Het Kremlin was de afgelopen dagen onder druk komen te staan om Prigozjin een uitvaart met militaire eer te geven, maar uiteindelijk bleef het dinsdag bij een begrafenis in besloten kring op de Porochovskoje-begraafplaats in zijn thuisstad St.-Petersburg.
Om het publiek zand in de ogen te strooien, hadden de autoriteiten een complete schijnmanoeuvre opgezet die door sommigen spottend de ‘speciale uitvaartoperatie’ werd genoemd, een verwijzing naar de ‘speciale militaire operatie’ zoals Poetin de oorlog tegen Oekraïne noemt. Bij enkele andere begraafplaatsen in St.-Petersburg werden controlepoortjes en dranghekken geplaatst. Op die manier wilde het Kremlin kennelijk voorkomen dat de uitvaart zou uitlopen op een massaal vertoon van onvrede door Prigozjin-aanhangers, van wie velen ervan overtuigd zijn dat hij is vermoord.
Over de auteur
Bert Lanting is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Hij was correspondent in Rusland, de Verenigde Staten en Brussel en chef van de buitenlandredactie.
Het Kremlin had eerder al laten weten dat president Poetin Prigozjins begrafenis niet zou bijwonen. Uiteindelijk woonden slechts twintig tot dertig mensen de uitvaart bij. Hoewel de Wagnerbaas als drager van de hoogste Russische onderscheiding, ‘Held van Rusland’, recht had op een erewacht, saluutschoten en een militair orkest, waren er geen militairen aanwezig bij de plechtigheid, die slechts veertig minuten duurde.
Wagnerleden die de begrafenis hoopten bij te wonen, kregen pas achteraf te horen dat hun leider al ter aarde was besteld op de Porochovskoje-begraafplaats, die volledig was afgegrendeld door een dichte rij van politieagenten. De begraafplaats werd pas woensdag vrijgegeven voor bezoekers die bloemen wilden leggen bij het graf van Prigozjin.
Op Russische sociale media gonst het nog steeds van de geruchten dat het vliegtuigongeluk een wraakactie van het Kremlin was voor de mislukte muiterij die Prigozjin eind juni lanceerde. Maar het is de vraag of de Russen ooit antwoord zullen krijgen op hun vragen. Moskou heeft de Braziliaanse luchtvaartinspectie laten weten geen behoefte te hebben aan hulp bij het onderzoek naar het ongeluk. Prigozjin vloog in een Embraer-zakentoestel van Braziliaanse makelij.
Het is gebruikelijk dat de vliegtuigmaker bij dergelijke ongelukken wordt betrokken bij het onderzoek, maar Rusland is niet verplicht de Braziliaanse experts in te schakelen, omdat het om een binnenlandse vlucht ging. Volgens Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov is het onderzoek in handen van het Russische Onderzoekscomité, een soort OM dat rechtstreeks onder president Poetin valt. Hij verzekerde dat ook zal worden gekeken naar een mogelijke aanslag.
Een van de theorieën is dat er in Moskou een bom aan boord van het toestel is gesmokkeld, vlak voor het vliegtuig opsteeg met als bestemming St.-Petersburg.
Inmiddels blijkt ook de plek waar Prigozjins toestel vorige week neerstortte, in de regio Tver, volledig te zijn opgeruimd. Volgens berichten op de Russische sociale media is de aarde met bulldozers afgegraven, zodat er geen sporen meer zijn van de crash.
De besloten uitvaart in St.-Petersburg lijkt de achterdocht bij sommige Russen alleen maar te hebben aangewakkerd. Op Telegramkanalen valt vaak te horen dat de begrafenis een schijnvertoning was: Prigozjin is nog in leven. In plaats van Prigozjin zou een dubbelganger van hem aan boord van het neergestorte toestel hebben gezeten.
Het is een aloude Russische traditie dat zich na de dood van een tsaar allerlei nepfiguren aandienen en aanspraak maken op de troon. Tot woede van Wagner zijn er ook nu figuren opgedoken die munt proberen te slaan uit de geruchten dat Prigozjin nog leeft. Op Telegram deed iemand zich voor als Prigozjin, die zogenaamd vanuit Afrika om geld vroeg zodat hij een nieuw leger op de been zou kunnen brengen om zijn muiterij voort te zetten.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden