Binnen vijf jaar na je afstuderen alweer een carrièreswitch, voor veel fysio’s is het realiteit. Van alle fysiotherapeuten die de afgelopen drie jaar stopten, beoefende ongeveer 45 procent het vak nog geen vijf jaar. Dat blijkt uit een rondgang van de NOS en cijfers van de Stichting Pensioenfonds voor Fysiotherapeuten. De belangrijkste reden? Het ontbreken van een cao.
Sinds het wegbezuinigen van fysiotherapie uit het basispakket in 2004 is het financieren van een goede cao ondoenlijk. Omdat de zorg buiten het basispakket valt, hebben zorgverzekeraars geen zorgplicht. Het gevolg: de tarieven zijn al jaren extreem laag. Dat betekent dat werkgevers te weinig financiële ruimte hebben om te voldoen aan de basisregelingen uit een cao.
Over de auteur
Laura van der Heiden is fysio- en manueel therapeut en student Fysiotherapiewetenschap aan de Universiteit Utrecht.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Een mogelijke oplossing is het opnemen van fysiotherapie in het basispakket. Niet voor niets vroegen Kamerleden Joba van den Berg (CDA) en Corinne Ellemeet (GroenLinks) onlangs aandacht voor de maatschappelijke meerwaarde van fysiotherapie in het basispakket. Helaas laat de invoer van eventuele wijzigingen nog tot minimaal 2025 op zich wachten.
Ondertussen loopt de druk verder op. Zonder cao heeft de branche het zwaar; dat geldt voor werknemers én werkgevers. Veel werknemers moeten hun eigen pensioen regelen en hun eigen (verplichte) bijscholing betalen. Ook zijn zij afhankelijk van hun werkgever voor de hoogte van het salaris. Tel daar de hoge werkdruk bij op en je snapt dat veel starters het voor gezien houden.
Ook werkgevers zitten in een spagaat. Zonder duidelijke richtlijnen voor arbeidsvoorwaarden en beloningen is het moeilijk om gekwalificeerd personeel te werven en behouden. En het ontbreken van een gezamenlijk kader leidt tot beperkte onderhandelingsmogelijkheden met zorgverzekeraars.
Kortom, een cao is noodzakelijk. Alleen zo kunnen we eerlijke arbeidsvoorwaarden garanderen. Met een cao kunnen fysiotherapeuten samen opkomen voor hun belangen, waardoor ze sterker staan tegenover zorgverzekeraars en andere belanghebbenden. Bovendien draagt een collectieve overeenkomst bij aan het bevorderen van professionele ontwikkeling en het waarborgen van kwaliteit binnen de sector, bijvoorbeeld via een afgesproken budget voor bij- en nascholing.
Zitten er ook nadelen aan een cao? Volgens tegenstanders wel. Het invoeren van een cao zou tot hogere kosten leiden, waardoor bijvoorbeeld kleine praktijken moeite hebben om aan de financiële verplichtingen uit een cao te voldoen. Hierdoor worden groeimogelijkheden van deze praktijken belemmerd.
Dat is een belangrijk argument, maar het weegt niet op tegen de voordelen van een cao voor de branche. Op de lange termijn zorgt een cao voor meer stabiliteit en duurzaamheid in de sector. Betere arbeidsomstandigheden hebben meer personeelsbehoud, hogere productiviteit en betere zorg tot gevolg. En dat kan uiteindelijk juist leiden tot groeimogelijkheden voor praktijken.
Elk jaar zonder cao brengt de branche verder in gevaar. Op een congres sprak ik een startende mede-fysiotherapeut. Hij vroeg me of het normaal is dat hij met zijn variabele urencontract nauwelijks rondkomt. Ik moest hem bevestigend antwoorden. ‘Uurtje, factuurtje’, geen loondoorbetaling bij ziekte – het zijn helaas bekende constructies in de sector. De trieste realiteit is dat deze startende fysiotherapeut inmiddels een bijbaan heeft genomen om zijn huur te kunnen betalen.
Het is cruciaal dat fysiotherapeuten gezamenlijk opkomen voor hun belangen en streven naar betere arbeidsvoorwaarden. En ik kan alleen maar hopen dat zorgverzekeraars hun verantwoordelijkheid nemen en de waarde van fysiotherapie erkennen door passende vergoedingen te bieden. Misschien dat de komende generatie fysiotherapeuten dan wél een loopbaan in de fysiotherapie van minstens vijf jaar haalt.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden