Een Amsterdamse straat bezetten voor een warm koekje of een platgedrukte hamburger? Yes please! Helaas leek de beloofde TikTokrij bij Maijard Smashburgers inmiddels alweer verdwenen.
Ik ging naar Amsterdam om de TikTokrij te zien. Er waren, las ik, problemen ontstaan met grote, briesende hordes jonge toeristen in de hoofdstad. Die staan met zombie-achtige blikken en telefoons in de hand hele straten bezet te houden terwijl ze wachten op een warme stroopwafel, een gesouffleerde pannekoek met matcha, een kaneelbroodje, een beker bubbelthee, of een frietje met kaas (ik krijg honger) – omdat dat specifieke gerecht ze was aangeraden op TikTok. Om de rijen in goede banen te leiden, zijn er soms zelfs ‘crowdmanagers’ nodig die de wachtenden richting de overvraagde etablissementen dirigeren, en omwonenden klagen steen en been. Dat is natuurlijk een grappig gegeven, en vrijwel iedereen boven de 25 schudde meewarig diens hoofd of klom in de pen om zorg uit te spreken over dit door Chinees algoritme aangedreven, beslist laatste-dagen-van-Rome-achtige kuddegedrag. ‘TikTokrij. TikTokrij. Columnisten en twitteraars vonden het een heerlijk woord om hun sleetse de-jeugd-van-tegenwoordig-observaties aan op te hangen’, schreef collega Lisa Bouyeure.
Rozengracht 8, Amsterdam
instagram.com/maijardsmashburgers
Cijfer 7,5
Eethuis met afhaal en klein menu: Smashburger € 14, Smashed loaded potatoes € 6, Smashed cucumber salad € 5 (combideals mogelijk), warm koekje € 4,50. Dagelijks open van 12 tot 9.
Anders dan veel mensen heb ik geen hekel aan rijen – integendeel, ze geven me een prettig lui gevoel van gratis doelgerichtheid (‘ik sta niet te niksen, ik moet wachten’), en als ik ergens een rij zie, heb ik een haast niet te onderdrukken neiging erin te gaan staan om te zien welke pot met goud er aan het einde wacht. Dit zegt waarschijnlijk van alles over mij. Ook bestaat in de rij staan voor voedsel al ongeveer zo lang er honger is, en ook lange rijen voor gehypete producten zijn niks nieuws. Ik ken mensen van middelbare leeftijd voor wie het traditie is in de decemberkou twee uur te wachten op een specifiek type luxe oliebollen, en een jaar of tien geleden – ver voor de conceptie van TikTok – was er consternatie over de cronut, een uitvinding van de patissier Dominique Ansel uit New York. Voor die combinatie tussen een croissant en een donut gingen mensen soms al om 5 uur ’s ochtends in rijen staan die de wachttijd voor de laatste groet aan Queen Elizabeth benaderden. Ook zijn er al bijna twintig jaar reuzerijen bij de eveneens New Yorkse burgerketen Shake Shack, een zaak die naast uitstekende milkshakes ook een erg goede, platgedrukte hamburgers (‘smash burger’) verkoopt.
Goed, die platburger heb je nu dus ook in Amsterdam, en ik begreep uit een van de vele TikTokrij-artikelen dat ook voor deze burgers nu een lange rij te vinden was. Dat was fijn, want een warme stroopwafel of een frietje met kaas leken me weliswaar lekker, maar niet direct recenseerbaar. Maijard Smashburgers betreft een kleine zaak, met roze neonletters, een fotogeniek bord met ‘Let’s get smashed’, een rek vol kunstzinnig-graffiti-achtige merchandise en een metalen open keuken – de standaardoutfit, kortom, voor frisse start-upjongens met franchise-ambities. Bij de ingang staat een Instagram-liketeller: hij staat op 11.157. Het zaakje is grotendeels ingericht voor take-away, maar er zijn ook een paar tafeltjes.
Maijard werkt, zien we op het menu en de posters op de muren, bijna alleen maar met lokale ingrediënten. Het gerijpte rundvlees komt van gepensioneerde melkkoeien uit Gelderland, er wordt Hollandse cheddar en feta gebruikt en de aardappelbroodjes komen uit Noord-Brabant. Het menu is zeer eenvoudig: er is een gesmashte biefburger, er zijn gesmashte aardappels, er is gesmashte komkommersalade en er is een warm koekje, ongesmashed. Je kunt de onderdelen apart van elkaar kopen of in een combinatiedeal. Er schijnt overigens ook een maandelijkse special te zijn (de laatste een burger met Hollandse burrata) maar die was toen ik bij Maijard was niet meer voorradig. Het drankenaanbod is klein, maar vriendelijk: de knappe Engelstalige barman brengt ons een goeie, zelfgemaakte citroenlimonade en een lekkere jasmijn-ijsthee, beide niet te zoet.
De naam van de zaak is goed gekozen: Maijard is vernoemd naar de maillardreactie. Deze zogeheten ‘niet-enzymatische bruinkleuring’ is ooit ontdekt door de Fransman Louis Camille Maillard, en betreft een combinatie van chemische reacties tussen aminozuren en reducerende suikers onder invloed van warmte. Grote proteïnestructuren breken af tot kleinere, met allerlei nieuwe aromastoffen tot gevolg. Dat wil zeggen: het is wat ervoor zorgt dat geroosterd vlees, geroosterd brood en butterscotch zo vreselijk lekker zijn. Voor een smashburger wordt deze reactie bovendien ten volle benut: een hoopje vet hamburgervlees wordt met een soort strijkijzer platgedrukt en uitgewreven op de hete plaat en dan superkort heel bruin gebakken in z’n eigen vet, met een craquelé-achtig netwerk van krokante vleesfrutsels als gevolg. Het platdrukken van eten vergroot het oppervlak dat de hete plaat raakt: méér bruining, méér maillard, meer smaak. Doordat het zo snel gebeurt, blijft het midden van de burger bovendien sappig en rood.
En het vleesgedeelte van de burger (€ 14) is inderdaad prima in orde: het vlees is goed op smaak en lekker vet, met knagerige randjes. De pittige cheddarkaas smelt goed weg, het broodje is ietwat wattig maar wel lekker getoast en verder zit er ook niet te veel extra franje aan: wat zoetzure pickles en ijsbergsla. Gelukkig geen tomaat, want dat maakt een burger te nat. Er zit wel een klein beetje tomaat in de saus – maar die vinden we zelf verder vooral vrij zoet. Het broodje heeft een goede structurele integriteit en blijft bij het afhappen goed bij elkaar.
Waar de burger dus een toonbeeld van eenvoud is, zijn de bijgerechten juist overdreven opgetuigd – mogelijk om de prijzen te rechtvaardigen. Op de geplette aardappeltjes (€ 6), eerst gekookt, daarna platgedrukt en gefrituurd, zit bruine boter, bieslook, oude kaas, weer die zoete saus en gekonfijte citroen. Maar de aardappeltjes zijn muf en kartonnig, en alle extra ingrediënten werken niet echt om dat te verbloemen. Ik vind de grote repen gekonfijte citroen bovendien erg misstaan bij de kaas, en bij elkaar is het vooral een vette hap die doet verlangen naar gewoon goede friet met mayo. De komkommersalade (€ 5) met sesamdressing, feta en knapperige quinoa voelt ook overdressed, vooral omdat de quinoa zo hard is dat we onze tanden bijna breken. Ook in deze dressing zit weer veel suiker. Het warme chocolatechipkoekje (€ 4,50, het enige dessert) valt wel in de smaak, smeuïg van binnen en met knapperige, bruine randjes. Lang leve Maillard!
Al met al vond ik Maijard een tikje prijzige, tikje hyperige, maar in z’n categorie prima uitgevallen burgerzaakje dat met aandacht werkt. En die TikTokrij? Nou ja: ik ben er inmiddels drie keer geweest op verschillende dagen en momenten van de dag, maar kon telkens gewoon doorlopen.
Waarschijnlijk heeft de TikTokrij du jour zich inmiddels allang weer ergens anders heen verplaatst.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden