Dat is de uitkomst van een ingelaste top van Ecowas op zondag. Die werd gehouden in Nigeria, dat op dit moment voorzitter is van de organisatie. De Nigeriaanse president Bola Tinubu heeft de defensiechefs van de Ecowas-lidstaten opdracht gegeven om zo snel mogelijk bijeen te komen.
Op de top werden ook sancties aangekondigd tegen Niger, waar president Bazoum afgelopen week werd afgezet door het leger. De tegoeden van Niger bij centrale banken van andere Ecowas-lidstaten worden bevroren. Ecowas-landen zullen ook alle commerciële en financiële banden met Niger doorsnijden. Voor de coupplegers geldt een reisverbod en hun persoonlijke tegoeden in het buitenland worden bevroren.
Over de auteur
Joram Bolle is algemeen verslaggever van de Volkskrant.
Ecowas heeft een troepenmacht paraat staan die in gevallen zoals in Niger kan ingrijpen. Voor het laatst gebeurde dat in 2017 in Gambia. President Yahya Jammeh, die de verkiezingen had verloren, weigerde zijn macht op te geven. Op verzoek van verkiezingswinnaar Adama Barrow trok Ecowas Gambia binnen, zodat hij alsnog zijn positie als president in kon nemen.
Eind vorig jaar besloten de leiders van het blok dat de interventiemacht van Ecowas moest worden versterkt, zodat beter ingegrepen kon worden tegen jihadistische dreigingen in de Sahel, maar ook om staatsgrepen het hoofd te kunnen bieden. In de afgelopen jaren hebben er succesvolle coups plaatsgevonden in Ecowas-lidstaten Mali, Burkina Faso en Guinee. Die landen zijn daarop geschorst door Ecowas, maar tot een militaire interventie om de macht te herstellen kwam het niet.
Ecowas is niet de enige die sancties instelt tegen Niger. De EU en Frankrijk hebben aangekondigd de veiligheidssamenwerking en financiële hulp aan Niger op te schorten. De Verenigde Staten hebben die stap nog niet gezet, maar de hulp aan Niger hangt wel aan een zijden draad, heeft de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken gezegd.
Het Westen heeft veel te verliezen door de coup in Niger. Onder president Bazoum gold Niger als laatste bondgenoot in de Sahel in de strijd tegen jihadisme, na de coups in Mali en Burkina Faso. Franse troepen zijn uit die twee landen vertrokken na de staatsgrepen.
Voor hun veiligheid leunen Mali en Burkina Faso nu meer op Rusland, in het bijzonder op het huurlingenleger van Wagner. De kans bestaat dat Wagner ook in Niger zijn slag slaat. Wagnerbaas Jevgeni Prigozjin heeft zijn diensten al aangeboden. Bovendien vinden de coupplegers dat de afgezette president Bazoum meer met Mali en Burkina Faso had moeten samenwerken.
Frankrijk heeft ook economische belangen in Niger, dat rijk is aan uranium. Zo’n 10 procent van het uranium in Franse kerncentrales komt uit Niger.
Bij de Franse ambassade in de Nigerese hoofdstad Niamey was het zondag onrustig. Er werden door demonstranten die de coup steunen Franse vlaggen verbrand en anti-Franse teksten gescandeerd. Ook werden er Russische vlaggen getoond en pro-Russische leuzen aangeheven.
Enkele demonstranten gooiden ook stenen naar de ambassade en probeerden over de muren te klimmen. De nationale garde hield ze tegen en riep later op de ambassade niet te vandaliseren. De Franse president Macron veroordeelde het geweld en zei dat Frankrijk een aanval op Franse burgers en diplomaten niet zal accepteren. Frankrijk zal dan ‘onmiddellijk en stevig’ ingrijpen. Er zijn zo’n 1.500 Franse militairen gestationeerd in Niger.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden