Ze noemen haar de kostwinner van de ploeg omdat ze de doelpunten voor Zuid-Afrika moet maken. "En zonder de kostwinner is er geen brood", weet Hildah Magaia. "Ik moet het hele land van brood voorzien."
En Magaia stelt niet teleur. Wat heet: met een doelpunt en een assist in de sensationele groepswedstrijd tegen Italië (3-2) loodste ze Zuid-Afrika voor het eerst in de geschiedenis naar de achtste finales van een WK. Het is een van de grootste sensaties van dit WK.
De emoties gingen na afloop alle kanten op bij de Zuid-Afrikanen. Sterspeelster Thembi Kgatlana, de maker van de winnende goal in de blessuretijd, huilde minutenlang op het veld. Ze verloor de afgelopen weken drie familieleden, vertelde ze erna.
Andere speelsters van de ploeg, die de bijnaam Banyana Banyana (wat "vrouwen, vrouwen" betekent) heeft, maakten traditionele dansjes op het veld. Het leek alsof Zuid-Afrika de wereldtitel in Wellington had gewonnen.
Bondscoach: Desiree Ellis (Z-Af)
Sterspeelster: Thembi Kgatlana (Racing Louisville FC)
Aantal eerdere WK-deelnames: 1
Beste WK-prestatie: achtste finales (2023)
Plek op wereldranglijst: 54
De emoties komen van diep. Veel speelsters onderhouden hun familie van het geld wat ze met voetbal verdienen. 'Kostwinner' Magaia, die in Zuid-Korea speelt, zegt volledig voor haar moeder te zorgen. "Ik doe alles voor haar."
En dat ondervond ook de Zuid-Afrikaanse voetbalbond vlak voor het WK. De bond weigerde volgens de Zuid-Afrikaanse spelersbeweging in de contracten vast te leggen of de speelsters al dan niet een WK-premie zouden ontvangen. Daarop ging de ploeg de barricaden op.
De speelsters boycotten de uitzwaaiwedstrijd tegen Botswana. Als gevolg daarvan moest Zuid-Afrika een reserveteam opstellen. Er moest zelfs een dertienjarige speelster van een lokale club worden opgeroepen om de selectie rond te krijgen.
Twee weken voor de start van het WK werd het geldconflict opgelost, dankzij een financiële injectie van een foundation dat zich inzet voor kansengelijkheid in het land. De eigenaar ervan, de Zuid-Afrikaanse miljardair Patrice Motsepe, betaalde maar liefst 300.000 euro om de zaak vlot te trekken.
Tegen die achtergrond is het verhaal van Zuid-Afrika op dit WK helemaal een sprookje. Na een verdienstelijk optreden tegen Zweden (2-1-nederlaag) verspeelde het land een 2-0-voorsprong tegen Argentinië (2-2). In het spektakelstuk tegen Italië volgde de absolute bekroning, dankzij Kgatlana.
Bondscoach Andries Jonker noemde Kgatlana vrijdag gekscherend "een nichtje van Nelli Cooman" vanwege haar snelheid. Voormalig topatlete Cooman was in de jaren tachtig de beste sprinter van Nederland op de 100 meter. Kgatlana speelt op het hoogste niveau van de Verenigde Staten, bij Racing Louisville FC.
Zuid-Afrika is geen volstrekt onbekende in het vrouwenvoetbal: vier jaar geleden deed 'Banyana Banyana' voor het eerst mee aan een WK. In 2012 en 2016 stond Zuid-Afrika op de Olympische Spelen.
Bij de laatste olympische kwalificatie in Rio de Janeiro was Vera Pauw de bondscoach (2013-2016) van de ploeg. Vorig jaar werd Zuid-Afrika kampioen van Afrika dankzij een 2-1-zege op Marokko, een van de andere sensaties op dit WK.
Een paar maanden voor die gewonnen finale speelde Zuid-Afrika een oefeninterland tegen Nederland. Oranje buitte in Den Haag het grote krachtsverschil tussen de twee landen uit: Oranje won met 5-1, ook al werd het nog 1-1.
Zuid-Afrika leeft zodoende als underdog toe naar het duel met Nederland. De Zuid-Afrikanen staan 54e op de wereldranglijst, Oranje negende. "Maar dit team heeft laten zien dat niets ons in de weg hoeft te staan", zei de Zuid-Afrikaanse bondscoach Desiree Ellis zaterdag strijdbaar.
Haar persconferentie stond symbool voor de beleving in het Zuid-Afrikaanse team. Na enkele minuten klonk er muziek en gezang vanuit de naastgelegen ruimte. Het bleek te gaan om de Zuid-Afrikaanse speelsters die net het veld hadden geïnspecteerd.
"Zo is het team, dit is onze cultuur. We dansen en zingen graag en nemen het niet de hele tijd serieus. Soms is het belangrijk om even van het moment te genieten", vertelde speelster Jermaine Seoposenwe.
En genieten doen de speelsters volop. Zeker als ze thuis op de bankrekening kijken. Iedere speelster krijgt van de FIFA in elk geval 80.000 euro aan prijzengeld. En dat is mede dankzij Magaia, de kostwinner.
Nederland-Zuid-Afrika begint zondag om 4.00 uur Nederlandse tijd. Het duel wordt gespeeld in het Sydney Football Stadium, dat plaats biedt aan 45.500 mensen.
Hoeveel fans er op de tribunes zullen zitten, is onduidelijk. Het duel was in een vroeg stadium uitverkocht, doordat veel Amerikaanse fans hadden voorgesorteerd op de groepswinst van de VS.
Die ging verrassend naar Nederland. Daarna zijn er weer veel kaarten op de markt gekomen. De KNVB houdt rekening met tweeduizend Nederlandse fans.
Source: Nu.nl sport