Bij dynamische energieprijzen betaalt de consument de uurprijs voor elektriciteit en een dagprijs voor gas. Met name de prijs van elektriciteit schommelt gedurende de dag. Zo zijn prijzen doorgaans laag als er veel zonne-energie is, op zonnige dagen in het voorjaar en de zomer. Of als het stevig waait in het najaar of de winter.
Klanten met een dynamisch contract betalen zogenoemde groothandelsprijzen voor stroom en gas. De energieleverancier verdient niets, of hooguit een paar cent, aan elk geleverd kilowattuur of kuub gas. De verdiensten van de leverancier komen uit het maandelijkse ‘abonnementsbedrag’. Dat ligt bij Eneco op 7 euro en bij Budget Energie op 5,99 euro, vergelijkbaar met prijzen van veel andere aanbieders.
Over de auteur
Bard van de Weijer is economieredacteur van de Volkskrant en specialist op het gebied van de energietransitie. Hij richt zich op de vraagstukken waar consumenten, bedrijven en overheden voor staan.
Flexibele prijzen kunnen een flink voordeel opleveren voor de klant. Als er veel goedkope stroom wordt geproduceerd en als de energievraag ook nog eens laag is (bijvoorbeeld in het weekend, als kantoren leeg zijn en fabrieken op een lager pitje draaien), daalt de prijs per kilowattuur flink.
Bij veel aanbod van zonne- en windenergie kan de prijs dalen richting de 0 euro, of zelfs negatief worden. Op zo’n moment krijgen consumenten geld toe op ieder verbruikt kilowattuur. In de praktijk krijgen consumenten pas geld toe bij prijzen die 15 cent of verder ‘onder 0’ liggen, omdat er ook andere kosten zijn zoals energiebelasting.
Negatieve prijzen komen steeds vaker voor, vooral in het voorjaar en de zomer, door de explosieve groei van het aantal zonnepanelen. Die leveren op zonnige dagen een vloedgolf aan stroom. Afgelopen zomer werd het laagste prijsniveau allertijden bereikt: op 2 juli bedroeg de stroomprijs ’s middags enige tijd min 43 cent per kilowattuur.
Lage prijzen zijn uiteraard gunstig voor de afnemer, maar er zijn ook momenten waarop de stroomprijzen juist (fors) hoger zijn dan die van een vast of variabel contract; vaak aan het begin van de avond, als Nederland thuis komt om elektrisch te koken en de e-auto aan de lader te hangen. Als de zon dan ook nog ondergaat en gascentrales moeten bijspringen, wordt elektriciteit duurder.
Volgens ‘dynamische’ aanbieder Tibber betaalden dynamische klanten in de eerste helft van dit jaar gemiddeld 30 cent per kilowattuur, ongeveer 35 procent minder dan consumenten met een variabel contract. Dit voordeel komt deels doordat de prijzen begin dit jaar flink daalden en daar profiteren dynamische klanten sneller van. Als de energieprijzen stijgen, zullen zij ook eerder de hogere prijs betalen.
Wie in staat is zijn stroomverbruik te spreiden (bijvoorbeeld door in het weekend de e-auto op te laden aan de eigen laadpaal, of om op goedkope momenten de was te doen), profiteert van lagere prijzen. Wie niet flexibel is, of geen zin heeft telkens de dagprijs te checken, is beter af met een vast contract, zegt Eneco.
Ook Nederlanders die nu al moeite hebben hun vaste maandlasten te betalen, kunnen volgens deze leverancier beter een vast contract nemen. Dat biedt meer zekerheid.
Via een app op website kan de consument zien hoe duur stroom op een bepaald moment van de dag is, en daar zijn gedrag op aanpassen. De uurprijzen van morgen worden altijd de dag ervoor in de middag bekend. Het mes snijdt trouwens aan twee zijden: als veel burgers hun elektriciteitsverbruik verschuiven naar momenten buiten de stroomspits, neemt de druk af op het overbelaste elektriciteitsnet.
Om te voorkomen dat klanten in de winter, als met name het gasverbruik stijgt, een veel hoger maandbedrag moeten betalen, rekent Eneco een vast maandbedrag, gebaseerd op het historische verbruik van de klant. Het bedrijf raadt klanten wel aan de ontwikkeling van de energieprijzen in de gaten te houden, omdat het risico bestaat dat bij stijgende prijzen uiteindelijk flink moet worden bijbetaald. Ook andere bedrijven, zoals ANWB Energie, werken met een ‘vast’ maandbedrag.
Dynamische contracten zijn een nicheproduct. Van de ongeveer zeven miljoen huishoudens hebben er driehonderdduizend een dynamisch contract. Deze vorm werd tot nu toe vooral aangeboden door kleinere, specialistische energieleveranciers als Tibber, EnergyZero en NieuweStroom.
Ook ANWB doet mee, vooral voor leden die een elektrische auto hebben. E-auto’s zijn grootverbruikers: de accu van een gemiddelde elektrische auto kan evenveel energie opslaan als een gemiddeld huishouden per week verbruikt. Door de accu op te laden als de elektriciteitsprijs laag ligt, kan een consument flink besparen.
De meeste grote aanbieders waagden zich nog niet aan dynamische tarieven. Vattenfall toonde zich niet enthousiast, omdat ‘je de hele dag bovenop je verbruik moet zitten’ en klanten worden blootgesteld aan grote prijsschommelingen. Deze energieleverancier zegt inmiddels wel onderzoek te doen naar dynamische contracten. Nu meer grotere aanbieders als Eneco en Budget Energie zich op deze markt storten (ook Vandebron doet sinds enkele maanden mee), lijkt het waarschijnlijk dat het aandeel dynamische stroomklanten groeit.
Het bedrijf moest volgens een woordvoerder flinke aanpassingen aan alle systemen doen om deze nieuwe contractvorm mogelijk te maken. Voor bezitters van zonnepanelen die ook stroom terugleveren was de ingreep nog wat forser. ‘Dit vergt een belangrijke extra stap, die we goed in de facturen moeten verwerken. Dat willen we nog goed testen.’
Eneco doet geen uitspraken over het aantal gebruikers dat mogelijk overstapt naar een dynamisch contract. ‘We verwachten wel een toeloop, omdat we zien dat mensen nu anders naar de energiemarkt kijken. We bieden nu alle varianten, zodat klanten een bewuste keuze kunnen maken wat het beste past.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden