In de loop van de ochtend hebben zich een paar honderd actievoerders van alle leeftijden verzameld naast het terrein van Tata Steel, waar de fabriek vandaag draait als elke andere dag. Tata Steel is de grootste CO2-uitstoter van Nederland.
"Ik voel gezonde spanning", zegt Klaasje uit Den Haag terwijl ze de slaap uit haar ogen wrijft. Ze heeft dit wel vaker gedaan. Vannacht sliep ze op een geïmproviseerd bedje van karton in het actiekamp van Greenpeace. Sinds vrijdagochtend bivakkeren activisten in de duinen pal naast de staalfabriek. Het voelt als een festival, maar dan met een ander doel: aandacht vragen voor de vervuiling van Tata Steel.
De demonstranten willen het terrein van Tata Steel bezetten. Dat is verboden, en kan zelfs gevaarlijk zijn volgens Frank Dales, de burgemeester van de gemeente Velsen. Of dat ook echt zal lukken, is 's ochtends nog maar de vraag voor de mensen in het actiekamp. "Er is veel beveiliging en politie aanwezig", zegt Klaasje. Maar de actievoerders zijn positief: "We hebben al gewonnen door hier te zijn", roept een demonstrant. "Als we twee stappen zetten, is dat al winst!"
Rond elf uur vertrekt de stoet demonstranten in vuurrode overalls naar het terrein van Tata Steel, terwijl zij leuzen roepen als: "Vlucht, vlucht, vlucht, kanker in de lucht!", "Overheid, laat ons niet stikken" en "Ziek van deze fabriek!".
Onder het oog van de politie wordt een hek dat toegang geeft tot het terrein opengebroken. Een grote groep demonstranten gaat naar binnen. Een Tata Steel-medewerker die al 25 jaar in dienst is bij het bedrijf houdt vandaag samen met een aantal andere medewerkers een oogje in het zeil. Hij kijkt toe, maar grijpt niet in. Hij heeft best begrip voor de actievoerders: "Wij weten ook wel dat we geen koekjesfabriek zijn."
Direct naast het protest van Greenpeace is een 'solidariteitsdemonstratie' aan de gang. Omwonenden en andere organisaties staan langs de hekken en moedigen met luid gejuich de actievoerders op het terrein aan.
Maar lang niet alle omwonenden zijn te spreken over de demonstratie. Wanneer we een langslopende omwonende vragen wat hij van het protest vindt, mompelt hij hoofdschuddend: "Mafketels".
Dat komt doordat niet iedereen blij is met de komst van een grote organisatie als Greenpeace, zegt Jan uit Wijk aan Zee. "Zij weten niet wat leeft in dit dorp. Wij willen ook wel dat het hier schoner wordt, maar dat gaat niet van de ene op de andere dag."
Sommige omwonenden struikelen ook over de plek waar de demonstranten hun kamp hebben opgezet. Het gaat om een beeldentuin midden in de duinen, een vredige plek. "Het stoot veel mensen uit het dorp tegen de borst dat hier nu een actiekamp staat."
Vrijdag kondigde burgemeester Dales een noodverordening aan voor het terrein van Tata Steel, uit angst dat het protest uit de hand zou lopen. Maar eenmaal op het terrein, verloopt het protest vrij gemoedelijk. De actievoerders blijven uit de buurt van de fabrieken, al zijn ze wel een silo opgeklommen om spandoeken op te hangen en lopen ze om een van de fabrieken heen.
Op het terrein kijkt Ed, leidinggevende van een van de cokesfabrieken, gefascineerd naar de actievoerders. "Ik vind het een goede actie", zegt hij. "Wij willen ook geen kolen meer. Misschien kan dit een signaal afgeven aan de overheid om subsidies te verlenen voor meer verduurzaming." Maar hij vertelt ook dat hij wakker werd met een knoop in zijn buik: "We willen dat iedereen heel naar huis gaat en de installaties niet worden beschadigd."
Even verderop praaat een Tata Steel-medewerker - toevallig net als de actievoerders ook gehuld in rode overall - met Greenpeace-milieuactivist. "Ik moet ook gewoon mijn geld verdienen", zegt hij, bijna verontschuldigend. "Wij zijn niet tegen u", reageert de actievoerder.
De demonstranten benadrukken tijdens het protest steeds dat het protest gericht is op Tata Steel als bedrijf, niet op de mensen die bij het bedrijf werken. Herhaaldelijk roepen ze: "Wij strijden tegen het grote kapitaal. Niet tegen werkers, het schaadt ons allemaal!".
Met de actie wil Greenpeace bereiken dat Tata Steel stopt met de vervuilende industrie. De milieuorganisatie doelt hier op de twee cokesfabrieken, waarin steenkool wordt verbrand en verwerkt voor de staalproductie.
Bij het verbranden van steenkool komen geregeld schadelijke stoffen in de lucht. Dat zorgt behalve voor CO2-uitstoot ook voor gezondheidsrisico’s voor omwonenden. Het is voor 1.100 omwonenden reden genoeg om gezamenlijk aangifte te doen tegen de staalproducent. Daarnaast stelde de Omgevingsdienst Tata Steel deze week onder verscherpt toezicht.
Ook Hans van den Berg, CEO van Tata Steel Nederland, was aanwezig in het actiekamp. Hij kwam vrijdagavond poolshoogte nemen en liet in een reactie weten hetzelfde einddoel te hebben als de actievoerders.
"Wij willen de leefomgeving verbeteren met concrete maatregelen en tastbare resultaten. Dat is geen loze kreet, want die omwonenden, dat zijn we ook zelf." Greenpeace was blij met de komst van Van den Berg, maar vindt dat deze plannen te lang op zich laten wachten.
Inmiddels hebben alle activisten het terrein van Tata Steel weer verlaten. Er is niemand aangehouden.
Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen
Source: Nu.nl economisch