Bij zijn aantreden als voorzitter van de KNWU in 2021 vertelde Wouter Bos dat hij de komst van een nieuwe Nederlandse ronderenner als een belangrijke opgave zag. ‘We moeten een opvolger van Tom Dumoulin vinden’, zei hij in de Volkskrant. ‘Dat maakt zoveel energie los. Daar spiegelen zoveel jonge mensen zich aan.’
Is er al zicht op? Wie het huidige klassement van de Tour de France ziet, moet wat treden afdalen om de eerste Nederlander tegen te komen: Wilco Kelderman (32) staat op de 18de plaats, op ruim een uur van geletruidrager en ploeggenoot bij Jumbo-Visma Jonas Vingegaard.
Het was voorzien: hij rijdt geheel in dienst van zijn kopman. Een landgenoot met potentie ontbreekt in Frankrijk. Thymen Arensman (23) eindigde zowel in de laatste Vuelta als de afgelopen Giro d’Italia als zesde. Ook hij schikt zich vooralsnog bij zijn ploeg Ineos Grenadiers in een rol als helper.
De zoektocht is gaande, nog voor het pleidooi van Bos. CyclingclassNL is een gezamenlijk project van KNWU, NOCNSF en Jumbo-Visma, gericht op de ontwikkeling van talenten in de leeftijd van 15 tot 18 jaar, zowel jongens als meisjes. Na twee seizoenen hebben er twintig de overstap naar opleidingsploegen of kleinere teams gemaakt – niet alleen Jumbo-Visma is afnemer, zoals de vrees was.
Volgens hoofdcoach Martin Truijens, met een verleden in de zwemwereld als begeleider van onder anderen Femke Heemskerk en Inge Dekker, verkleint het programma het gat tussen junioren en profs. De renners in de dop, geselecteerd op testdagen in het hele land, krijgen te horen wat ze moeten trainen en mogen eten, leren hoe ze onder druk kunnen presteren en krijgen adviezen over tactiek en techniek. Een arts en een mecanicien behoren ook tot de staf.
Over de auteur
Rob Gollin schrijft sinds 2016 over sport voor de Volkskrant, vooral over wielrennen. Eerder was hij algemeen verslaggever, kunstverslaggever en correspondent in België.
Truijens: ‘Het is hele plaatje, begeleiding op alle facetten die een topsporter tegenkomt.’ Het contact verloopt vooral online, maar er zijn ook trainingsstages ingelast. Op de testdagen werden de afgelopen twee jaar uit bijna 400 kandidaten 45 tieners gekozen, voor dit seizoen moet de selectie nog worden gemaakt.
Bij de vrouwen speelt het gemis van een klassementsrenner niet. In de Tour de France Femmes, die zondag start in Clermont-Ferrand, komen de twee topfavorieten uit Nederland: Annemiek van Vleuten (40) is titelverdediger, Demi Vollering (26) is na haar tweede plek van vorig jaar en een succesvol voorjaar de uitdager. Bedenk dat zich al jongere talenten aandienen, onder wie Shirin van Anrooij, Fem van Empel en Puck Pieterse, al zet de laatste nog haar kaarten op het mountainbiken.
Waarom het daar wel lukt? Truijens heeft een eenvoudige verklaring: ‘Het vrouwenwielrennen is nog een kleine sport. Relatief gezien fietsen veel vrouwen in Nederland. De concurrentie is beperkt. Dat gaat zonder twijfel veranderen. Er komen steeds meer ploegen in het buitenland bij die het professioneel aanpakken. Dat gaat vroeg of laat iets opleveren.’
De ambitie een nieuwe ronderenner te traceren en alvast wat te boetseren, is niet de enige drijfveer achter het project. De zorg over de tanende interesse onder de jeugd speelt een rol.
Truijens: ‘Ik meen dat het aantal licentiehouders de afgelopen tien jaar zo’n beetje is gehalveerd, van jeugd tot senioren. De vijver met talenten wordt kleiner. Je hebt een goede hengel nodig.’
Hoewel meer sporten kampen met teruglopende ledentallen, heeft wielrennen het onder de jeugd extra moeilijk, veronderstelt hij. ‘Fietsen wordt vaak gezien als saai. Het is eenzaam, je moet veel uren maken om iets te bereiken. Dat is best een opgave.’
Larissa Havik is bij CyclingclassNL coach van de meisjes. Volgens haar is een keuze voor het wielrennen voor hen nog minder vanzelfsprekend dan voor jongens. ‘Het begint meestal in de directe omgeving. Jongens gaan vaker met pappa mee. Je zou denken dat het succes aan de top enthousiasmeert. Maar deze generatie houdt zich daar nog niet zo mee bezig. Ze zitten op YouTube en TikTok. De droom van een Tourzege komt meestal later.’
Toelating tot CyclingclassNL verloopt in fasen. Op testdagen moeten kandidaten sprinten, een tijdrit op de ergometer afleggen, tonen welke trapfrequentie ze aankunnen en laten zien hoe behendig ze zijn met de fiets. Het gros is al lid van een wielerclub, maar enkelingen proberen het louter op basis van fysiek talent.
Wie bovengemiddeld scoort, fietst in een volgende ronde omhoog op de Camerig, een lange klim in Zuid-Limburg, en rijdt op het Tom Dumoulin Bike Park in Sittard een puntenkoers of afvalrace.
Begeleiders krijgen de beschikking over data die een indicatie van de mogelijkheden geven. Truijens relativeert de waarde ervan. ‘Als iemand 16 is, 70 kilo weegt en een piekvermogen 1.400 watt trapt, dan denk je: ha, we hebben een topsprinter in huis. Een lichtgewicht die op de Camerig 7 watt per kilogram produceert? Een klimmer!
‘Het probleem is dat ze op deze leeftijd nog volop in ontwikkeling zijn. Is er twee jaar later 6 kilo bij gekomen, krijg je een ander verhaal. Het heeft nog niet veel zin ze vast te pinnen. Een klassementsrenner moet ook nog eens een goede tijdrit in de benen hebben. Ik heb talent gezien, ja, maar ik ga geen namen noemen. Het is zeker het doel iemand weer een keer op het podium van de Tour te krijgen.’
Heeft Havik al bij de meisjes een potentiële winnaar in Frankrijk gezien? ‘Ja, er is zeker iemand met topniveau in haar mars. Maar het is zo lastig. De een is al vroeg heel goed, maar het is onzeker of ze zich nog verder ontwikkelt, terwijl een ander minder is en toch stappen blijft maken.’
De gretigheid de ronderenner van de toekomst in huis te halen, leidt ertoe dat teams met opleidingstrajecten in de organisatie ook vissen in de vijver van onder de 18 jaar.
Havik: ‘Daar zijn we geen liefhebber van. Op zo’n leeftijd is een renner pas aan het ontdekken wat bij hem of haar past. Ze kunnen een betere keuze maken als ze nog twee jaar wachten. Maar ja, het is wel spannend als je door een ploeg wordt benaderd. De keus is aan de sporter zelf. We zullen nooit zeggen: niet doen.’
Truijens waarschuwt ook. Wie met een profiel van ronderenner aansluit bij een team dat op een hoog niveau rijdt, zal het niet gemakkelijk krijgen. ‘Wat is je rol, waarom ben je aangetrokken? Als je bijvoorbeeld bij Jumbo-Visma komt, moet je met nogal wat grote namen afrekenen, voordat je ooit in die positie komt.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden