Afgelopen februari en maart ging ook in het Isala-ziekenhuis in het Drentse Meppel de SEH 's nachts dicht. Vorig jaar moest het LangeLand Ziekenhuis in Zoetermeer tijdelijk de SEH-afdeling drie dagen per week sluiten. En het Zuyderlandziekenhuis in Heerlen (Limburg) heeft na 2030 mogelijk helemaal geen spoedeisende hulp meer.
De personeelstekorten op de spoedeisende hulp zijn een landelijk probleem. Dat is mede het gevolg van politiek beleid, zegt David Baden, voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Spoedeisende Hulp Artsen (NVSHA).
"Het idee is dat het goedkoper is om de acute zorg te bundelen. Maar uit verschillende onderzoeken blijkt dat niet het geval te zijn. Ook de kwaliteit van de zorg is niet beter is in grotere ziekenhuizen. Bij een fusie tussen ziekenhuizen is bovendien de gedachte dat al het personeel behouden blijft, maar dat is vaak niet zo. En dan blijft er niet genoeg personeel over om de afdeling te bemannen."
Baden wijst erop dat bij het VUmc meespeelde dat alle zorg verplaatst zou worden naar de locatie van het AMC. "Als je een afdeling sluit, gaat het personeel niet zomaar mee naar die andere SEH-afdeling. Ze zijn breed opgeleid, dus kunnen ze ook in de wijkzorg of bij de ambulancedienst terecht. Mensen mogen zelf kiezen, je kan ze niet dwingen om ergens te gaan werken."
Dat beaamt ook Tanja van Roosmalen, voorzitter van de Nederlandse Vereniging Spoedeisende Hulp Verpleegkundigen (NVSHV). "Mensen kiezen er bewust voor om in een bepaald ziekenhuis te werken, vanwege de reistijd of omdat de sfeer van een ziekenhuis ze bevalt", zegt ze. "Bij een fusie worden de afdelingen groter. Maar sommigen fungeren juist beter in kleinere teams."
Er zijn zeker twaalfhonderd gespecialiseerde artsen nodig om alle SEH-afdelingen in Nederland te bemannen. Momenteel zijn er maar zeshonderd artsen. "Veertig artsen per jaar worden specifiek opgeleid voor de spoedeisende hulp. Maar we hebben er tachtig per jaar nodig zodat alle afdelingen een spoedeisende hulparts hebben", zegt Baden.
Bovendien is de achterstand niet in één klap weg te werken. "Als je in één keer zeshonderd SEH-artsen opleidt, gaan die ook weer tegelijk met pensioen. Dan zit je na zoveel jaar weer met hetzelfde probleem. Je wilt dat het opleiden geleidelijk gaat." Baden ziet dat er genoeg geïnteresseerden zijn voor extra opleidingsplekken. "De SEH is een populaire plek om te werken."
Maar bij verpleegkundigen is de uitstroom een veel groter probleem dan de instroom van nieuwe mensen. "Oorzaken zijn de onregelmatige werktijden, de hoge werkdruk, de toegenomen agressie van patiënten en familieleden", somt Van Roosmalen op.
"Door sommige ziekenhuizen worden meer mensen opgeleid dan eigenlijk nodig is. Om alvast rekening te houden met de hoge uitstroom."
De oplossing voor het personeelstekort is in ieder geval niet simpelweg een kwestie van meer geld, zeggen Baden en Van Roosmalen. "Er is genoeg budget vanuit de overheid", zegt Baden. "Maar het kost ook energie en inzet vanuit de ziekenhuizen. Je hebt ervaren mensen nodig die anderen opleiden en begeleiden."
Volgens Baden moet er eerst worden gekeken naar het verlichten van de zware werkomstandigheden en de werkdruk. "De salarissen zijn marktconform. Maar het is zwaar werk. We 'verbruiken' nu in hoog tempo werknemers. In de zorg vinden we hoge uitstroom bijna normaal, maar dat is het natuurlijk niet."
Baden noemt 'kleine' zaken zoals gratis parkeren, een bedrijfskantine die altijd open is en goede bereikbaarheid met openbaar vervoer voor werknemers.
"Die kunnen al een groot verschil maken. Dat zijn simpele dingen waar nu te weinig over wordt nagedacht." Ook vindt hij dat huisartsen en wijkverpleging meer waardering en inspraak in het beleid verdienen. "Met een vaste huisarts heb je bijvoorbeeld 20 procent minder SEH-bezoeken."
Van Roosmalen ziet vooral mogelijkheden bij het tegengaan van de uitstroom. Het binden, boeien en behoud van werknemers noemt ze dat. "We zien werknemers die als zzp'er aan de slag gaan. Dan hebben ze meer invloed op waar ze werken, en hoeveel uren."
Die flexibiliteit zou volgens Van Roosmalen ook kunnen worden geboden aan mensen met een vast contract. Ze ziet dat vooral de jongere generatie SEH-verpleegkundigen een andere balans wil met hun privéleven. Vaak werken ze daarom ook minder uren.
"Er loopt momenteel een proef in Noord-Brabant waarbij verpleegkundigen afwisselend werken op SEH-afdelingen in meerdere ziekenhuizen. Dan kunnen ze zien hoe het er op andere plekken aan toe gaat. Als die flexibiliteit mogelijk wordt, kun je tekorten in de regio makkelijker aanvullen."
We zijn benieuwd naar je mening over dit artikel. Klik hier om je feedback achter te laten in een korte vragenlijst van een minuut.
Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen
Source: Nu.nl algemeen