervoor hebben, proberen weg te komen. Ik niet: mijn familie en mijn bedrijf zijn hier. Ik kan dat niet allemaal zomaar achterlaten. Dus voorlopig blijf ik hier.’
Fatouma Harber, psycholoog en blogger: ‘We zijn bang, echt heel bang’
‘De markten zijn al een tijdje leeg, we leven van onze voorraden. Het mag duidelijk zijn dat die niet eindeloos zijn, er komt een moment dat het opraakt. De prijzen zijn enorm gestegen, bijna verdubbeld. Een liter benzine koop je nu voor tweeduizend Frank (3 euro). En die vind je niet meer bij het tankstation, daar zijn de pompen leeg. Er zijn alleen nog particuliere verkopers.
‘We zijn bang, echt heel bang. Tijdens de bezetting van de stad, in 2012, vreesden we dat ze ons, de oorspronkelijke bewoners van de stad, allemaal zouden uitroeien. Dat is toen niet gebeurd, we zijn met rust gelaten. Maar nu ontvangen we via WhatsApp bedreigingen van JNIM-terroristen (een aan Al Qaida gelieerde terreurgroep, red.), we worden ervan beschuldigd aan de kant te staan van de Malinese overheid.
‘De toekomst voor het noorden van Mali ziet er niet vrolijk uit. Maar weet u, inwoners van Timboektoe hebben een bijzondere, hechte band met de stad. Nergens anders voel je je gelukkig. Ik wil oprecht graag blijven, maar als ik zie waar dit naartoe gaat, twijfel ik. Ik ben best wel bekend hier, makkelijk te identificeren – het is eigenlijk beter als ik vertrek. Maar ik wacht nog even af wat er gaat gebeuren.’
Anoniem, journalist voor de staatsomroep ORTM: ‘Er zijn dansavonden, jongeren gaan uit, de markt is goed bevoorraad.’
‘Je kunt niet stellen dat de belangrijkste verkeersaders volledig zijn afgesloten. Het gaat om enkele individuen die goederenwagens tegenhouden. Wat ook meespeelt, is dat het regentijd is. Daardoor zijn de wegen ten westen van Timboektoe, richting Mauritanië, moeilijk begaanbaar. Maar ik kan gaan en staan waar ik wil.
‘In Timboektoe is er niets veranderd: er zijn dansavonden, jongeren gaan uit, de markt is goed bevoorraad. Je voelt niets van een blokkade, zoals sommige mensen zeggen. Goed, benzine is duurder geworden, maar dat is omdat die uit Mauritanië moet komen. Maar rijst, vis en vlees kun je hier gewoon vinden.
‘De buitenlandse strijdkrachten die er nog zijn, moeten weg. Zij zijn buitenlanders, en moeten plaatsmaken voor onze eigen soldaten.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden