‘Hebben jullie er zin in?’ Woonzorgbegeleider Minne Hijrat staat voor een groep verwachtingsvolle gezichten op een betonnen handbalveldje in Krimpen aan den IJssel. De circa 25 aanwezige kinderen hoeven er niet lang over na te denken. ‘Jaaaaa!’, roepen ze in koor.
De kinderen wonen op de Alemannia, een riviercruiseschip dat even verderop in de Sliksloothaven ligt afgemeerd. Omdat de asielzoekerscentra overvol zitten, fungeert het schip als noodopvanglocatie voor 150 asielzoekers. Vandaag zijn de kinderen naar het terrein van de plaatselijke handbalvereniging gekomen, waar VluchtelingenWerk een kinderfestival organiseert.
Over de auteur
Rik Kuiper is regioverslaggever van de Volkskrant in de provincies Utrecht en Flevoland. Hij maakt graag grote reportages en reconstructies, zoals Liefdesbrieven van een kampbeul.
Zulke festivals moeten de zomerse sleur doorbreken. Want waar de grote vakantie voor veel Nederlandse kinderen de mooiste periode van het jaar is, vervelen kinderen in asielzoekerscentra zich vaak te pletter. Door het ontbreken van school zitten zij noodgedwongen veel ‘thuis’, opeengepakt in de opvangcentra, waar vaak weinig te doen is.
In Krimpen aan den IJssel vallen de activiteiten in de smaak. Zodra ze de kans krijgen, haasten de kleintjes zich naar het springkussen, waar ze in de opblaasbare bek van een leeuw verdwijnen. Een paar kinderen kijken hoe een ingehuurde breakdancer lenig als een voetzoeker in de rondte tolt, waarna een enkeling het zelf probeert. Anderen gebruiken het handbalveld voor een potje voetbal.
Deze zomer organiseerde VluchtelingenWerk kinderfestivals op circa vijftien noodopvanglocaties in het land. ‘Op de meeste plekken komen we in drie weken tijd drie keer’, zegt Phoebe Brack, die betrokken is bij de organisatie van de festiviteiten. De festivals, betaald uit donaties en subsidies, worden ook georganiseerd bij opvanglocaties voor Oekraïners.
Voor kinderen in reguliere asielzoekerscentra heeft VluchtelingenWerk vakantieweken. Ouders slapen dan met hun kinderen in een groepsaccommodatie of in tentjes. Er zijn spelletjes en speurtochten.
Ook andere clubs doen ’s zomers extra hun best voor kinderen en jongeren in opvanglocaties. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) meldt desgevraagd dat er op alle locaties tijdens de zomervakantie activiteiten voor kinderen en jongeren zijn. ‘Sowieso eens per week’, zegt beleidsmedewerker Yvonne Killaars. Het gaat bijvoorbeeld om ‘springkussens op de locatie, een openluchtbioscoop en uitjes naar dierentuinen en pretparken’.
Dat lijkt heel wat, maar in de praktijk valt het tegen. ‘Het zomerprogramma in azc’s is heel sober’, zegt Matea Šafar van stichting De Vrolijkheid, die artistieke activiteiten organiseert.
Ook woordvoerder Corinne Pommerel van VluchtelingenWerk Nederland zegt dat er ’s zomers vaak weinig te doen is voor kinderen en jongeren. ‘Een medewerker van een noodopvanglocatie in Amsterdam vertelde me dat ze aan het begin van de zomervakantie helemaal gek werd van al die baldadige kinderen. Drie keer per dag ging het brandalarm af.’
Šafar ziet vooral de tieners lijden. ‘Die zijn vaak eenzaam of depressief, ze zitten de hele dag binnen op hun telefoon. We gaan daarom echt langs de deuren om ze op te halen en we doen dingen die bij hun interesses passen. We maken collages. Een producer leert ze hoe ze hun eigen muziek kunnen maken. En we hebben podcasts opgenomen.’
Wat er voor kinderen te doen is, verschilt bovendien per locatie, zeggen de betrokkenen. De asielzoekerscentra scoren over het algemeen het best, in de noodopvang en de crisisnoodopvang is het vaak karig. Op die plekken gaan kinderen overigens vaak ook niet naar school, zodat van vakantie niet echt sprake is. ‘Die kinderen vervelen zich gewoon het hele jaar door’, zegt Šafar.
Op de Alemannia in Krimpen aan den IJssel – ook noodopvang – lijken ze het relatief goed getroffen te hebben, dankzij een betrokken team van medewerkers. Alle kinderen gaan er naar school, vertelt woonzorgbegeleider Minne Hijrat. Ook organiseren ze in de zomer veel activiteiten. ‘Eén medewerker is vrijwel de hele dag beschikbaar voor de kinderen. Er wordt geknutseld, gevoetbald, gefietst en gepicknickt. We proberen het onmogelijke mogelijk te maken.’
Dat bevestigt een man die met zijn vrouw en kinderen uit Jemen is gevlucht. Ze wonen al bijna een jaar in Krimpen aan den IJssel. ‘Er is echt veel te doen’, zegt hij. ‘De kinderen kunnen verven, tekenen en fietsen, soms is er muziek. En er staat een Playstation. Ik hoor van andere asielzoekers dat dat elders heel anders is.’
Bij de handbalvereniging verrijst rond half 3 een poffertjeskraam. Het ontgaat de kinderen niet. Ruim voordat het beslag de pan in gaat, vormt zich een rij van hongerige kleuters, die deze versnapering niet willen missen.
Een meisje van een jaar of 5, met vlechtjes en kraaltjes in haar haar, staat vooraan als de bakjes worden volgeschept, met poedersuiker bestrooid en voorzien van een Nederlands vlaggetje.
‘Dankjewel!’, roept ze alvast in keurig Nederlands. ‘Dankjewel!’
Even later stapt ze naar voren om de eerste portie aan te pakken. Ze kijkt er even naar, draait zich dan om en geeft het bakje aan het meisje achter zich. Het volgende bakje wil ze ook weggeven, tot iemand haar op het hart drukt dat ze deze poffertjes echt zelf mag opeten.
En dan moet de clown nog komen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden