Bas William Thomas (29) dacht dinsdag na zijn optreden in Les Troyens in het Franse La Côte-Saint-André feest te kunnen vieren met zijn collega’s. Dirigent John Eliot Gardiner (80) was alleen minder blij met Thomas’ aandeel in de opera van Hector Berlioz.
De dirigent kwam aangelopen met een bierglas, vertelde een bron aan The Guardian, om vervolgens te melden dat hij het over Thomas’ hoofd wilde gieten. Nadat de zanger had gezegd dat dat hem geen goed idee leek, gaf de tachtiger Thomas een klap én stompte hij hem in het gezicht.
De reden? Thomas zou aan de verkeerde kant zijn afgelopen.
Over de auteur
Merlijn Kerkhof is redacteur klassieke muziek van de Volkskrant. Hij publiceerde twee boeken: Alles begint bij Bach, een inleiding tot de klassieke muziek, en Oude Maasweg kwart voor drie.
Gardiner, een van Engelands beroemdste dirigenten, die optrad op de kroning van koning Charles, weet het incident aanvankelijk aan de hitte en medicijnen. Hij stapte direct op het vliegtuig naar Londen. De rest van de tournee laat hij over aan een assistent. De BBC kondigde al snel na het nieuws een onderzoek aan, omdat hij op de BBC Proms zou dirigeren. William Thomas zal daar wél te zien zijn.
De dirigent heeft inmiddels excuses gemaakt. ‘Ik weet dat fysiek geweld nooit acceptabel is en dat musici altijd veilig moeten zijn’, liet hij in een verklaring weten. De vraag is of deze excuses toereikend zijn om zijn carrière op dezelfde voet te vervolgen.
In de muziekwereld is het algemeen bekend: John Eliot Gardiner is een hork. Orkesten die hem uitnodigen moeten incalculeren dat ze geschoffeerd zullen worden. Maar in een tijd waarin veiligheid zo hoog op de agenda staat, mag je verwachten dat orkesten wel even nadenken voor ze een dirigent uitnodigen die een musicus in het gezicht stompt.
Handig voor Gardiner is dat het orkest waarmee hij optrad, het Orchestre Révolutionnaire et Romantique, zijn eigen orkest is, zoals ook The English Baroque Soloists en het in 1964 (als student in Cambridge) opgerichte Monteverdi Choir onlosmakelijk met hem verbonden zijn. De vraag is dan vooral of koning Charles nog beschermheer van zijn orkesten wil zijn, en of er geen sponsoren afhaken.
Hoe dan ook heeft Gardiner met zijn vuistslag de glans van zijn late carrière weggeslagen. Daarnaast bewijst hij zijn kunstvorm een slechte dienst. Het is het zoveelste recente voorbeeld van wangedrag onder dirigenten – wéér staat de klassieke muziek te kijk als het achterlijkste jongetje van de klas.
Bij het Concertgebouworkest is hij in maart uitgenodigd om Ein deutsches Requiem van Brahms te dirigeren. Directeur Dominik Winterling laat weten ‘de ontwikkelingen in de gaten’ te houden. Als de mening van hun eerste violist Marc Daniel van Biemen representatief is, zullen de musici echter niet zo rouwig zijn, mocht er een vervangende dirigent komen.
In zijn onlangs uitgekomen autobiografie Violist beschrijft Van Biemen dat Gardiner bij een optreden ‘compleet andere dingen’ laat zien dan hij met het orkest heeft gerepeteerd. ‘Dat ook andere orkestleden ontevreden zijn’, schrijft hij vervolgens, ‘weet ik als een vrouwelijke collega na afloop zegt dat het concert voor haar voelde als droge seks met een oude man die boven op je ligt en je moet wachten tot hij klaar is.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden