Na overleg met alle betrokken partijen heeft minister Mark Harbers van Infrastructuur en Waterstaatwoensdagavond besloten dat het schip naar Eemshaven gaat, meldt Rijkswaterstaat in de nacht van woensdag op donderdag.
Welk havenschap zit er te wachten op een smeulend schip? Dat het voor de berging van de Fremantle Highway cruciaal is dat het vrachtschip in veilige haven gebracht wordt, daarover is iedereen het eens. Volgens Rijkswaterstaat is Eemshaven de meest geschikte plek vanwege de korte afstand (64 kilometer), verslechterde weersomstandigheden, de aanwezige infrastructuur en de faciliteiten om het schip te bergen. ‘Door de sleepreis zo kort mogelijk te houden worden de risico’s beperkt.’
Op dit moment ligt het schip 16 kilometer ten noorden van Schiermonnikoog en Ameland en het vertrek is donderdagochtend voorzien. Wanneer het schip vertrekt en aankomt is ‘sterk afhankelijk van weer, stroming en getij’. De situatie aan boord is stabiel, aldus Rijkswaterstaat. Het grootste deel van het schip is geïnspecteerd en er zouden geen aanwijzingen zijn dat er nog brand is. Experts aan boord zullen tijdens de sleepreis het schip constant monitoren. De Fremantle wordt begeleid door de Guardian van de kustwacht en oliebestrijdingsschip Arca van Rijkswaterstaat.
Ze lagen dagenlang roerloos bij op de maritieme radar: de sleepboten en andere vaartuigen die zich op de Noordzee rond de Fremantle Highway begeven. Het autovrachtschip dat alweer een week geleden in brand vloog, is zelf van de radar verdwenen. Maar dat zijn de zorgen over de berging van het schip allerminst.
Na een sleeptocht van uren bereikte het 200 meter lange schip maandag een nieuwe tijdelijke locatie, 16 kilometer ten noordwesten van Schiermonnikoog. Daar ligt het verder af van scheepvaartroutes en meer uit de wind dan op de plek boven Ameland, waar de noodsituatie vorige week ontstond. Maar ‘tijdelijk’ duurde dagen. Waarom duurt het zo lang om het schip te bergen?
‘Bij de operatie zijn zeer ervaren bergingsspecialisten betrokken, maar dit betreft een uitdagende opgave’, schreef demissionair minister van Infrastructuur en Waterstaat Mark Harbers vorige week al aan de Tweede Kamer.
De 22 bemanningsleden die verwondingen opliepen tijdens hun evacuatie hebben het ziekenhuis inmiddels verlaten. De brand aan boord is gedoofd, meldde Rijkswaterstaat dinsdag. De charteraar van het vrachtschip, K Line, heeft de Nederlandse bergingsbedrijven SMIT Salvage en Multraship verzocht de Fremantle Highway te bergen.
Over de auteur
Jurre van den Berg is regioverslaggever van de Volkskrant in het noorden van Nederland en verslaat ontwikkelingen in de provincies Groningen, Friesland en Drenthe
Topman Peter Berdowski van Boskalis, het moederbedrijf van SMIT, sprak dinsdag zijn onvrede uit over de voortgang van de reddingsoperatie. De bergers willen het schip zo snel mogelijk richting de wal brengen om te beginnen met hun klus. Daar ligt het schip veiliger, en kan beter beoordeeld worden hoe groot de schade is. Valt het schip te redden, of is sloop onafwendbaar?
De Groningse Eemshaven is volgens de Boskalis-topman de meest logische locatie voor de Fremantle Highway. Haast is geboden, volgens Berdowski: er is zwaarder weer op komst, met flinke wind uit het noordwesten.
Spoed is er ook voor Rijkswaterstaat, dat toezicht houdt op de berging. ‘Wij willen ook dat het schip zo snel mogelijk naar een haven gaat, gelet op de risico’s voor bodembeheer, waterkwaliteit en nautische veiligheid’, zegt woordvoerder Edwin de Feijter. Oliebestrijdingsvaartuig Arca houdt namens zijn organisatie nog steeds de wacht.
Groningen Seaports kreeg maandag al het verzoek of de Fremantle Highway er terechtkan, bevestigt een woordvoerder van het havenschap. Toch werd dat zeker niet meteen gehonoreerd. ‘We zullen samen met andere overheden en betrokkenen de afweging maken of het veilig en verantwoord is dat het schip naar de Eemshaven komt’, klonk het woensdagmiddag nog formeel.
Andere havens bleven ook een optie voor Rijkswaterstaat. De organisatie was ‘non-stop in gesprek’ met de rederij, de bergingsbedrijven, de Kustwacht en de Veiligheidsregio. ‘Het lijkt misschien lang te duren, maar we zitten echt niet stil’, aldus De Feijter woensdagmiddag. Juist doordat er veel partijen met verschillende belangen bij de berging zijn betrokken, is het een complexe operatie. ‘Iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheden en eisen.’
Ruimte en tijd zijn de belangrijkste logistieke factoren: is er in een haven genoeg plek? ‘Niet alleen voor het schip, maar ook eromheen. Om werkzaamheden te verrichten, maar ook om een veilige afstand tot andere schepen en gebouwen te kunnen houden.’
Niet elke haven heeft bovendien dezelfde faciliteiten. De 3.783 auto’s die volgens de Japanse rederij K Line op het schip staan, moeten wellicht ook van boord. Wat met betrekking tot de veiligheid ook een rol speelde, is de aanwezigheid van een lng-terminal in de haven.
‘Er is geen sprake van dwarsliggen, maar dit proces heeft tijd nodig', aldus Rijkswaterstaat-woordvoerder De Feijter. In het uiterste geval kan de minister doorzettingsmacht gebruiken en een plek in een haven aanwijzen. ‘Maar liever kom je er met elkaar uit.’
Dat lukte woensdagavond alsnog, zo lijkt het. Wat er met de 3783 auto's die nog aan boord zijn gaat gebeuren, is nog onduidelijk.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden