Wat zijn dit voor vragen? Naar aanleiding van haar hoofdrol in de film Melk, die deze week in Venetië in première gaat, negen dilemma’s voor actrice Frieda Barnhard (28).
‘Wauw. Dit is eigenlijk gewoon kiezen tussen de film Melk en de voorstelling Longen. Wat verschrikkelijk, het zijn zulke uiteenlopende dingen. Ik speel in Melk de moeder van een overleden baby, wier borsten melk produceren. Het is een erg stille film, dicht op de huid. Er wordt weinig in gesproken. De tekstdichtheid van Longen is juist enorm, ik heb nog nooit zoiets gedaan. Het stuk gaat over een stel dat discussieert over de klimaatcrisis hun kinderwens en gaat alle kanten op. Als we het over de lichaamsdelen hebben zijn longen natuurlijk essentiëler. Dus ik kies voor longen, al vind ik het jammer om borsten af te schrijven.’
‘Ik heb nu toevallig een soort theaterjaar, terwijl ik in het algemeen iets meer film- en televisiewerk doe. Vroeger dacht ik dat ik helemaal niet geschikt was voor televisie en film, ik zag mezelf juist als een theateracteur. Film is klein en subtiel, ik voelde me daar te lomp en groot voor. Mijn harde stem leek me handig in het theater, maar irritant op film.
‘Uiteindelijk ben ik toch de film ingerold en doe ik dat nu veel. Ik vind het allebei heel leuk, maar voor nu kies ik het podium. Longen is net in première gegaan, dan merk ik weer dat theater magisch is. Het is zo spannend, leuk en in het moment.
‘En het is fijn dat je één op één contact hebt met je publiek. Op het podium ben je als acteur de baas over de avond: je kunt naar aanleiding van hoe de voorstelling gaat de boel nog wat aanpassen. Als je het gevoel hebt dat het publiek wat slaperig wordt, kun je ze een beetje wakker schudden. De band met je medespelers is in het theater meestal intenser. Voor film kom je vaak je scène doen en dan ga je weer naar huis, bij theater heb je zo’n zes weken repetitietijd waarbij je de hele tijd op elkaars lip zit. Je hebt meer tijd om dingen uit te proberen en om elkaars werkwijze te ontdekken, dus je leert elkaar beter kennen.’
‘Amsterdam. Ik ben voor de toneelschool naar Amsterdam verhuisd, ik woon er nu zo’n tien jaar en ik voel me er helemaal thuis. Ik kom wel echt uit de klei, ik ben opgegroeid op een oude fruitboerderij in Brabant. Zo snel mogelijk na de middelbare school ben ik daar weggegaan. Ik voelde me niet zo thuis in het dorp waar ik vandaan kom: ik heb me daar altijd een soort vreemde eend in de bijt gevoeld. Het is een vrij behoudend en christelijk dorp. Mijn ouders zijn helemaal niet zo. Ik vond theater leuk, dan was je daar per definitie al een sukkel.’
‘Wat ik aan hen allebei leuk vind, is dat ze heel groot spelen, maar dat je ze toch gelooft. Verreweg mijn favoriete scène uit een Nederlandse film is René van ’t Hof in Ober van Alex van Warmerdam. Hij speelt daarin een oud vrouwtje dat in een tweedehandswinkel heel langzaam een pijl en boog inpakt. Het is een totaal rare scène en staat bijna los van de rest van het verhaal, het duurt verschrikkelijk lang. Ik vind het knap dat hij compleet overdreven, ver van zichzelf, zo’n hele wereld weet te scheppen.
‘Emma Stone heeft dat ook. In kostuumdrama The favourite speelt ze zo overdreven en raar dat het er bij een ander amateuristisch uit zou zien. Maar bij haar niet, omdat ze het echt goed doet. Ik vind het leuk aan allebei dat ze die grenzen zo opzoeken, het lijkt me fantastisch om ooit zoiets te kunnen spelen. Ik kies voor Emma Stone, omdat zij als vrouw voor mij een logischer rolmodel is.’
‘Zowel in mijn eigen leven als in een rol: roadtrip. Ik vlieg zo min mogelijk, vanwege het milieu. Mijn favoriete vervoersmiddel is denk ik de trein, maar ik hou ook van een roadtrip. Autorijden is niet het allerbeste voor het milieu, maar ik vind het heel leuk. En het is beter dan vliegen. In film ga ik ook voor een roadtrip, het draaien van de roadmovie Kiddo was een bijzonder project met een fijne club. De film gaat over een moeder en dochter die elkaar niet echt kennen, maar toch op reis gaan en proberen een vorm te vinden voor hun ouder-kindband. Rosa van Leeuwen speelt de hoofdrol, mijn kind. Zij is op haar 10de al waanzinnig, een supergoede acteur. Net als in de film waren we als acteurs ook samen op reis gegaan zonder elkaar goed te kennen en net als in de film groeiden we dichter naar elkaar toe.
‘We hebben flink wat tegenslagen gehad in het proces. Eén dag voordat we gingen draaien kreeg ik een ongeluk met mijn hand waarbij ik twee pezen en een zenuw doorsneed. Ik had zes weken een spalk, waardoor de film omgeschreven moest worden zodat het hoofdpersonage ook een spalk had. Het is een roadmovie, en de auto waarin we alles deden ging op dag één bijna total loss. Hij werd gemaakt, maar hield er later steeds weer mee op. Uiteindelijk zijn we niet eens uitgelopen met de opnamen, maar als je me dat vorige zomer had verteld, had ik je niet geloofd.’
‘Het is voor mij natuurlijker om een kind te spelen, want het voelt alsof ik bij wijze van spreken net ben geboren. Voor iemand die zich zo jong voelt, heb ik al best vaak een moeder gespeeld. Ik hoor vaak dat ik er ouder uitzie dan ik ben, of juist jonger. Mijn leeftijd is voor sommige mensen ondefinieerbaar, wat best handig is voor een acteur. Ik speel vooral onconventionele en jonge moeders. Regisseurs die me hebben gecast voor een moederrol zeggen weleens dat het goed was dat ik me niet als een moeder gedroeg. Misschien kan ik juist afwijkende moeders spelen omdat ik zelf geen moeder ben. In Kiddo, Melk en Longen speel ik allemaal moeders, dat zijn drie van mijn favoriete rollen. Dus ik kies toch voor een moeder spelen.’
‘Humor. Mensen denken dat ik van mezelf wat bozig ben, terwijl dat niet zo is. Ik ben best vrolijk. Misschien komt dat door hoe mijn gezicht eruitziet in ruststand, of doordat mijn stem monotoon kan zijn. Er is een tijd geweest dat ik in de boze-meisjeshoek zat. Ik werd veel gecast voor norse, dominante, depressieve rollen. Dat zijn dramatisch interessante rollen, maar ik ben blij dat ik inmiddels breder word gecast. Ik krijg veel energie van rollen met humor, merk ik. Ik hou zelf ook van amusement, bijvoorbeeld van musicals. Dat mensen daarin situaties aangaan of oplossen door lied en dans vind ik ontzettend grappig.’
‘Heel moeilijk, maar ik kies de stem. Ik vind mijn stem makkelijker te hanteren, ik heb er meer controle over. Een stem brengt meer emotie over. Als ik iemands stem hoor, zegt dat voor mij meer over diegene dan hoe diens gezicht eruitziet.
‘Ik ben lang onzeker geweest over mijn stem. In groep zes zei mijn toenmalige beste vriendinnetje dat ze geen vriendinnen meer met me wilde zijn, omdat ze zich eigenlijk al jaren ergerde aan mijn stem. Die opmerking heeft lang doorgezongen in mijn hoofd. Als ik mezelf hoorde praten, dacht ik dat iedereen het irritant vond. Zeker vroeger, toen ik mijn stem nog niet goed gebruikte, praatte ik nogal hard. Ik heb me daar erg voor geschaamd. De laatste jaren is dat omgedraaid, mensen zeggen nu juist positieve dingen over mijn stem. Dat is fijn, een soort gerechtigheid voor mijn stem.’
‘Als belofte gelden is natuurlijk spannend, want dan moet je het nog waar maken. Een gevestigde naam zijn is veilig. Ik kies voor de belofte. Het is wat hoopvoller. Je wilt natuurlijk op een gegeven moment die overstap maken, maar van het idee een gevestigde naam te zijn word ik nu nog een beetje claustrofobisch.’
FRIEDA BARNHARD
2014 - 2018 Amsterdamse Toneelschool & Kleinkunstacademie
2019 Hoofdrol in Age of rage (De Toneelmakerij)
2019 Rol in Judas (Videoland)
2020 Rol in Ares (Netflix)
2021 Rol in Vrijdag (Toneelgroep Maastricht)
2022 Rol in Bestseller boy (NPO)
2023 Rol in Dag en nacht (Avrotros)
2023 Hoofdrol in Kiddo (Zara Dwinger)
2023 Hoofdrol in Longen (NOX)
2023 Hoofdrol in Melk (Stefanie Kolk)
Frieda Barnhard woont in Amsterdam.
Source: Volkskrant