‘Waar is die drone neergekomen?’ De man van het waterleidingbedrijf, in oranje overall, monstert vragend de gevel van het roodbakstenen flatgebouw voor hem. Een buurtbewoner wijst omhoog, naar een openstaand raam op de dertiende verdieping. Daar is in de vroege ochtend een drone binnengevlogen, of althans een deel daarvan. Een kapotte ruit is verwijderd. Schade is er aan de buitenkant verder niet te zien. Fragmenten van de vleugels zijn bij de botsing met het flatgebouw naar beneden gevallen, op het trottoir en inmiddels verwijderd door politie of veiligheidsdiensten.
Volgens het Russische ministerie van Defensie zijn in totaal acht drones in of in de buurt van Moskou neergeschoten of buiten werking gesteld, één daarvan kwam hier terecht, op een steenworp afstand van de altijd drukke Leninprospekt, een van de grote uitvalswegen inzet zuiden van Moskou.
Over de auteur
Geert Groot Koerkamp is correspondent Rusland voor de Volkskrant. Hij woont sinds 1992 in Moskou.
Telegramkanalen hadden het eerder op de dag over 25 en zelfs 32 onbemande toestellen, maar die claim is niet te verifiëren. Het Openbaar Ministerie in Moskou heeft gewaarschuwd geen beelden van drones op internet te zetten en dreigt met strafvervolging. Een Russisch parlementslid stelt voor het fotograferen van drones zelfs maar helemaal te verbieden.
‘Het is heel angstwekkend, want ik dacht dat het in het huis naast mij was ingeslagen, en daar woont mijn oma,’ zegt twintiger Tatjana. ‘Dus dat was wel even schrikken. Ik heb zelf niets gehoord, ik hoorde het alleen in het nieuws, en toen heb ik meteen gebeld. Ze zeiden dat het huis was ontruimd, maar dat ze zelf niets hebben gehoord.’
Volgens de Moskouse autoriteiten is een deel van de getroffen gebouwen ontruimd, maar konden de bewoners na inspectie weer terugkeren naar hun flats. De bewoners aan de Leninprospekt kregen als eersten het groene licht.
Op de vraag of ze zoiets voor mogelijk had gehouden lacht Tatjana nerveus. ‘Nee, ik had gedacht dat dat ‘pantser’ ons wel zou beschermen.’ Met ‘pantser’ doelt ze op de Pantsir, het Russische luchtafweergeschut dat volgens de legerleiding de drone-aanval heeft afgeslagen.
Ook Alina, een jonge vrouw van in de dertig, heeft zelfs niets gemerkt van de aanval in haar buurt. Ook zij is vooral verbaasd dat dit heeft kunnen gebeuren. ‘Iedereen is er natuurlijk van onder de indruk,’ zegt ze. ‘Het maakt me heel bang, dat in onze wijk zomaar een drone kan neerkomen, dat dat kan, want dit is toch Moskou. We moeten onze grenzen beschermen, zoiets mag helemaal niet gebeuren, dat drones ons luchtruim binnendringen.’
Het gros van de Moskovieten heeft niets gemerkt van de aanvallen. Alleen in het westen van deze stad van meer dan twaalf miljoen zielen meldden inwoners dat ze explosies hebben gehoord. De staatsmedia berichtten vervolgens mondjesmaat over wat zonder meer een historische gebeurtenis is. Nooit eerder sinds de Tweede Wereldoorlog was Moskou het doelwit van een luchtaanval, afgezien dan van de twee drones die begin mei het hart van de stad bereikten en luttele dagen voor de grote Overwinningsparade op het Rode Plein explodeerden boven president Poetins werkvertrekken in Kremlin. Eerder hadden vermoedelijk Oekraïense drones al wel diverse delen van Europees Rusland bereikt, inclusief de provincie Moskou, op ongeveer zeventig kilometer ten zuiden van de hoofdstad. Een nieuwe aanval, ditmaal op Moskou, kwam daarom zeker niet onverwacht.
De officiële reacties in Moskou waren vooral laconiek. Volgens Poetins woordvoerder Dmitri Peskov was er geen aanleiding wijzigingen aan de te brengen in de agenda van de president. Het Kremlin liet weten er van overtuigd te zijn dat Oekraïne achter de aanval zit, en dat het een vergeldingsactie is voor een eerdere Russische aanval op een commandocentrum in Oekraïne. Volgens Peskov toont de aanval eens te meer aan dat Rusland zijn ‘speciale operatie’ tegen Oekraine moet voortzetten totdat alle gestelde doelen zijn bereikt.
Poetin zei later desgevraagd dat de luchtafweer rond Moskou ‘naar tevredenheid’ had gefunctioneerd, ‘hoewel er nog verbetering mogelijk is’. Hij noemde de aanval op Moskou ‘een terroristische actie’. Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken laat weten dat Rusland zich het recht voorbehoudt ‘zo hard mogelijk te reageren’ op de aanval.
De 76-jarige Joelia kijkt met droevige blik naar het getroffen flatgebouw aan de Leninprospekt. Ook zij is er van geschrokken dat de oorlog nu ineens zo dichtbij is gekomen. ‘Oorlog is verschrikkelijk,’ zegt ze. ‘Rusland en Oekraïne hadden gewoon ieder hun weegs moeten gaan.
Leeftijdgenote Nina is beduidend feller en vindt dat de droneaanval betekent dat Rusland nog niet hard genoeg optreedt tegen Oekraine. ‘Ze vallen het Kremlin aan en nu om vier uur ’s nachts woonhuizen in Moskou. Wij vechten tegen de nazi’s, net als in de vorige oorlog. En we zullen winnen.’
Veel voorbijgangers willen niet praten over wat er in hun buurt is gebeurd. ‘Niets bijzonders, alles als altijd’, zegt, schouderophalend, een oudere man in camouflagetenue die zijn naam niet wil zeggen en daarop snel wegbeent. ‘Het is oorlog.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden