Twee maanden geleden - vlak voor de Tour de France Femmes - is daar ineens het besef bij Van Vleuten. Voor de laatste keer sluit ze een hoogtestage in haar geliefde Livigno af: voor de laatste keer zit ze met haar trainer Louis Delahaije aan het ontbijt in het Italiaanse bergdorpje. Voor de laatste keer racet ze de berg op met bevriende renners. Voor de laatste keer trekt ze de deur van het hotel achter zich dicht. Terwijl ze wegfietst van de plek waar ze naar al haar grote doelen toewerkte, kan ze alleen maar huilen.
Het grijpt Van Vleuten opnieuw aan als ze in haar laatste week als profrenster aan dat moment terugdenkt. "Ik besefte dat het de laatste keer was dat ik me had voorbereid op zo'n groot doel. Ik heb het altijd zo mooi gevonden om een plan te smeden en me daarin vast te bijten. Ik besef dat dat niet gaat terugkomen en dat overvalt me soms", zegt de renster geëmotioneerd.
Uiteindelijk is dát wat Van Vleuten het meest gaat missen: het toewerken naar een groot doel. Niet zozeer de wedstrijden zelf. "Het zegt genoeg dat ik daar van volschiet. Niet dat ik de Tour niet heb gewonnen, maar ik heb het zo mooi gevonden elke keer weer een plan te smeden."
Van Vleuten zat niet - zoals andere grote kampioenen - van jongs af aan op de racefiets. Ze geniet van haar studentenleven in Wageningen; ze haalt haar studiepunten, is iedere dinsdag en donderdag tot diep in de nacht in de kroeg te vinden en blijft actief voor de voetbalvereniging in Vorden, waar haar ouders wonen.
Als Van Vleuten tijdens een voetbalwedstrijd in 2005 haar voorste kruisband afscheurt, is de arts duidelijk: je kunt beter gaan zwemmen of fietsen. En zo geschiedde. Van Vleuten koopt voor 250 euro een tweedehands Jan Janssen-racefiets. Het blijkt een gouden greep en haar talent blijft niet onopgemerkt. In 2008 maakt ze de overstap naar wielerploeg Vrienden van het Platteland, waar ze met Ellen van Dijk als teamgenoot ook het tijdrijden ontdekt.
In de jaren die volgen zet Van Vleuten grote stappen. Ze trekt zich op aan Marianne Vos bij DSB-Bank - Nederland Bloeit en krijgt ook het tactische spelletje steeds beter in de gaten. Ze droomt ervan ooit op het podium te mogen staan bij het Nederlands Kampioenschap, al voelde dat "mijlenver weg". De droom komt in 2012 uit als ze tweede wordt in de tijdrit. Het feest is nog groter als ze drie dagen later de wegwedstrijd wint en het volgende seizoen in de nationale kleuren mag rondrijden.
Ook al heeft Van Vleuten inmiddels vier wereldtitels en een olympische titel op zak, die nationale titel blijft bijzonder. "Op dat moment haalde ik mijn droomdoel. Ik heb toen net zoveel emoties gevoeld als toen ik wereldkampioen werd. Dat was voor mij niet anders."
Van Vleuten is onlosmakelijk verbonden met haar verschrikkelijke val tijdens de olympische wegrace in Rio de Janeiro. Op 7 augustus 2016 is ze op weg naar haar grootste zege ooit, maar in de afdaling vliegt ze uit de bocht en blijft ze roerloos liggen.
Haar moeder ziet alles op tv en vreest het ergste. Na urenlange stilte is er de verlossing: haar dochter is bij bewustzijn en komt ervan af met botbreuken en een zware hersenschudding. "Ik denk dat mijn moeder stiekem wel een beetje blij is dat ik stop", zegt Van Vleuten. "Rio is wel een litteken op haar ziel."
Van Vleuten herpakt zich en keert nog sterker terug. Een jaar na de val kroont ze zich tot wereldkampioen tijdrijden, wat ze in 2018 herhaalt. Ze schrijft klassiekers op haar naam, wint meerdere grote rondes en ook bij de wegwedstrijd op het WK grijpt ze tweemaal (2019, 2022) de regenboogtrui. De echte revanche op Rio beleeft ze in 2021, als ze met afstand de olympische tijdrit in Tokio wint.
De manier waarop ze terugkomt is tekenend voor Van Vleuten. Meerdere keren in haar carrière krijgt ze te maken met blessures en zware valpartijen. Met haar wereldtitel in Wollongong (2022) komt haar loopbaan naar eigen zeggen helemaal samen.
Een paar dagen voor die race breekt ze bij de ploegentijdrit op dramatische wijze haar elleboog. Ze besluit toch te starten in de wegwedstrijd en blijkt tot eigen verbazing met een versnelling in de slotfase iedereen de baas. Het is de kroon op haar beste seizoen, waarin ze ook nog eens alle drie de grote rondes wint.
Als ze zondag in Arnhem over de streep komt, begint voor Van Vleuten een nieuwe levensfase. Een duidelijk plan heeft ze nog niet en dat is ze niet gewend. "Ik weet alleen dat ik maandag bij Humberto zit, verder heb ik geen plan. Dat vind ik best spannend", zegt de renster lachend. "Maar ik zal me niet vervelen, het onkruid staat enorm hoog sinds de Tour. Ik kom mijn tijd wel door."
Van Vleuten gaat zich komend jaar oriënteren op wat ze wil, beginnende met een aantal bijeenkomsten bij NOC*NSF voor oud-topsporters. Eén ding weet ze in ieder geval zeker: "Ik wil weer ergens heel goed in worden. Iets waar ik me in kan vast kan bijten. Ik weet alleen nog niet wat. Dat vind ik lastig. Dat ga ik maandag ook heel lastig vinden."
Toch brengt die onzekerheid haar niet aan het twijfelen. "Ik heb het wielrennen wel uitgespeeld. Ik ben klaar voor een nieuwe uitdaging."
Van Vleuten heeft veel mensen van binnen en buiten de wielerwereld geïnspireerd. Voor de start van haar laatste koers krijgt ze een "mooi berichtje" van Elisa Longo Borghini, een van haar belagers uit het peloton. "Ze zei dat ik voor haar het vrouwenwielrennen naar een hoger plan heb getild. Dat ik in haar hoofd zat tijdens trainingen ter motivatie om mij te kunnen verslaan en dat ze daardoor een tandje erbij kon doen."
Van Vleuten heeft niet alleen indruk gemaakt op het peloton. Tijdens haar afscheidskoers wordt maar weer eens duidelijk hoe populair ze is. In groten getale staan fans langs de Nederlandse wegen. En die schromen niet Van Vleuten even aan te spreken. "Ze bedanken me voor mijn aanvallende manier van koersen. Het maakt me trots dat ik heel veel mensen heb vermaakt", zegt Van Vleuten glunderend.
Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen
Source: Nu.nl sport