Alle respect voor professor Ben Feringa, ik gun hem zijn Nobelprijs van harte. Toch heb ik moeite met zijn commentaar op wetenschapssceptici. Hij noemt allerlei zaken die we aan de wetenschap te danken hebben, zoals de mobiele telefoon, de accu, en de verworvenheden van de medische wetenschap.
Hij vermeldt echter niet wat de keerzijde is geweest van al die ontdekkingen. Aan Einstein hebben we de theorie van de kwantummechanica te danken én daarmee de atoombom. Inderdaad, de ontdekking van vaccins heeft miljoenen levens gered, maar daarmee ook geleid tot een explosieve bevolkingsgroei met verwoesting van stabiele sociale structuren, met alle ellende van dien. De lijst van voorbeelden is eindeloos.
Samengevat komt die erop neer dat we, geleid door de wetenschap, allerlei kennis en vaardigheden hebben opgedaan, maar daarmee ook in staat zijn gebleken de aarde in een eeuw tijd compleet uit te wonen. En, o wonder, we zijn er toch niet gelukkiger door geworden.
En dat weten we al eeuwen. De Grieken vertelden 2.500 jaar geleden al de mythe van Icarus die dacht dat hij zou kunnen vliegen, Goethe schreef de parabel van de tovenaarsleerling, en het monster van Frankenstein kennen we allemaal. Maar de menselijke overmoed blijkt niet te temmen, nog steeds denken we dat we de aarde en de natuur naar onze hand kunnen zetten.
Ik neem het professor Feringa niet kwalijk. Anderzijds, enig blijk van besef van de nietigheid van de mens in de onmetelijkheid van de kosmos zou men van een gelauwerd natuurwetenschapper toch mogen verwachten.
Hans Koch, Dronten
Het artikel over neurorechten heeft mij erg aangegrepen. Sjors Ligthart en Gerben Meynen bezien de ontwikkelingen rondom hersenscans en kunstmatige intelligentie vanuit ethisch en juridisch oogpunt en gaan er daarmee van uit dat de risico’s reguleerbaar zijn.
Op mij komt dit erg naïef over, want dat is uiteindelijk niet zo. Zodra er gedachten kunnen worden gelezen en zelfs beïnvloed, gaat dit misbruikt worden. Net als de fysieke mensenrechten in veel landen domweg niet gerespecteerd worden, zullen mensen worden geknecht door de beschreven mogelijkheden. En inderdaad raken we daarmee de vrijheid van onze gedachten kwijt.
Zeer eng en bedreigend.
Hoe we hiermee om moeten gaan weet ik niet. Liever zou ik willen dat deze technieken niet verder zouden worden ontwikkeld, maar zij zijn ongetwijfeld ontstaan uit goede bedoelingen. Zodra militairen en politiek er lucht van krijgen, wordt het nut ervan bezoedeld.
Beter zouden we ons verdiepen in onze driften om macht te willen en elkaar te overheersen. Vreedzaam samenleven lijkt een veel grotere kunst dan het ontwikkelen van angstaanjagende technieken.
Kees Eilander, Nijmegen
Het is moeilijk om in deze tijd vol te houden dat de meeste mensen deugen. Een blik op onze geschiedenis van oorlogvoeren maakt deze stelling al uiterst wankel. Nu moeten we ook nog verwerken dat de collegeleden die zich wekelijks buigen over de rechten van de mens in ons land en in de overzeese gebieden een belangrijk deel van hun tijd vechtend doorbrengen.
Laten we het maar zo proberen te zien: het is een fundamenteel recht van ons mensen om het conflict met elkaar aan te gaan en uit te vechten. Gezien al het belastinggeld dat het college opmaakt, hoop ik wel dat hun reparatievaardigheden in de buurt komen van hun vechtersbazengedrag.
Jan Derksen, Nijmegen
Steeds vaker ontmoet ik mensen met een melder om de arm. Een horloge dat continu oplicht. Een robot die aan de lopende band elke beweging, hartslag, bloeddruk en zuurstofopslag meet én doorgeeft aan de eigenaar van de robot.
Deze persoon, die je ontmoet en met wie je even een praatje maakt of, nog erger, met wie je een gezellig etentje hebt, wordt doorlopend ‘op de arm getikt’ omdat er een melding is waar hij of zij écht niet omheen kan.
Aanvankelijk vond ik zo’n futuristisch apparaatje wel handig. Zelf ben ik ook wel van de app die mij zegt hoeveel kilometer ik loop en in welk tempo ik vandaag weer presteer.
Echter, steeds vaker valt me op dat ik me stoor aan de oplichtende schermpjes en de piepjes die mijn gesprekspartner om de haverklap afleiden. Er moet even iets weggeklikt worden, of ‘sorry, ik moet hier even iets mee’.
Er zal nooit een moment zijn waarop niks gebeurt en niks moet. Dat maakt me nerveus.
Het zou me niks verbazen als het ook de drager van die robot nerveus maakt, maar dat is waarschijnlijk nog niet helder voor deze persoon in kwestie. Die heeft geen tijd om daarover na te denken, aangezien alle lege tijd opeens niet meer leeg is.
Marcia van Helden, Sittard
Wilt u reageren op een brief of een artikel? Stuur dan een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Het belangrijkst is dat een brief helder en duidelijk is. Wie een origineel en nog niet eerder verwoord standpunt naar voren brengt, maakt grotere kans de krant te halen. Een brief die mooi en prikkelend is geschreven, heeft ook een streepje voor. Kritiek op de Volkskrant wordt vaak gepubliceerd, op-de-man-gespeelde kritiek op personen plaatsen we liever niet.
Iedere brief wordt gelezen door een team van ervaren opinieredacteuren en krijgt een kans. En wekelijks halen ongeveer vijftig brieven de krant. Over de uitslag kan helaas niet worden gecorrespondeerd. Wij zijn er trots op dat onze lezers mooie en goede brieven schrijven, waarvan we elke dag een levendige rubriek kunnen samenstellen.
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
U bent niet ingelogd
Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden