Vorige zomer kwam het hoge woord eruit: Schiphol moet krimpen. Wat het kabinet betreft mag de luchthaven geen 500 duizend vluchten per jaar meer uitvoeren, vanwege de herrie voor omwonenden. Schiphol moet een maatje kleiner: eerst naar 460 duizend vluchten en dan naar 440 duizend vluchten.
De luchtvaartindustrie moest even knipperen met de ogen, want het besluit was een forse trendbreuk: Den Haag had Schiphol juist decennialang ruim baan gegeven. Een succesvolle tegenaanval volgde: met een potje juridisch armworstelen in de rechtsbank wist de luchthaven de tussenstap naar 460 duizend vluchten te voorkomen.
Nu is de strijd losgebarsten over de grote terugval naar 440 duizend vluchten. Niet bij de rechter, maar op papier. Tot afgelopen week was er een inspraakronde voor maatschappijen, omwonenden en andere belanghebbenden. Nu iedereen heeft gesproken, werd het loket afgelopen vrijdag gesloten.
Van de reactiemogelijkheid is gretig gebruikgemaakt. Er is online 173 keer gereageerd, naast nog een onbekend aantal reacties per post dat niet wordt gepubliceerd. Ze komen van een bont gezelschap aan belangengroepen, luchtvaartbedrijven en regeringen.
De bijdragen gaan alle kanten op en geven daarmee een kraakhelder beeld hoe uiteenlopend de belangen zijn. Omwonenden geven een inkijkje in het leven vlak bij een van de grootste luchthavens van Europa. ‘Ik heb van de week de kermis naast mijn huis gehad. Dit geeft nog minder geluidsoverlast dan Schiphol’, schrijft een inwoner van Uithoorn. ‘Als een vliegtuig overkomt trilt het in huis.’ ‘Tijdens overvliegen wordt converseren moeilijker’, schrijft dhr. Van der Jagt uit Reeuwijk, ‘of wordt geluid van radio of televisie moeilijker te verstaan.’
De meeste bewoners zijn groot voorstander van de krimp. Voor sommigen, zoals de bewonersvereniging uit Nieuwkoop, gaat de krimp niet ver genoeg en moet de luchthaven nog een kopje kleiner, terug naar 350 duizend vluchten. Ook Greenpeace, Milieudefensie en Natuur & Milieu noemen de krimp naar 440 duizend vluchten ‘onvoldoende ambitieus’ en vragen om harder ingrijpen, vanwege ‘de uitstoot van CO2, (ultra)fijnstof, stikstof en zeer schadelijke stoffen’.
Aan de andere kant staan luchtvaartmaatschappijen, zoals Emirates en het Portugese TAP. Die verbijten zich in hun reactie over dat Haagse plan en stellen in sommige gevallen dat de maatregel juist averechts zal werken. Finnair: ‘Toekomstige inkomsten gaan verloren en kunnen dus niet worden besteed aan verduurzamen en het voorkomen van geluidsoverlast.’
De luchtvaartvakbonden vrezen dat 13 duizend werknemers hun baan zullen verliezen, zo'n 10 procent van de werkgelegenheid rond Schiphol. Vanuit Ottawa doet ook de Canadese regering een duit in het zakje en schrijft dat krimp in strijd is met diverse internationale verdragen.
Een clubje ambtenaren op het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) krijgt de schone taak om alle bijdragen te lezen. Toch zal de meeste aandacht niet uitgaan naar de vijfregelige reacties vol kapitalen, die eisen dat ‘Schiphol en KLM MOETEn KRIMPEN!!!!’. Het zijn de meest uitgebreide en onderbouwde plannen die het best zullen worden bestudeerd. Die komen uit de koker van de luchthavendirectie en KLM.
Schiphol is geen voorstander van de voorgestelde krimpplannen. De luchthaven somt in haar bijdrage diverse technische, juridische en operationele bezwaren op. Schiphol komt daarom met een alternatief plan op de proppen: het verbieden van nachtvluchten, lawaaiige toestellen en privéjets. De krimp naar 440 duizend vluchten zou dan overbodig zijn.
KLM, de grootste gebruiker van de luchthaven, heeft eveneens een eigen plan opgesteld. Het 93-pagina's tellende alternatief is niet online gepubliceerd maar werd wel gepresenteerd aan de pers. Belangrijkste pijler onder het plan is de aankoop van 103 nieuwe toestellen, die op papier 50 procent stiller zijn. Samen met bijvoorbeeld het verder isoleren van woningen en het hoger vliegen, worden de geluidsdoelen vanaf 2027 gehaald, heeft het bedrijf laten berekenen.
De plannen zullen de komende maanden worden bestudeerd, onder meer door de luchtverkeersleiding die bekijkt of ze wel haalbaar en veilig zijn. Uiteindelijk is het aan luchtvaartminister Mark Harbers (VVD) om te besluiten voor welke combinatie van plannen hij kiest. Hoe dat eruit zal zien is nog onduidelijk. Onzeker is ook of de deadline van 2024 gehaald zal worden. Vaststaat dat het resultaat aan het eind van de rit nooit iedereen zal bekoren.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden