Caroline of Pieter, dat is hier de vraag, denkt Harry Pegge (65), die namens de geloofsgemeenschap in het Twentse Vasse het perkje bij een Mariakapelletje staat te schoffelen. Uit onvrede met het vorige kabinet stemde Pegge tijdens de Provinciale Statenverkiezingen op de BoerBurgerBeweging (BBB), het CDA na jaren de rug toekerend. ‘Niet-christelijke partijen kunnen ook goede plannen hebben’, zegt hij.
Maar wat nu? Met Nieuw Sociaal Contract doet Twentes troetelpoliticus Pieter Omtzigt een greep naar de macht. De man die in 2021 als CDA’er in Tubbergen, de gemeente waar Vasse onder valt, het hoogste aandeel van de stemmen kreeg. Ruim een kwart van de kiezers in het dorp stemde op hem.
Over de auteur
Pieter Hotse Smit is regioverslaggever van de Volkskrant in Oost-Nederland en verslaat ontwikkelingen in de provincies Overijssel en Gelderland. Eerder schreef hij over landbouw, natuur, voedsel en duurzaamheid
Bij afwezigheid van Omtzigt tijdens de Provinciale Statenverkiezingen dit jaar bleek voor Tubbergenaren de BBB hét alternatief. En niet de Alliantie, een groep Omtzigt-adepten die zijn ideeën overnam, maar waar de politicus zich niet bij aansloot. Met een vergelijkbare belofte als die van Omtzigt nu – een nieuwe bestuurscultuur – ging in maart bijna 60 procent van de stemmen in Tubbergen naar de BBB. En ook dat was een record: nergens kreeg de BBB zo’n groot aandeel van de stemmen in een gemeente.
De reactie op de komst van Omtzigts partij leek bij de BBB al klaar te liggen. ‘Als we landelijk stemmen gaan verliezen, dan het liefst aan Pieter’, zegt Caroline van der Plas maandagochtend op de radio. Aan de telefoon zegt Carla Evers, BBB-lijsttrekker in de provincie Overijssel en inwoner van de gemeente Tubbergen, het zo: ‘We gaan zeker stemmen aan hem verliezen, maar dat is helemaal prima. Hopelijk komt daarmee echt een ander geluid in Den Haag. Een overheid die er is voor de inwoners. Dat willen wij en dat wil Pieter ook.’
Tijdens een rondgang door de sterk gelovige gemeente Tubbergen blijkt de uitslag van deze tweestrijd geen uitgemaakte zaak. Dat Omtzigt katholiek is, betekent niet dat hij de christelijke stem in het dorp zomaar terug krijgt.
Even buiten Tubbergen laat melkveehouder Joseph Tassche (78) de mestinjectie even voor wat het is, om naast zijn stationair draaiende New Holland-tractor uit te leggen waarom Omtzigt zijn stem niet zomaar terug hoeft te verwachten.
Dat Omtzigt zich inzet ‘voor dingen die niet juist zijn’, zoals boer Tassche het zegt, levert hem veel waardering op. Het gasdossier, de toeslagenaffaire: Omtzigt is er voor de gewone mensen, daar is men wel van overtuigd in Twente. Ook heeft de inwoner van Enschede in Den Haag aantoonbaar zaken voor het buitengebied voor elkaar gekregen. Zoals de behouden toeslag voor kleine scholen, het resultaat van een beweging die begon in het Twentse buurtschap Agelo en waarbij Omtzigt actief bij betrokken was.
Toch zijn meerdere Tubbergenaren maandagochtend niet onmiddellijk enthousiast als ze in de Twentsche Courant Tubantia lezen over Omtzigts plannen. En dan vooral omdat in die plannen in ieder geval twee aspecten nog onduidelijk zijn.
‘Het is afwachten met welke mensen Omtzigt komt’, zegt boer Tassche, wiens benen onder een korte broek in geitewollensokken en klompen zijn gestoken. En belangrijker voor de boer die samen met zijn zoon dagelijks 250 koeien melkt: ‘Het is afwachten wat hij met het stikstofdossier wil doen.’
Even verderop denkt Harry Booijink (69), net als Tassche op leeftijd nog altijd actief melkveehouder, er net zo over. Hij is alvast verheugd dat hij zojuist in zijn tractor tijdens de vierde maaibeurt van het seizoen op de radio heeft vernomen dat oud-CDA-gedeputeerde van Overijssel Eddy van Hijum de overstap maakt naar de partij van Omtzigt. Net als oud-CDA’er en dijkgraaf Hein Pieper van het Waterschap Rijn en IJssel, die partijvoorzitter wordt.
Dat Omtzigt ‘wazig’ blijft over stikstof, en als het over de veehouderij gaat geregeld dicht tegen de Partij van de Dieren aanzit, bevalt ook Booijink maar niks. ‘Ik ben geen boer van de vlag op de kop, maar ik wil wel dat mijn zoon goed kan blijven leven van dit werk’, zegt hij. En dus stemde ook Booijink BBB en weet hij nog niet of hij weer zal overstappen naar Omtzigt.
In de dorpsstraat van Tubbergen blijkt het boerenbelang er eveneens goed ingebakken. Voor de slagerij staat Odile Pot (41) met haar kinderen. Haar man en Pot zijn niet werkzaam in de landbouw, maar ze wordt wel al snel door haar zoon Julian gesouffleerd. ‘Geen boeren, geen eten’, fluistert hij haar de boerenprotestslogan toe. Of ze dat even wil noemen.
Ze heeft dan al gezegd dat ‘de boeren door moeten kunnen’ en dat in het buitengebied ‘geen flats’ mogen komen. Al pratend begint de BBB-stemmer dan toch te neigen naar Omtzigt. ‘Hij heeft laten zien dat hij de stem van Twente kan laten horen in Den Haag’, zegt ze. ‘Dan zal hij dat ook wel doen als het over boeren en stikstof gaat.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden