Recordhoge temperaturen in Rome, verdroogde olijven in Spanje en toeristen die onder de rook van bosbranden halsoverkop Griekse eilanden verlaten. Ondertussen zijn in China en het zuiden van de VS temperaturen van meer dan 50 graden gemeten.
Zien we hier een uitwerking van klimaatverandering? Wetenschappers van World Weather Attribution (WWA) antwoorden met een onomwonden 'ja'. WWA is een internationaal netwerk van klimaatinstituten, dat is opgericht om weersextremen te onderzoeken.
Uit hun dinsdag gepubliceerde onderzoek blijkt dat de kans op de huidige hittegolf in China "tenminste vijftig keer" groter is geworden door klimaatveranderig. In Zuid-Europa en het zuiden van de VS zou de waargenomen hitte zonder de mondiale opwarming zelfs "vrijwel onmogelijk" geweest zijn.
De resultaten zijn niet verrassend, zegt Friederike Otto van Imperial College London, een van de betrokken onderzoekers. "De wereld is niet gestopt met het verbranden van fossiele brandstoffen, het klimaat blijft opwarmen en hittegolven worden steeds extremer. Zo simpel is het."
Otto is een internationale autoriteit in het onderzoek naar weersextremen. Wat zij "simpel" noemt, is de kern van het verhaal: de aarde wordt warmer, hittegolven dus ook.
Maar daarachter gaat een ingewikkelder verhaal schuil. De piektemperaturen van hittegolven nemen namelijk veel sneller toe dan de stijging van de gemiddelde temperatuur. Dat komt doordat hitte leidt tot verdroging. Daardoor neemt de verdamping af en schieten de temperaturen verder omhoog.
De planeet warmt niet gelijkmatig op, zegt mede-auteur Sjoukje Philip van het KNMI. Volgens het onderzoek heeft klimaatverandering de huidige temperaturen in Zuid-Europa met 2,5 graad verhoogd.
Dat wil zeggen: bij exact dezelfde weerssituatie zou in het oorspronkelijke klimaat nu ook sprake zijn van een hittegolf, maar dan 2,5 graden koeler. "Ons onderzoek toont de grote gevolgen van de opwarming op de lokale temperaturen in Europa", aldus Philip.
Het KNMI is grondlegger van de gebruikte methode. Naast weermetingen worden klimaatmodellen gebruikt. Die draaien dan in twee standen: een op basis van het klimaat van ruim een eeuw geleden - en een op basis van het huidige klimaat, dat 1,1 graden warmer is.
De conclusies kunnen uiteenlopen: droogten zijn vaak verergerd door klimaatverandering, maar bij extreme regen is dat niet altijd het geval. Zo vond WWA geen verband met de overstromingen die Italië dit voorjaar nog troffen. Bij hittegolven is het verband steevast het grootst.
Bij verdere opwarming zullen hittegolven zoals in juli 2023 steeds normaler worden. Zuid-Europa heeft daarop nu een jaarlijkse kans van 1 op 10. Als de wereldwijde opwarming de 2 graden bereikt, zal deze hitte elke twee tot vijf jaar voorkomen. Tegen die tijd kan Zuid-Europa 's zomers ook de grens van 50 graden doorbreken.
Volgens Philip onderstreept het nieuwe onderzoek dan ook "de dringende noodzaak voor Europa" van zowel de aanpak van de bron van het probleem, als ook beleid gericht op het opvangen van de gevolgen.
Source: Nu.nl algemeen