Rode schijnspurrie heeft de berm veroverd, bosrank kruipt over de stoep en tegen een muur klimmen gele helmbloemen. Tussen de spaken van een fietswrak schiet koninginnekruid de lucht in. Voor een natuurliefhebber is er heel wat te zien langs Dyke Road, een weg die van Brighton leidt naar de Devil’s Dyke, maar de 92-jarige Margaret Roberts is niet blij met die onstuimige plantengroei. ‘Het ziet er toch verschrikkelijk uit,’ zegt ze, terwijl ze zich, steunend op een wandelstok, een weg baant naar de bushalte. ‘Bijna niemand bekommert zich meer om de openbare ruimte.’
Brighton staat, in politiek opzicht althans, bekend als de groenste stad van het Verenigd Koninkrijk. Tot een half jaar geleden hadden The Greens de meerderheid in het stadsbestuur, en de stad levert in de persoon van Caroline Lucas de enige afgevaardigde van die partij in het Lagerhuis. De studentenstad aan de Engelse zuidkust – bijgenaamd Londen aan Zee – is nu ook letterlijk een groen bolwerk. Vooral in de heuvelachtige buitenwijken, gelegen aan de voet van de South Downs, heeft onkruid vrij spel, een milieuvriendelijk beleid dat de meningen verdeelt.
Over de auteur
Patrick van IJzendoorn is correspondent Groot-Brittannië en Ierland voor de Volkskrant. Hij woont sinds 2003 in Londen en schreef meerdere boeken, waaronder over de Brexit.
De wildgroei vloeit voort uit het besluit van het groene stadsbestuur, vier jaar geleden, om geen pesticiden meer te gebruiken om stoepen en straten onkruidvrij te maken. Aanleiding voor dit sympathieke besluit was een petitie van bezorgde bewoners. Zo was het gif glyfosaat, een bestanddeel van de onkruidverdelger Roundup, in verband gebracht met ernstige aandoeningen. Bovendien paste het besluit bij de trend om de natuur ruim baan te geven. Een bordje als ‘Geen voertuigen of paarden in de gemaaide berm’ is achterhaald. Er wordt helemaal niet meer gemaaid.
‘Het is een prima ontwikkeling,’ zegt Sherry Whiting, een jonge hovenier die in een tuin werkt nabij de halte waar de hoogbejaarde Roberts op de groengekleurde dubbeldeksbus wacht. ‘Het is goed voor de insecten en voor de aarde. Gif is helemaal niet nodig. Dat is een achterhaalde manier om met de natuur om te gaan. Heb je de oude golfbaan gezien op weg naar Devil’s Dyke? Dat is nu weer een natuurgebied geworden.’ In dit natuurgebied worden, zo blijkt bij nadere inspectie, schapen en jonge stieren ingezet om de begroeiing in toom te houden.
Zulke hulp ontbreekt vooralsnog in de straten van Brighton. Het stadsbestuur heeft geen geld of menskracht. Vorig jaar legden plaatselijke politici de schuld bij de Brexit, omdat het moeilijker is geworden om buitenlandse arbeidskrachten aan te trekken. Ook het bestellen van gereedschap verliep moeilijker dan verwacht. Eerder dit jaar zocht de gemeente ‘Weed Warriors’, vrijwilligers die met schoffels de distels en paardebloemen te lijf moesten gaan. Er bleek weinig animo te zijn. ‘Waar betalen we gemeentebelasting voor?’ klaagden verontwaardigde bewoners in het populistische dagblad The Daily Mail.
Waar de binnenstad van Brighton, het domein van toeristen en tarotkaartleggers, er puik bij ligt, is een strak onderhouden perk in de buitenwijken een bezienswaardigheid. Bij Mill Lane in de wijk Portslade is zo’n oase: gemaaide veldjes met bedjes waar geraniums, rozemarijn en lavendel rond een olijfboompje staan. ‘Mooi toch’, zegt de 65-jarige Trevor Cain, een gepensioneerde spoorwegbeambte die met zijn herder Rusty bij zijn zelfgemaakte spoorweghek staat. ‘Dat is het werk van de girls’, zegt hij, een verwijzing naar de overburen.
‘Het kost ons een paar uurtjes in de week’, zegt een van die ‘meiden’, de 53-jarige Michaela Brown. ‘Toen het onkruid vorige zomer een meter hoog stond, konden we het niet meer aanzien. We gingen snoeien, maaien en tuinieren. Het was zoveel werk dat onze maaimachine zichzelf uiteindelijk opblies, maar het was het waard.’ Zwerfvuil bleek een bijkomend probleem te zijn, constateerde Brown, interieurontwerper en landschapsarchitect. ‘Als de openbare ruimte overwoekerd wordt, zijn mensen eerder geneigd die als vuilnisbelt te gebruiken.’
Een onverwacht neveneffect van de verwildering betreft de honden. Ze wijst op Frenkie, haar poedel. ‘Soms zitten er grasaren in zijn vacht, en dat kan tot infecties leiden. Bij een hond van een buurtbewoner was een grasaar achter het oog gekropen. Zulke incidenten komen de laatste jaren meer voor door de wildgroei.’ In principe is ze het wel eens met het beleid, zegt ze. ‘Gif is onnodig, er zijn andere middelen, zoals een combinatie van zout en azijn. Het mag geen excuus zijn om geld te besparen. En daar heeft het nu alle schijn van. Gemeenten staan financieel onder druk.’
Sinds de lokale verkiezingen van mei is de macht in handen van de Labour Partij, die beloofd heeft om werk te maken van onkruidbestrijding zónder terug te grijpen naar gif. Er wordt nu onder meer, naar Fins voorbeeld, kokend water gebruikt om te voorkomen dat de stad een jungle wordt. In Portslade, het minst hippe deel van Brighton, blijft Brown zich ontfermen over de grasvelden voor de deur. ‘Officieel zal het wel niet mogen wat ik doe, maar ik denk niet dat gemeenteambtenaren het kunnen maken om me bestraffend toe te spreken. Ik doe hun werk.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden