In de jarenlange, uitgebreide aanloop naar de nieuwe pensioenwet leek zo’n beetje alles wel besproken, maar de ervaren SP-senator Tiny Kox kwam vorige week tijdens het debat in de Eerste Kamer toch nog met een punt waar voor- noch tegenstanders aan hadden gedacht. Hij wees minister Carola Schouten (Pensioenen) op wat hij ziet als een ‘constitutioneel gebrek’. Daarmee zette hij het debat eens te meer op scherp.
Volgens Kox verandert de wet immers de pensioenregeling voor politici, en voor zo’n ingreep is een tweederde meerderheid nodig in de Tweede Kamer. Met 93 van de 150 stemmen is die meerderheid niet gehaald. De wet moet daarom terug naar de Tweede Kamer, aldus Kox.
Over de auteur
Hessel von Piekartz is politiek verslaggever voor de Volkskrant en schrijft over de volksgezondheid, pensioenen en sociale zekerheid. Hij werd in 2022 genomineerd voor de journalistieke prijs De Tegel.
De senator vroeg samen met fervent tegenstander Martin van Rooijen (50Plus) aan drie hoogleraren staatsrecht om advies. Ze kregen bijval. De hoogleraren, Wim Voermans, Paul Bovend’Eert en Joost Sillen, schreven maandag in een brandbrief dat de Eerste Kamer de behandeling moet staken.
Zij zijn het niet eens met de verdediging van Schouten. De minister stelde dat het slechts gaat om een technische aanpassing van de pensioenregeling. Het grondwetsartikel waar tegenstanders naar verwijzen, zou volgens haar daarom niet in het geding zijn. ‘De grondwet kent niet het onderscheid tussen een technische en een niet-technische aanpassing’, schrijven de hoogleraren echter.
Toch blijft de minister bij haar standpunt: ze is niet van plan de wet opnieuw naar de Kamer te sturen. Schouten wees er vorige week bovendien op dat de wet uitgebreid is besproken in de Tweede Kamer en dat de pensioenwet is voorgelegd aan de Raad van State, het belangrijkste adviesorgaan van de overheid.
In de Eerste Kamer ging het dinsdag tijdens de - mogelijk allerlaatste -behandeling van de pensioenwet direct over het punt van Kox en Van Rooijen. PvdA-senator Ferd Crone haastte zich dinsdag te zeggen dat hij het door tegenstanders opgeworpen constitutionele gebrek niet als bezwaar ziet. Volgens hem zijn er in de discussie ‘rekkelijken en preciezen’ en behoren de hoogleraren die de brandbrief schreven tot de laatste categorie. ‘Je moet niet handelen in strijd met de grondwet, maar er is interpretatie mogelijk’, zei Crone.
Daarop haalde Crone aan dat andere hoogleraren en experts juist vinden dat er geen sprake is van een grondwettelijke fout. Zo wijst hoogleraar parlementaire geschiedenis Bert van den Braak er via Twitter op dat de pensioenregeling van Kamerleden ook eerder al is aangepast zonder tweederde meerderheid. Daarnaast zijn er eerder andere aanpassingen aan arbeidsvoorwaarden gedaan, zonder dat daar de benodigde meerderheid voor was. Er zijn dus ‘precedenten’, schrijft de hoogleraar.
Ook oppositiepartijen GroenLinks en de SGP, die in de Tweede Kamer voor stemden en tijdens de eerste behandeling ook positief over de wet oordeelden, zien geen nieuwe bezwaren. Omdat de coalitie een minderheid in de senaat heeft, is de steun van PvdA en GroenLinks nodig om de wet erdoorheen te krijgen.
De felle discussie lijkt de voorstanders vooralsnog niet naar het tegenkamp te trekken. Daarmee is een meerderheid voor de wet, waar al vele jaren over wordt gepraat, nu dichtbij. Dinsdagavond stemt de senaat met een hoofdelijke stemming over de pensioenwet. Als de wet wordt aangenomen, zet dat de grootste pensioenhervorming ooit in gang en moeten werkgevers, werknemers en fondsen hard aan de slag om de deadline van 1 januari 2028 te halen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden