Het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat maakt in de nieuwe concessie voor openbaarvervoerbedrijf NS spitstarieven mogelijk. Volgens Wouter Koolmees, topman van de Nederlandse Spoorwegen, puilen de treinen op sommige trajecten in de spits uit, terwijl de rit terug vooral ‘warme lucht’ verplaatst. Met name op dinsdag en donderdag hangen de mensen in de bagagerekken.
Deskundigen zijn het met Koolmees eens, maar meerdere Tweede Kamerleden vinden het niets. Zij wijzen op de mensen die vanwege hun baan geen andere keus hebben en die de extra kosten voor reizen in de spits niet kunnen betalen.
Over de auteur
Nico van Paridon is strateeg bij de Vervoerregio Amsterdam. Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken. Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Het kan ook anders, bijvoorbeeld via de thuiswerkvergoeding. Het differentiëren van de thuiswerkvergoeding is een goed alternatief dat ook impact heeft op het autoverkeer en andere reizigers binnen het openbaar vervoer.
De huidige belastingvrije thuiswerkvergoeding is 2 euro 15 per dag. Daar zit geen mobiliteitsbeleid achter, maar een berekening van kosten van een gemiddelde dag thuis werken. Terwijl het voordeel van thuiswerken nu juist is dat mobiliteit wordt vermeden. Thuiswerkers staan niet in de file, zitten niet in drukke treinen en bussen en veroorzaken geen ongelukken. We kunnen er dus ook met een hele andere bril naar kijken. Eigenlijk is het vermijden van mobiliteit de beste mobiliteit. Iedereen mag de weg op en het ov in, maar als ze het niet doen is het nog beter voor de bereikbaarheid van Nederland.
Omdat thuiswerken impact heeft op de mobiliteit (de meest extreme situatie was de lockdown tijdens de coronacrisis), kunnen we de vergoedingen gaan differentiëren naar de drukte op de weg en in het ov. Dan is het logisch om een hoge vergoeding op dinsdag en donderdag te geven en juist geen vergoeding op vrijdag en tijdens de schoolvakanties. Dit alles kan bijna budgetneutraal voor de overheid, omdat de financiële plussen en minnen elkaar opheffen.
Het voordeel van deze aanpak is dat het goed is voor zowel het treinvervoer, als het autoverkeer en het bus-, tram- en metrovervoer. Dit voordeel heeft het voorstel van NS voor duurdere kaartjes in de spits niet. Daarnaast zit er geen ‘penalty’ in. Bij het voorstel van NS betalen de mensen die de spits niet kunnen vermijden een soort boete. Bij het thuiswerkvoorstel is er geen boete, hooguit het mislopen van extra inkomsten als je niet thuis kúnt werken.
Verder is het makkelijk in te voeren; de Belastingdienst hoeft alleen maar zijn huidige regelgeving met een paar alinea’s te herschrijven. Ten opzichte van de huidige regeling nemen de administratieve lasten nauwelijks toe.
Natuurlijk zullen er ook wat invoeringsproblemen zijn. Zo plannen veel werkgevers de overleggen waarbij je fysiek aanwezig moet zijn blijkbaar op dinsdag en donderdag. Daarom moet de thuiswerkvergoeding per jaar bij te stellen zijn. Na een paar keer finetunen komen we dan op het goede niveau, waarbij mensen ervoor kiezen thuis te blijven op de drukke dagen.
Het zou mooi zijn als de sociale partners mee doen met dit voorstel, zodat we de bereikbaarheid in Nederland met weinig middelen kunnen verbeteren. En dan blijft het voordeel niet beperkt tot de trein.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden