Toen David Fontijn wist dat hij niet lang meer te leven had, was het zijn diepste wens de ceremonie voor het afstuderen van zijn oudste dochter bij te wonen en nog eenmaal op te treden met zijn jongste dochter. Hij was er inderdaad bij toen Rivka haar bul ontving in Nijmegen. En kort daarna speelde hij, zittend op een stoel, bas in het bandje met Channah, dat nummers bracht van onder anderen Amy Winehouse. De zaal in de Kroepoekfabriek in Vlaardingen was gevuld met familie, vrienden en collega’s. Het werd een afscheidsconcert. Hij overleed op 1 mei, op 52-jarige leeftijd.
David Fontijn, hoogleraar aan de Universiteit Leiden, was een scherpzinnig archeoloog, die door collega’s en studenten op handen werd gedragen. Een zachtaardige, aimabele man, zegt Quentin Bourgeois, universitair hoofddocent die bij Fontijn is gepromoveerd. ‘Je kon altijd bij hem terecht als je met iets zat, maakt niet uit waarover. Hij luisterde goed.’ Hij voelde aan wat studenten nodig hadden. ‘David was de perfecte docent en mentor, zowel voor de beste als voor de wat minder goede studenten.’
De Volkskrant profileert regelmatig bekende en onbekende, kleurrijke Nederlanders die onlangs zijn overleden. Wilt u iemand aanmelden? postuum@volkskrant.nl
Dat hij bevriend was met de collega’s in zijn team, tekent hem. ‘Hij heeft altijd benadrukt dat mensen gemaakt worden uit relaties’, zegt universitair docent Maikel Kuijpers. ‘In de academische wereld kom je nogal eens ego’s tegen. Daar is bij onze groep geen sprake van, dankzij hem. Hij liet zien dat je ook zonder ellebogenwerk carrière kan maken.’
Fontijn maakte internationaal naam met onderzoek naar de Bronstijd in Europa. Hij ontdekte dat in die periode, die duurde van ongeveer 2200 tot 800 voor Christus, waardevolle bronzen voorwerpen als zwaarden en bijlen doelbewust kapot werden gemaakt en weggegooid in moerassen en rivieren. Een bizarre economie van vernietiging, noemde hij dat.
Metaal was belangrijk voor mensen, het had waarde en gaf prestige, zei hij tegen de Volkskrant. ‘Als je er openlijk afstand van doet, zou dat ook prestige kunnen opleveren.’ Zijn idee dat vernietiging nieuwe sociale waarden kon scheppen heeft de Europese Bronstijd in een ander perspectief geplaatst, stelt Bourgeois. ‘Dat vind je nu terug in de handboeken.’
Met boezemvriend Ruurd Kok, die hij begin jaren negentig leerde kennen tijdens een opgraving in Midden-Delfland, deelde David een fascinatie voor de gewelddadige kant van de mens. Met hun brede belangstelling raakten ze nooit uitgepraat over van alles en nog wat, maar telkens keerden die vragen terug: Wat vertelt de archeologie ons over wie wij zijn? Is de mens goed of slecht? Heel wat uren zaten ze zo te bomen in het Leidse café De Uyl van Hoogland. Ze gingen op zoek naar sporen van de oorlog in Rotterdam, de invasiestranden van Normandië, Berlijn.
David was een hartstochtelijk liefhebber van muziek: van heftige punk tot jazz. Hij hield van The Police, David Bowie, Radiohead. Met het gezin bezocht hij geregeld het North Sea Jazz Festival. Onder het pak dat hij soms aan moest vanwege zijn bestuursfuncties voor de faculteit droeg hij steevast een T-shirt met een van zijn muzikale helden.
Zijn leven werd in toenemende mate beïnvloed door een hartaandoening die hij vermoedelijk tijdens zijn studie had opgelopen bij een opgraving in Syrië. Daar sprak hij weinig over, vertelt zijn vrouw Monique. ‘Hij heeft er nooit zielig over gedaan. Hij was een echte doorzetter. Hij vond tot het eind dat je wat moois van het leven moet maken.’ David bleef werken, de laatste tijd vooral vanuit huis, en contact houden met collega’s in binnen- en buitenland. Hij was bijna klaar met een Engelstalig boek over de Bronstijd. Dat gaan leden van zijn team afmaken.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden