Oneindig zijn de verschillen tussen het kleine en het grote voetbal. Het kleine voetbal, dat zijn de amateurs, de beginners, de dromers van loopbanen in het schijnsel van roem en aandacht. De shirts van VV Helpman en GRC uit Groningen, waarin Ronald Koeman en zijn broer Erwin zich hulden als jongen, hangen op een paspop naast het podium waar Koeman op een zomerse zaterdag in Zeist tot de pers spreekt.
‘Die zijn weggekocht’, zeiden ze toen al, toen de broers van Helpman naar het iets grotere GRC vertrokken. Ze waren nog geen tien jaar. Het grote voetbal begon al een beetje te knagen aan het kleine voetbal.
Koeman poseert tussen de klassieke tenues van toen, zonder reclame, op de dagen die door de KNVB zijn omgedoopt tot het ‘weekeinde van het amateurvoetbal’. ‘Het was een mooie tijd. Op die leeftijd denk je alleen aan voetbal. Later wordt het gecompliceerder. Ik zou die tijd best willen overdoen.’ Internationals lopen tijdens de openbare training een paar rondjes in het shirt van hun eerste clubje. Mooie, bonte tenues. Honderden kinderen juichen ze toe. Xavi. Frenkie.
Over de auteur
Willem Vissers is ruim 25 jaar voetbalverslaggever voor de Volkskrant. Hij versloeg acht WK’s. In 2022 is hij uitgeroepen tot sportjournalist van het jaar.
Halverwege trekken ze hun warme amateurshirt weer uit, alsof ze zich ontdoen van de huid uit het verleden. Het grote voetbal, dat is de finale van de Champions League, de grote competities. Belangen. Geld, camera’s, als de onbevangenheid vaak is verdwenen en normaal gedrag onder druk staat in volle stadions, waar alleen de winst telt.
Oranje, het summum van het grote voetbal voor menigeen, probeert het voorbeeld te geven, ook qua gedrag, al wil de ploeg ver gaan voor de winst in de Nations League. Dat is het toernooi waarvan de ontknoping de komende week in Nederland plaatsheeft, met eerst de halve finales Nederland - Kroatië (woensdag, in Rotterdam) en Italië - Spanje (donderdag, in Enschede). Ja, ook Koeman zelf ging soms over de schreef in zijn loopbaan. Niets menselijks is hem vreemd.
Misschien, stelt hij, gebeurde vroeger zelfs meer op de velden van het grote voetbal, want er waren minder camera’s en er was geen VAR. Maar juist omdat voetbal zo’n open biotoop is tegenwoordig, brengt dat grote voetbal verantwoordelijkheid mee.
Dan is de bondscoach het eens met generatiegenoot Marco van Basten, die zijn ergernis over de verloedering van het spel niet meer kan aanzien en een brief op poten stuurde naar voorzitter Gianni Infantino van de Fifa, met ideeën over zuivere speeltijd en de beoogde regel dat alleen de aanvoerder mag protesteren bij de arbitrage. Als werknemer van de Fifa probeerde Van Basten jarenlang, meestal vergeefs, om dergelijke veranderingen tot stand te brengen. Hij haakte gefrustreerd af. Nu staat hij op de barricaden als analyticus, als hoeder van het spel.
Koeman sluit zich aan bij de ‘goede ideeën van Marco’. ‘Ik stoor me ook vreselijk aan gedrag tijdens sommige wedstrijden, zoals tijdens de eerste helft van de bekerfinale tussen Ajax en PSV. Continu bezig zijn met elkaar en met de scheidsrechter. Ik houd daar niet van. Ik vraag me weleens af: waar zit ik eigenlijk naar te kijken?’
Bij het Nederlands elftal probeert hij dat ook aan te geven. De aanvoerder protesteert, mocht dat nodig zijn. Anderen niet. Dat wil niet zeggen dat hij niet alles wil proberen om de Nations League te winnen. Hij weet nog hoe blij de Portugezen vier jaar geleden waren, nadat ze de finale tegen Oranje met 1-0 wonnen bij de ouverture van het toernooi. Het is een prijs, hoe nieuw ook. ‘We praten nu nog altijd over 1988’, aldus Koeman, destijds verdediger in het enige Nederlands elftal dat een prijs won.
‘Oranje is getergd’, aldus Koeman, die zijn rentree als bondscoach zag mislukken door een kansloze nederlaag in Frankrijk (4-0) voor de EK-kwalificatie. Toen waren te veel spelers niet in vorm of geblesseerd, dan wel weggevallen door ziekte. In vergelijking met toen zijn er verschillende veranderingen. Andries Noppert is na langdurig blessureleed terug als mogelijke doelman, terwijl Memphis Depay juist is weggevallen als spits. Cody Gakpo, Donyell Malen en Wout Weghorst zijn de kandidaten voor de spitspositie, al zal Malen eerder rechtsbuiten zijn en Xavi Simons of Noa Lang linksbuiten.
Denzel Dumfries (Internazionale) en Nathan Aké (Manchester City) sluiten zo snel mogelijk na de finale van de Champions League aan bij de groep. Koeman verwacht dat ze woensdag inzetbaar zijn. Eventjes was hij zaterdag trouwens verontwaardigd: toen het over Jeremie Frimpong ging, de aanvallende vleugelverdediger van Leverkusen die mee naar het WK was (zonder te spelen overigens) en die zich afmeldde voor het EK met Jong Oranje, omdat hij dat niveau ontstegen zou zijn. ‘Ik denk dat het een verkeerde beslissing is’, aldus Koeman. Het zijn van die besluiten die onmiskenbaar horen bij het grote voetbal.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden