Voor Kylie Martin (47) zou Ketikoti dezelfde status mogen hebben als Bevrijdingsdag. ‘Een Bevrijdingsfeest en vrije dag voor heel Nederland.’ Martin kwam 22 jaar geleden in Amsterdam wonen. ‘Toen wist niemand wat Ketikoti was. Moest ik uitleggen waarom ik een dag vrij wilde.’ Het besef over deze dag heeft ze zien veranderen. Martin werkt bij een marketingbedrijf. ‘Zelfs de expats bij het bedrijf kennen inmiddels de betekenis van deze dag.’ Ze heeft haar kinderen meegenomen om hen het belang mee te geven. ‘Het is een moment om terug te kijken. Om stil te staan. Te onthouden wat er is gebeurd. Niet alleen voor de nazaten van de slaafgemaakten maar voor alle Nederlanders.’
Milton Verseput (40) stond met tranen in zijn ogen naar de koning te kijken, met zijn tienjarige dochter voor hem. Verseput: ‘Ik had niet verwacht dat het me zo zou emotioneren. We hebben hier zo lang op gewacht. Het is een bepaalde erkenning voor mij.’ Verseput komt uit Haarlem en stuitte nog weleens op onbegrip bij vrienden. ‘Waar is die dag voor nodig?’, vroegen ze hem. Verseput: ‘Dat hoef ik na vandaag niet meer uit te leggen. Door de woorden van de koning heeft het legitimatie gekregen. Alsof ik er nu bij hoor. Hiervoor voelde ik me niet altijd een echte Nederlander. Door deze woorden voel ik me heel erg gezien.’
Vicky Amo-Addae (31) staat naast Verseput en schudt instemmend haar hoofd. Ze is half-Ghanees, half Nederlands. ‘Het overviel me’, zegt ze over de toespraak van koning Willem-Alexander. ‘Ik zag de emotie niet aankomen. We wilden vandaag hier zijn. Erkenning is het sleutelwoord.’ Dit is voor haar het begin van ‘echte erkenning’ voor de zwarte gemeenschap.
Pieter van den Brink (26), biertje in zijn hand, is met vrienden naar het Museumplein gekomen voor een ‘leuke dag’. De toespraak van de koning heeft hij niet gezien. ‘Toen waren we naar panfluiten aan het luisteren. Ik heb niet zoveel met het Koningshuis.’ Van den Brink komt voor de muziek en mensen: ‘Er is hier een gemeenschap die ik niet altijd tegenkom.’ Hij zit naar eigen zeggen in een ‘geprivilegieerde bubbel’ en is niet bekend met discriminatie. Dat er desondanks meer aandacht is voor de ‘zwarte bladzijde’ in de Nederlandse geschiedenis noemt hij belangrijk. ‘Bredere aandacht daarvoor is goed.’
Liliane Dirks (44) vond de toespraak ‘heel indrukkend en emotioneel.’ Dirks had de laatste dagen veel activiteiten over slavernij bijgewoond. Vanwege haar huidskleur is ze zich dit jaar steeds meer gaan verdiepen in het verleden, vrienden van Surinaamse afkomst trokken haar mee op wat ze een ‘ontdekkingsreis’ noemt. ‘Ik heb er veel meer bij stil gestaan dan afgelopen jaren.’ Ze is geadopteerd en van Afrikaanse afkomst. ‘Veel mensen zijn niet bekend met het verleden. Daarom zijn de getuigenissen goed.’ Dat de koning om ‘vergiffenis’ vroeg, raakte haar. ‘Ik vond het oprecht overkomen. De tekst kwam vanuit zijn hart.’
Ook voor Elmira van Dommelen (53) was het een ‘zeer emotionele’ toespraak. ‘Een historisch moment voor Nederland.’ Ze was zich de laatste jaren steeds bewuster geworden van de positie van de zwarte gemeenschap. Door Zwarte Piet, Sylvana Simons en de podcast Plantage van onze voorouders. ‘Dat bouwde op tot dit moment.’ Dat er ook Nederlanders zijn die zich verzetten tegen excuses, komt volgens haar voort uit ‘schuld en schaamte.’ Van Dommelen: ‘Die zijn bang dat het Sinterklaasfeest wordt afgepakt en realiseren zich niet de pijn van achterstelling, die nog steeds doorwerkt. Zelfs op scholen. Ongelooflijk dat dat nog steeds gaande is.’ De excuses zijn voor haar het begin van een nieuwe tijd. ‘We moeten ons richten op de mensen die naar elkaar toe willen groeien.’
Rudson Kwidama (59) is naar het Museumplein gekomen omdat deze dag ‘heel veel’ voor hem betekent. Zijn grootouders op Curaçao werkten als slaaf op de plantages, ontdekte hij toen hij zijn stamboom uitzocht. Vooraf hoopte hij al dat koning Willem-Alexander zijn excuses zou aanbieden. Hij is benieuwd hoe de samenleving daarop zal reageren. ‘Ik ben niet boos op de Nederlanders. Ik hoop dat mensen uit Afrika en Europa in vrede naast elkaar kunnen leven, zonder discriminatie.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden