Zoals de medaillewinnaars op de WK stuk voor stuk hun nationale vlag om de schouders slaan, zo loopt Abdi Nageeye op zondagochtend met een witte handdoek. Het is een witte vlag, na 26 kilometer heeft de Nederlander opgegeven.
Nageeye sluipt stilletjes achter de zuilengalerij van het Heldenplein langs, achter het bombastische Millenniummonument. Hij probeert daar de ontknoping van de wedstrijd te volgen op een scherm in een tent waar de chaperonnes voor de dopingcontrole zich bevinden. De man die op de Zomerspelen van Tokio zilver veroverde wordt er zonder pardon weggestuurd. Even verderop gaat hij op de grond tegen een hek zitten, in de schaduw van een ambulance.
Over de auteur
Erik van Lakerveld schrijft sinds 2016 over olympische sporten als schaatsen, atletiek en roeien.
Vanaf zijn plekje heeft hij zicht op het grote scherm dat midden op het plein staat. Hij ziet hoe Victor Kiplangat uit Oeganda naar de zege loopt in 2.08,53 uur, voor de in Ethiopië geboren Israëliër Maru Teferi (2.09,12) en de Ethiopische Leul Gebresilase (2.09,19). Als hij ziet hoeveel moeite zijn collega’s hebben aan het slot van de marathon dringt nog even die gedachte zich op: ‘Hoe zouden mijn benen zijn geweest?’
De 34-jarige Nageeye kan het eigenlijk nog steeds niet geloven dat hij niet als een van de eersten de finish is gepasseerd, maar is uitgestapt. ‘Ik kwam hier echt voor een medaille. Wat is er gebeurd?’
Slechte benen, geen kracht. Dat is de conclusie als Nageeye even later vanachter de ambulance tevoorschijn komt. Direct in het eerste lokale lusje van zo’n 2 kilometer voelde hij het al: de bovenbenen wilden niet. ‘Ballonnenbenen’, zegt hij na afloop. ‘Waarom voelen mijn benen zo zwaar, alsof ze aan het bubbelen waren?’
Het wierp hem in gedachten terug naar de Olympische Spelen van 2016 in Rio de Janeiro. Daar had hij precies hetzelfde machteloze gevoel. Toen merkte hij gedurende de wedstrijd dat er iets van power terugkeerde en eindigde hij als elfde. ‘Toen kwam het een beetje op gang.’ Maar in de hete straten van Boedapest, waar het ondanks de vroege start om 7.00 uur al gauw tegen de 30 graden Celsius liep, bleven zijn benen krachteloos. ‘Ik schrok van elke versnelling.’
Toen de mannen die hij van tevoren tot zijn prooien rekende iets over de helft van de 42.195 meter serieus versnelden en hij niet volgen kon, wist hij genoeg. Hij had 26 kilometer achter de rug en verder doorlopen, voor het publiek of om een eindtijd achter zijn naam te krijgen, had geen enkele zin. ‘Ik moet dan egoïstisch zijn en voor mezelf kiezen.’
Misschien was het de massage van zaterdagmiddag, probeerde Nageeye zijn papbenen te verklaren. Normaal laat hij zich daags voor een belangrijke marathon niet uitgebreid masseren, maar nu was hij met licht stijve hamstrings even bij de fysiotherapeut langsgegaan en dat was ongemerkt en onbedoeld uitgelopen op een vrij stevige kneedsessie. ‘Ik vond het heerlijk.’
Of het werkelijk de oorzaak is? Op vergelijkbare manier zocht Nageeye een jaar geleden naar een verklaring op de WK in Eugene. Toen was zijn goudjacht op een dikke kilometer van de streep in ontgoocheling geëindigd. Net zo speculerend als in Boedapest kwam hij toen in de VS bij zijn schoenen uit. Hij had nieuw schoeisel aangetrokken en die zouden ‘stuiteren’. Dat zat meer in zijn hoofd dan dat het werkelijk zo was. Andere atleten hebben met datzelfde schoeisel uitstekende marathons gelopen.
De bedoeling was om zich in Boedapest te revancheren voor het debacle in Eugene. Daar had hij nog eenvoudig de top-10 kunnen halen, zelfs als hij op recreantentempo naar de finish was gejogd. Een dag na die race al besefte hij hoe stom het was dat hij een prima uitslag op de WK had verkwist.
Nu was het anders. De groep met favorieten was nog zo’n man of dertig groot toen Nageeye het echt zwaar begon te krijgen. Daarvoor had hij geen tekenen van een slechte dag gegeven. Hij liep ogenschijnlijk kalm steeds halverwege het pelotonnetje, had duidelijk een plan in zijn hoofd om met de hitte om te gaan. Onderdeel daarvan: eens in de zoveel tijd even het hardloophemdje omhoogschuiven om de wind op de bezwete buik te laten waaien. Zo had hij dat ook tijdens de Spelen gedaan, maar het hielp zijn benen niets.
Afgelopen juni verbrak Nageeye de samenwerking met zijn Britse coach Gary Lough. In aanloop naar Boedapest had Nageeye zichzelf getraind. ‘Ik hoop dat hij me niet uitlacht’, zegt hij.
Is het dan wel verstandig met het oog op Parijs om solo te gaan? ‘Wat ik nu heb gedaan, is echt een topprogramma’, benadrukt Nageeye. Daar doet het uitstappen in de Hongaarse hoofdstad niets aan af. Maar dat er iemand bij kan, vindt ook hij geen overbodige luxe. ‘Om mee te kijken.’
Nageeye is vaak vol bravoure en goede moed voor belangrijke wedstrijden. Maar lang niet altijd maakte hij zijn woorden waar, zeker niet aan het begin van zijn carrière. De laatste jaren lijkt er bijna een ritme in te zitten: na elk succes volgt een tegenvaller. Of voor de positieve denkers: na elk dal volgt een piek. Neem 2022. In het voorjaar pakte hij het nationaal record en de zege in Rotterdam, daarna volgde het drama in Eugene. Maar in het najaar eindigde hij alweer als derde in de prestigieuze marathon van New York.
Ook nu blikt hij al vooruit naar zijn mogelijkheden voor de herfst. Dat er goedbetalende stadsmarathons op de kalender staat, maakte het een logische keuze om zichzelf niet over de kop te lopen in Boedapest, waar behalve de medailles weinig te verdienen is. Hij herpakt zich graag weer in Amsterdam, Chicago of New York. Waar precies, dat zegt hij niet. Hij wil zijn onderhandelingspositie niet in gevaar brengen, grapt hij. ‘Alle opties staan open.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden