Een paar uur voor de aftrap van de WK-topper tussen de VS en Nederland toont demissionair sportminister Helder een sjaal in een afgehuurd restaurant in Wellington. 'Belgium, the Netherlands & Germany are ready for breaking new ground in 2027', staat er in rode, blauwe, oranje en zwarte letters op het doek.
Vanwege de strenge lobbyregels van de FIFA mag Helder de sjaal straks niet in het stadion dragen. Daarom gaat ze straks naar het nabijgelegen fanplein. Ze wil tijdens haar korte bezoek aan Nieuw-Zeeland elk moment aangrijpen om het doek te tonen.
De sjaal staat symbool voor de speciale missie van de KNVB en het kabinet tijdens het WK in Australië en Nieuw-Zeeland. Terwijl de Oranjespeelsters op het veld voor de wereldtitel gaan, proberen de Nederlandse hoogwaardigheidsbekleders in de bestuurskamer wereldkampioen lobbyen te worden.
En dat alles met maar één doel, tien maanden voordat de 211 voetbalbonden gaan stemmen over de kandidaten: het WK voetbal voor vrouwen moet in 2027 in Nederland, Duitsland en België plaatsvinden.
In de residentie van de Nederlandse ambassadeur in Nieuw-Zeeland vertelt secretaris-generaal Gijs de Jong van de KNVB al sinds 2018 bezig te zijn met het bid. Eigenlijk wilde de KNVB het WK helemaal alleen organiseren. Toen de FIFA het deelnemersveld uitbreidde van 24 naar 32 landen, zocht hij hulp bij zijn Duitse en Belgische collega's.
Voor de KNVB is de staat van het vrouwenvoetbal niet direct de reden om een WK te organiseren. Het fundament ligt er na het gewonnen EK van 2017 in eigen land: het Nederlands elftal behoort tot de wereldtop, er voetballen meer dan 100.000 meisjes in Nederland en voetbal onder meisjes is nog altijd de snelst groeiende sport van het land.
De beoogde organisatie van het WK heeft een diepere betekenis voor de voetbalbond. "Wij willen meer vrouwelijke bestuursleden, scheidsrechters en coaches", zegt De Jong. "Daar helpt zo'n toernooi enorm bij."
Volgens De Jong is op dat gebied nog een wereld te winnen. Er zijn op dit moment slechts vier vrouwen met het hoogste trainersdiploma. In de voetbalwereld zijn vrouwelijke directeuren op de vingers van één hand te tellen.
De Jong: "Artikel 1 uit de grondwet is niet voor niets artikel 1: iedereen is gelijk en moet gelijke kansen krijgen. Maar als de trainer van mijn zoontje niet kan, zal er geen moeder zijn die bijspringt. Terwijl mijn vrouw het beter zou doen dan ik. Maar alle vaders denken dat ze Mourinho zijn."
Het is volgens demissionair sportminister Helder de reden waarom het kabinet het bid steunt, al gebeurt dat zonder financiële bijdrage. "De ongelijkheid tussen man en vrouw moet worden opgeheven. De beste manier om te laten zien dat voetballende vrouwen heel mooi, goed en aantrekkelijk kunnen spelen, is een WK."
De KNVB is momenteel met de Belgische en Duitse collega's druk bezig met het schrijven van de plannen voor het WK. Het zogenoemde bidbook moet op 8 december bij de FIFA ingeleverd zijn. Op 17 mei 2024 wordt in de Thaise hoofdstad Bangkok de keuze gemaakt wie het WK mag organiseren.
Enkele details zijn al bekend: Amsterdam, Rotterdam, Eindhoven, Enschede en Heerenveen worden de vijf Nederlandse speelsteden en het vervoer van de teams en fans zal met het oog op het klimaat voornamelijk per trein gebeuren. Momenteel voert de KNVB gesprekken met de NS daarover.
"Je hoeft geen wetenschapper te zijn om te zien hoeveel kerosine er wordt verstookt tijdens dit WK in Australië en Nieuw-Zeeland. Dat kunnen wij beter doen", zegt De Jong vol zelfvertrouwen. "Ik ben ervan overtuigd dat we het beste bid zullen maken. Maar dat is genoeg. Het gaat in de wereld ook vaak om gunnen."
En daarom is hij en demissionair minister Helder in Nieuw-Zeeland. Lobbyen is officieel verboden, maar "mensen spreken mag altijd", zegt De Jong. En in Nieuw-Zeeland loopt iedereen rond die iets in het voetbal voorstelt, weet hij. "Dat was in 2015 en 2019 was dat nog niet zo. Dit WK wordt steeds groter qua aandacht en kaartverkoop."
De Jong ziet de strijd om de stemmen als een soort House of Cards, naar de gelijknamige politieke serie op Netflix. Alle 211 bij de FIFA aangesloten bonden mogen tijdens het FIFA-congres in 2024 een stem uitbrengen. Elke stem is evenveel waard: onderscheid tussen Engeland of Tuvalu is er niet. En dus zijn er 106 stemmen nodig voor een meerderheid.
De Jong is ervan overtuigd dat het gaat lukken. Met 52 UEFA-landen - Nederland, België en Duitsland mogen niet stemmen - is hij al een eind op weg. "Ik ben niet zeker van Rusland en Belarus. Maar tijdens het FIFA-congres in maart in Kigali werd ons vlammende betoog met applaus ontvangen. We gaan ze zeker houden aan de toegezegde steun."
Dat dacht de KNVB ook toen Johan Cruijff, Ruud Gullit en Paul van Himst in 2010 op de fiets een bidbook inleverden voor de organisatie van het WK mannen in 2018. Uiteindelijk bleek uit onderzoek van de FBI dat een groot deel van de comitéleden rond de toewijzing van dat WK was omgekocht. Het resultaat: Rusland won. Nederland ging met twee van de 22 stemmen af als een gieter.
"We waren toen naïef, maar dat gevaar is er niet meer. We hebben er veel van geleerd", zegt De Jong. Terwijl de FIFA schoon schip maakte, gooide de KNVB het over een andere boeg. Sinds 2018 is De Jong fulltime secretaris-generaal van de KNVB. In die functie reist hij de hele wereld over om met buitenlandse collega's te praten.
Het heeft volgens De Jong zijn vruchten afgeworpen. "Onze bondsvoorzitter (Just Spee, red.) zit in het bestuur van de UEFA, we hebben in mei de finale van de Champions League voor vrouwen gehad en vorig jaar het EK zaalvoetbal gehouden. Dat hebben we gedaan door contact te maken, een groot en sterk netwerk te hebben en ons verhaal goed te vertellen. Dat is wat we nu ook doen."
Op het WK in Australië en Nieuw-Zeeland bedraagt het totale prijzengeld 100 miljoen euro. Dat is bijna vier keer meer dan vier jaar geleden, maar ook vier keer minder dan bij het WK voor mannen vorig jaar in Qatar. FIFA-baas Gianni Infantino zegt dat in 2027 het prijzengeld gelijk zal zijn, zonder harde garanties af te geven.
Demissionair minister voor Sport en Langdurige Zorg Conny Helder vindt dat er geen onderscheid zou mogen zijn bij mannen en vrouwen. "Maar je moet het stap voor stap doen en er naartoe groeien. Het geld moet ook op tafel worden gelegd. Het zal niet allemaal in één keer gefikst zijn, maar ik vind het streven dat er geen verschil moet zijn een goed streven."
Source: Nu.nl sport