Het debat komt er vanwege een burgerinitiatief van omroep BNNVara en het Humanistisch Verbond. Zij haalden meer dan 90 duizend handtekeningen op: ruim meer dan de benodigde 40 duizend steunbetuigingen om de Tweede Kamer over een onderwerp te laten debatteren.
De discussie over abortus in het strafrecht is al meer dan vijftig jaar oud. In de jaren zeventig eiste de actiegroep Wij Vrouwen Eisen drie dingen: abortus in het ziekenfonds, de vrouw beslist en abortus uit het strafrecht. De wet die abortus in 1984 legaliseerde, willigde in meer of mindere mate de eerste twee eisen in, maar abortus bleef strafbaar tenzij er aan twee voorwaarden werd voldaan.
Zo mag de embryo alleen worden verwijderd als die minder dan 24 weken oud is. Ook mag een abortus alleen worden uitgevoerd door een arts met een vergunning. In alle andere gevallen is abortus strafbaar en kunnen artsen die zich niet aan de wet houden, gerechtelijk worden vervolgd.
Voorzitter van het Humanistisch Verbond Mardjan Seighali hoopt dat dit snel verandert. ‘Abortus is geen misdaad, maar een gewone medische ingreep’, zegt ze. ‘Het hoort daarom niet in het strafrecht, maar in het gezondheidsrecht thuis. Doordat abortus in het strafrecht is geplaatst, lijkt het alsof het een criminele activiteit is. Wij vinden juist dat het een mensenrecht is.’
Het Humanistisch Verbond wil door de opname van abortus in het gezondheidsrecht ook voorkomen dat het recht erop in de toekomst alsnog wordt beperkt. De Verenigde Staten, Polen en Hongarije namen recentelijk wetten aan die abortus minder toegankelijk maken. ‘We moeten dit op de politieke agenda blijven zetten, want de wereldwijd groeiende conservatieve beweging is niet gesteld op persoonlijke vrijheden als abortus.’
Een meerderheid in de Kamer lijkt niet in zicht. De christelijke partijen zijn sowieso tegen, de PVV is doorgaans niet voor verdere liberalisering en ook de VVD is sceptisch. ‘Je moet niet iets repareren wat niet kapot is’, zegt zorgwoordvoerder Harry Bevers van de VVD. ‘Uit evaluaties van de wet blijkt dat de abortuswetgeving uitstekend functioneert. Dan hoef je de wet niet aan te passen. Al ben ik wel blij dat we iets bespreken wat blijkbaar leeft onder de bevolking.’
Dat VVD geen voorstander is, heeft niet te maken met de bezwaren van CDA en ChristenUnie, zegt Bevers. ‘Ik weet dat CDA en ChristenUnie niet blij zijn met een aanpassing, maar hierin zijn wij het gewoon met hen eens’, zegt Bevers.’
Hilde Palland (CDA) vindt juist dat de huidige wet vrouwen beschermt: ‘Niet de vrouw, maar de behandelaar is strafbaar als die zich niet aan de regels houdt. De vrouw wordt geen misdaad verweten, dat moeten we vrouwen ook niet gaan aanpraten. Dat beeld moeten we niet leidend maken, de wet functioneert prima zoals die nu is.’
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden